Granatnik RPG-76 Komar
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Producent | |
Rodzaj | |
Obsługa |
1 |
Historia | |
Produkcja |
1983–1995 |
Wyprodukowano |
około 100 tysięcy[1] |
Dane techniczne | |
Kaliber |
40 mm / granat 68 mm[2] |
Wymiary | |
Długość | |
Masa | |
broni |
około 0,32 kg (niezaładowany)[2] |
Inne | |
Prędkość pocz. pocisku |
145 m/s[2] |
Zasięg skuteczny |
150 m (do celów ruchomych) |
Przebijalność pancerza |
około 300 mm[2] |
RPG-76 Komar – polski granatnik przeciwpancerny wykorzystujący wyrzutnię jednorazowego użytku.
Historia konstrukcji
[edytuj | edytuj kod]W 1971 roku w Wojskowym Instytucie Technicznym Uzbrojenia rozpoczęto program o kryptonimie „Argon”. Jego celem było opracowanie granatnika przeciwpancernego z jednorazową wyrzutnią, który mógłby uzupełnić granatniki RPG-7. Badano dwie wersje granatnika: bezodrzutową i rakietową. Do dalszych prac wybrano wersję rakietową (powodem była możliwość wykorzystania wcześniejszych prac nad granatem nasadkowym z pomocniczym napędem rakietowym PGN-60). Na tym etapie projektowania w pracach, obok zespołu polskiego (Z. Zaborowski, K. Kowalewski, T. Witczak, Z. Kapustka, A. Perełkiewicz, K. Laskowski, Z. Kupidura), uczestniczył zespół z bułgarskiego Wojskowego Instytutu Naukowo-Badawczego w Sofii. Zadaniem Bułgarów było opracowanie silnika rakietowego i wyrzutni. Pierwsza prezentacja nowej broni miała miejsce w 1973 roku na III Centralnej Wojskowej Wystawie Wynalazczości i Racjonalizatorstwa. Broń oznaczono wtedy jako „kumulacyjny granat przeciwpancerny z wyrzutnią jednorazowego użytku RPG-73”. Badania zakończono w 1976 roku i wówczas granatnik otrzymał nazwę RPG-76 Komar, od roku opracowania[3]. W 1980 roku powstała seria prototypowa granatników. W następnych latach doszło do załamania się współpracy z Bułgarią – prace nad granatnikiem dokończono samodzielnie. Został on wprowadzony do uzbrojenia w 1985 roku. Produkowany był w Zakładach Sprzętu Precyzyjnego w Niewiadowie. W latach 1983–1995 wyprodukowano ich dla Wojska Polskiego ponad 100 000 sztuk[3].
Użycie
[edytuj | edytuj kod]Granatniki weszły na uzbrojenie Wojska Polskiego. Wkrótce jednak po zakończeniu produkcji, w drugiej połowie lat 90. granatniki zostały wycofane z uzbrojenia i zmagazynowane z uwagi na zwiększenie wymagań w zakresie bezpieczeństwa w połączeniu z brakiem samolikwidatora[3]. W ramach pilnej potrzeby trafiły jednak na wyposażenie Polskich Kontyngentów Wojskowych w Iraku oraz w Afganistanie, gdzie były używane jako broń wsparcia[3][4]. Zaletą okazała się możliwość odpalania z wnętrza pojazdu[3]. W 2010 roku opracowano nowy zapalnik DCR-2 z samolikwidatorem[5]. Wojsko zrezygnowało mimo to z modernizacji posiadanych granatników[3].
W styczniu 2018 roku Agencja Mienia Wojskowego zaoferowała na sprzedaż 24 589 granatników RPG-76 wyprodukowanych w latach 1985–1990. Biorąc pod uwagę, że pochodziły one z ostatnich lat produkcji tej broni, były to prawdopodobnie ostatnie RPG-76 posiadane przez Wojsko Polskie[1].
W pierwszej połowie marca 2022 roku, podczas inwazji Rosji na Ukrainę, w mediach społecznościowych opublikowano film z szkolenia w obsłudze tego granatnika żołnierzy ukraińskich, a następnie dalsze materiały. Liczba przekazanych granatników, ani termin dostawy nie zostały oficjalnie ujawnione[6].
Opis konstrukcji
[edytuj | edytuj kod]Granatnik przeciwpancerny RPG-76 Komar składa się z aluminiowej wyrzutni o masie 0,32 kg w postaci gładkoprzewodowej cienkościennej rury o kalibrze 40 mm, będącej jednocześnie zasobnikiem transportowym pocisku i nadkalibrowego pocisku rakietowego o kalibrze 68 mm wyposażonego w zapalnik denny DCR. Do wyrzutni mocowane są przyrządy celownicze (celownik z trzema szczerbinami odpowiadającymi odległościom 50, 150, 250 m), mechanizm spustowo-odpalający, rurowa kolba składana oraz pas transportowy. W położeniu marszowym broń ma złożoną kolbę i celownik mechaniczny, a pocisk znajdujący się w wyrzutni jest zaryglowany zatrzaskiem sprężynowym. Rozłożenie kolby powoduje odryglowanie pocisku i napięcie sprężyny mechanizmu spustowego. Po naciśnięciu spustu następuje uruchomienie silnika rakietowego pocisku (dysze są odchylone o 40 stopni, co chroni strzelca przed poparzeniem).
Pocisk o masie 1,78 kg składa się z głowicy kumulacyjnej o kalibrze 68 mm[2] elaborowanej heksogenem, silnika rakietowego, stabilizatora i bezwładnościowego zapalnika o działaniu natychmiastowym.
Użytkownicy
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Wilk Remigiusz: Ostatnie RPG-76 na sprzedaż. [dostęp 2018-01-25].
- ↑ a b c d e f g h Igor Witkowski: Broń przeciwpancerna. Warszawa: Lampart, 1996, s. 55–56. ISBN 83-86776-25-0.
- ↑ a b c d e f Remigiusz Wilk. Lekka broń przeciwpancerna dla WP. „Raport – Wojsko Technika Obronność”. 02/2017, s. 8-9. Agencja Lotnicza Altair. ISSN 1429-270x.
- ↑ Jednorazowy granatnik dla WP? [online], altair.com.pl [dostęp 2017-11-23] .
- ↑ Remigiusz Wilk. Strzeleckie (pra)premiery. „Raport – Wojsko Technika Obronność”. 11/2010, s. 60. Agencja Lotnicza Altair. ISSN 1429-270x.
- ↑ Komar na Ukrainie [online], altair.com.pl [dostęp 2022-03-13] .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jacek Szymański, Ryszard Woźniak. Ręczne granatniki przeciwpancerne część III. „Nowa Technika Wojskowa”. 1996. Nr. 1. s. 20-22. ISSN 1230-1655.
- Zbigniew Gwóźdź. Prosty i efektywny. „Komandos”. 1999. nr 10(85). s. 54-55. ISSN 0867-8669.
- Remigiusz Wilk. Lekka broń przeciwpancerna dla WP. „Raport – Wojsko Technika Obronność”. 02/2017, s. 8-9. Agencja Lotnicza Altair. ISSN 1429-270x.