Gardkowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gardkowice
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat wejherowski
Gmina Choczewo
Sołectwo Łętowo
Wysokość 56,9 m n.p.m.
Liczba ludności (2009-12-31) 56[1][2]
Strefa numeracyjna 58
Kod pocztowy 84-210[3]
Tablice rejestracyjne GWE
SIMC 0160264
Położenie na mapie gminy Choczewo
Mapa lokalizacyjna gminy Choczewo
Gardkowice
Gardkowice
Położenie na mapie powiatu wejherowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wejherowskiego
Gardkowice
Gardkowice
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Gardkowice
Gardkowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Gardkowice
Gardkowice
Ziemia54°42′24″N 17°55′16″E/54,706667 17,921111

Gardkowice[4][5] (kaszb. Gôrdkòjce) – mała osada kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Choczewo. Osada jest częścią składową sołectwa Łętowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Części osady[edytuj | edytuj kod]

Integralne części osady Gardkowice[6][7]
SIMC Nazwa Rodzaj
0160270 Karczemka Gardkowska przysiółek


Demografia[edytuj | edytuj kod]

Współczesna struktura demograficzna osady Gardkowice na podstawie danych z lat 1995-2009 według roczników GUS-u, z prezentacją danych z 2002 roku[2]:

Tabela 1.1 Poziom populacji osady w przedziałach wiekowych[2]
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w przedziałach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM 0-9 10-19 20-29 30-39 40-49 50-59 60-69 70-79 80 +
I. OGÓŁEM os. 51 5 12 7 8 3 7 4 3 2
odsetek % 100 9,8 23,5 13,7 15,7 5,9 13,7 7,9 5,9 3,9
1. WEDŁUG PŁCI
A. Mężczyzn os. 29 4 7 3 5 3 3 3 1
odsetek % 56,9 7,8 13,7 5,9 9,8 5,9 5,9 5,9 2
B. Kobiet os. 22 1 5 4 3 4 1 2 2
odsetek % 43,1 2 9,8 7,8 5,9 7,8 2 3,9 3,9


Rysunek 1.1 Piramida populacji — struktura płci i wieku osady[2]
Tabela 1.2 Poziom populacji osady w grupach wiekowych[2]
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w grupach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM Mężczyzn Kobiet
I. OGÓŁEM os. 51 29 22
odsetek % 100 56,9 43,1
1. W WIEKU
A. Przedprodukcyjnym os. 15 10 5
odsetek % 29,4 19,6 9,8
B. Produkcyjnym os. 30 18 12
odsetek % 58,8 35,3 23,5
a. mobilnym os. 19 11 8
odsetek % 37,3 21,6 15,7
b. niemobilnym os. 11 7 4
odsetek % 21,5 13,7 7,8
C. Poprodukcyjnym os. 6 1 5
odsetek % 11,8 2 9,8

Z kart historii[edytuj | edytuj kod]

Nazwa „gard” oznacza w języku staropruskim „gród”. Majątek należał na przestrzeni wieków do wielu pomorskich rodów, jak: von Mach, von Krokow (Krokowscy), Wejherowie, Chmielińscy. Od 1859 roku w rękach rodziny von Koss. Teodor von Koss przebudował i powiększył miejscowy pałac, urządził park i wykopał dwa stawy. Erlich von Koss dalej unowocześniał i powiększał majątek i zabudowania gospodarcze. Karl von Koss okazał się człowiekiem nieodpowiedzialnym. Prawie roztrwonił majątek rodzinny, do czego na szczęście nie dopuściła matka i wdowa po Erlichu – Elżbieta von Koss. W 1945 roku na wieść o zbliżającej się armii sowieckiej Elżbieta wraz z rodziną (tj. dwiema wnuczkami i synową) popełniła zbiorowe samobójstwo zażywając truciznę. Karl, który odnalazł martwą rodzinę po powrocie z polowania, również popełnił samobójstwo. Z rodziny ocalał jedynie wnuk Elżbiety, który wyjechał do Niemiec w latach 50. Sowieci po zajęciu pałacu doszczętnie go splądrowali. W okresie PRL-u mieścił się w nim magazyn ziemniaków miejscowego PGR-u. Budynek stopniowo niszczał, a jego wyposażenie rozkradano. W 1980 roku, kiedy został kupiony przez Jakuba Jastrzębiec-Smólskiego, był zniszczony w prawie 80%. Nowy właściciel uratował go od ruiny, odrestaurował i urządził na nowo wnętrza. Chętnie oprowadza wycieczki i przybliża historię majątku. W miejscu dawnej lodowni, gdzie przez przypadek odkryto zwłoki członków rodziny von Koss, nowy gospodarz postawił obelisk ku czci zmarłych tragicznie poprzedników.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Pałac z 1712 roku Przebudowany w XIX wieku. Obecnie w rękach prywatnych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Miejscowość statystyczna jest to zespół miejscowości, który przyjmuje nazwę miejscowości wiodącej. Zespół ten z reguły stanowią wieś i przyległe do niej mniejsze miejscowości. Dla wymienionych miejscowości statystycznych są to: Gardkowice — Gardkowice, Karczemka Gardkowska.
  2. a b c d e Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS, 2011, demografia.stat.gov.pl [dostęp 10 marca 2011 r.].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  4. Jan Bielec (red.), Stanisława Szwałek: Wykaz urzędowych nazw miejscowości w Polsce. Ministerstwo Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska. T. I: A - J. Warszawa: GUS, 1980.
  5. Gardkowice, osada, gmina Choczewo, powiat wejherowski, województwo pomorskie (pol.). W: Mapa topograficzna w skali 1:10 000. ORTO [on-line]. Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2011, geoportal.gov.pl [dostęp 16 marca 2011 r.].
  6. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  7. GUS. Rejestr TERYT


Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bielec Jan (red.), Szwałek Stanisława: Wykaz urzędowych nazw miejscowości w Polsce. Ministerstwo Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska. T. I: A - J. Warszawa: GUS, 1980.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]