Isabel Perón

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
María Estela (Isabelita)
Martínez de Perón
Isabelita ícono.jpg
Data i miejsce urodzenia 6 lutego 1931
La Rioja
Prezydent Argentyny
Okres od 1 lipca 1974
do 24 marca 1976
Przynależność polityczna Partia Justycjalistyczna
Poprzednik Juan Perón
Następca Jorge Videla
Wiceprezydent Argentyny
Okres od 12 października 1973
do 1 lipca 1974
Poprzednik Vicente Solano Lima
Następca Víctor Hipólito Martínez
Odznaczenia
Wielki Mistrz Orderu Wyzwoliciela San Martina (Argentyna) Wielki Mistrz Orderu Maja (Argentyna) Łańcuch Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania)

María Estela (Isabelita) Martínez de Perón (ur. 6 lutego 1931[1] w La Rioja) – trzecia żona Juana Peróna, wiceprezydent u boku swego męża i prezydent Argentyny w latach 1974-1976.

Zarys biografii[edytuj | edytuj kod]

Isabel przyszła na świat jako Maria Estela Martinez. W młodości była tancerką w nocnym klubie. Swojego przyszłego męża spotkała podczas jego emigracji w Paragwaju. Perón był wcześniej wiceprezydentem, a następnie prezydentem Argentyny od 1946 do 1955, kiedy to został obalony w wojskowym zamachu stanu. Nie żyła już wtedy jego druga żona Evita Perón (zm. 1952). Juan i Isabel pobrali się w 1961 w Hiszpanii.

W 1973 powrócili do Argentyny, gdzie Juan wystawił swoją kandydaturę w wyborach prezydenckich i – co było bardzo kontrowersyjnym posunięciem – mianował Isabel kandydatem na wiceprezydenta. Wygrali wówczas wybory.

Juan zmarł dziesięć miesięcy po ponownym objęciu władzy i 1 lipca 1974 Isabel została prezydentem Argentyny. Była wówczas najmłodszą głową państwa w Ameryce Łacińskiej i pierwszą kobietą-prezydentem w dziejach świata. Jej autokratyczny i nieefektywny rząd był bardzo niepopularny. Krótki okres jej rządów naznaczyły walki zewnętrzne i gwałtowny wzrost terroryzmu za który w części odpowiadali lewicowi i skrajnie prawicowi peroniści. Kryzys ten spowodowany był represjami wobec lewicy ze strony czołowych postaci CGT, części sił zbrojnych oraz radykałów prawicowych w szeregach Partii Justycjalistycznej, a zwłaszcza faszyzującego doradcy prezydent, José Lópeza Regi. Rega utworzył Triple A czyli Antykomunistyczny Sojusz Argentyński pełniący funkcję organizacji terrorystycznej która eliminowała w fizyczny sposób lewicową oraz umiarkowaną opozycję[2][3]. Na początku 1975 Rewolucyjna Armia Ludu rozpoczyna intensywną partyzantkę wiejską w prowincji Tucuman, co kończy się klęską. W grudniu 1975 roku rebelianci z Montoneros dokonali ataku na koszary w stolicy kraju co przerodziło się w całodzienną bitwę miedzy siłami rządu a zbrojną opozycją[4].

24 marca 1976 Isabel – po niespełna dwóch latach sprawowania urzędu – została obalona przez wojskowy zamach stanu, na którego czele stał generał Jorge Videla i uwięziona w areszcie domowym na przeszło pięć lat. W 1981 pozwolono jej udać się na emigrację do Hiszpanii, gdzie mieszka do dziś. Nie wróciła już potem do Argentyny, nawet po obaleniu junty i przywróceniu demokratycznych rządów.

Ocenia się, że podczas rządów Perónów (lata 1973-1976) "zaginęło" około 600 osób, a blisko 500 zostało zabitych. Argentyńska Narodowa Komisja ds. Zaginięć twierdzi ponadto, że Isabel Perón podpisała akt, w którym domaga się "unicestwienia wszelkich wrogich elementów". W 2007 została zatrzymana w związku z dochodzeniem w sprawie "zaginięć" ludzi w czasie jej prezydentury. W kwietniu 2008 hiszpański sąd odmówił zgody na ekstradycję do Argentyny[5].

Przypisy

  1. The International Who's Who 1984-85 Europa Publications Ltd 1984, str. 928, ISBN 0-905118-97-9, LCCCN 35-10257
  2. Lewis, Paul (2002). Guerrillas and Generals. Greenwood Publishing.
  3. Rock, David (1987). Argentina, 1516–1982. University of California Press.
  4. Jarosław Tomasiewicz, Terroryzm na tle przemocy politycznej (Zarys encyklopedyczny), Katowice 2000, s. 211
  5. España rechazó la extradición de Isabel Perón (hiszp.). EL SIGLO, 2008-04-28. [dostęp 2010-03-27].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]