Bory Tucholskie (mezoregion)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy mezoregionu. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Bory Tucholskie
Jezioro Wdzydze-wieczor.jpg
Jezioro Wdzydze
314.71 Bory Tucholskie.png
Prowincja Niż Środkowoeuropejski
Podprowincja Pojezierza Południowobałtyckie
Makroregion Pojezierze Południowopomorskie
Mezoregion Bory Tucholskie
Zajmowane
jednostki
administracyjne
Polska:
województwo pomorskie,
województwo kujawsko-pomorskie

Bory Tucholskie (314.71) – mezoregion fizycznogeograficzny w północnej Polsce (województwo pomorskie i kujawsko-pomorskie) w dorzeczu Brdy i Wdy. Obszar ok. 2,4 tys. km2. Obszar mezoregionu jest w znacznej mierze pokryty kompleksem leśnym o tej samej nazwie[1]. Niekiedy mezoregion ten bywa łączony z Wysoczyzną Świecką pod nazwą Równina Tucholska[2]. Z kolei kompleks leśny, od którego mezoregion przyjął nazwę, pokrywa również dużą część Równiny Charzykowskiej i wchodzi na obszar kolejnych mezoregionów.


Środowisko geograficzne[edytuj]

Rzeźba terenu ukształtowana została przez ostatnie zlodowacenie. Oprócz sandrów występują pagórki morenowe, rynny, wydmy i doliny rzeczne. Na terenie mezoregionu znajduje się wiele jezior, do największych jezior należą:


Gleby są na ogół ubogie, piaszczyste klas IV – VI, jedynie w okolicach Czerska, Brus i Śliwic występują gleby klasy III.

Flora[edytuj]

 Osobny artykuł: Bory Tucholskie.

W przeszłości na obszarze Borów Tucholskich dominował w drzewostanie buk wraz z sosną. Rosły tu też liczne drzewa liściaste, głównie dęby, graby, osiki i lipy. Nasilająca się od XVII wieku rabunkowa gospodarka leśna i późniejsze zalesianie wyłącznie sosną spowodowały, że obecnie Bory są obszarem monokulturowym sosny, jedynie na zboczach nad Wisłą występują w lasach gatunki ciepłolubne a na obszarach wylesionych wrzosowiska. Zarastające rynny jeziorne zamieniły się w torfowiska lub urodzajne łąki. Na torfowiskach występują dość licznie żurawina błotna, bagno zwyczajne, liczne gatunki mchów, w tym torfowców.

Fauna[edytuj]

Teren Borów Tucholskich zamieszkuje wiele różnorodnych gatunków zwierząt. Występuje licznie zwierzynajelenie, sarny, dziki, lisy, niezwykle rzadko pojawiają się podczas szczególnie ostrych zim wilki. Nad rzekami występują bobry. Spośród ptaków, z gatunków rzadkich występują bielik, rybołów, żuraw zwyczajny, łabędź niemy, czapla siwa, kruk, głuszec, puchacz, bocian czarny i inne.

Ochrona przyrody[edytuj]

Na obszarze mezoregionu Bory Tucholskie znajdują się trzy parki krajobrazowe:

Poza tym utworzono rezerwaty przyrody, a znaczna część borów, jezior i mokradeł wchodzi w skład obszaru Natura 2000 Bory Tucholskie (PLB220009) i rezerwatu biosfery Bory Tucholskie, sięgających poza granice mezoregionu, podobnie jak Leśny Kompleks Promocyjny Bory Tucholskie. Park Narodowy „Bory Tucholskie” leży na terenie innego mezoregionu – Równiny Charzykowskiej.

Przypisy

  1. Jerzy Kondracki: Geografia Polski. Mezoregiony fizyczno-geograficzne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994. ISBN 83-01-11422-3.
  2. Położenie i klimat Borów Tucholskich (pol.). Portal Borów Tucholskich. [dostęp 2010-10-06].

Bibliografia[edytuj]