Krzesiny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Poznania Krzesiny
Część Poznania
Ilustracja
Pozostałości architektury wiejskiej na Krzesinach
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Miasto Poznań
Dzielnica Osiedle Krzesiny-Pokrzywno-Garaszewo
Nr kierunkowy (+48) 61
Tablice rejestracyjne PO
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Krzesiny
Krzesiny
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Krzesiny
Krzesiny
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Krzesiny
Krzesiny
Ziemia52°20′38″N 16°59′16″E/52,343906 16,987889
Portal Portal Polska
Dwór na Krzesinach
Kościół Matki Bożej Królowej Polski na Krzesinach
Krajobraz Krzesin

Krzesiny – niewielka południowo-wschodnia część Poznania, w obrębie osiedla samorządowego Krzesiny-Pokrzywno-Garaszewo.

Historia[edytuj]

Na południowym brzegu Spławki w Krzesinach istniały dwie osady z wczesnego okresu epoki żelaza. Starsza datowana jest na lata 700–550 p.n.e., a młodsza na lata 550–350 p.n.e. Z pierwszej osady odsłonięto trzy ziemianki, siedem jam zasobowych, dwa piece, cztery ogniska, cztery paleniska i trzynaście dołów po słupach. Znaleziono tu m.in. szpilę brązową (fragment) i przedmioty krzemienne. Z drugiej osady odsłonięto fragmenty trzech półziemianek mieszkalnych, dwa paleniska, pięć dołów po słupach i 61 jam różnego przeznaczenia. Znaleziono tu m.in. naszyjnik brązowy. W tym rejonie zlokalizowano również grób kultury łużyckiej. Na terenie Krzesin istniała też osada z kultury pomorskiej (ok. 400 lat p.n.e.)[1].

Dawna wieś szlachecka, występująca w dokumentach od 1294 (w 1510 zapisywana jako Crzessyny[2]). Znajdowała się albo na południe od Spławki, albo na północnym brzegu Krzesinki[1]. W 1294 była własnością Mirosława Przedpełkowica, kasztelana bnińskiego, brata Mikołaja, wojewody kaliskiego i właściciela Głuszyny. W końcu XIV wieku była podzielona na kilka części. Jedną z nich posiadał w latach 1398–1403 rajca poznański Wojtek Bogaty. W XV wieku byli tutaj notowani sołtysi[2].

Wieś szlachecka położona była w 1580 w powiecie poznańskim województwa poznańskiego[3].

W obecnym miejscu lokowana w XIX wieku[1]. W 1900 Komisja Kolonizacyjna zakupiła teren od Antoniego Raczyńskiego[4] i zbudowała tu niewielkie osiedle domków dla osadników niemieckich (kilkanaście rodzin, głównie z Westfalii[4])[5]. Podczas okupacji przyłączona przez Niemców w 1942 do Poznania. W nocy z 22 na 23 listopada 1940, przy kościele, odbyła się krwawa Akcja krzesińska, związana z groźbami wobec władz okupacyjnych. W 1945 przywrócono tu polskie nazwy ulic, ze szczególnym uwzględnieniem imion wywodzących się od nazw miejscowości małopolskich (np. Ropczycka, Sanocka lub Niżańska)[6]. Szkołę podstawową reaktywowano 5 marca 1945[7]. Ponownie włączona w granice miasta od 1951[8]. Do końca 1950 miejscowość była siedzibą gminy Krzesiny.

W 1994 utworzono jednostkę pomocniczą miasta Osiedle Krzesiny-Pokrzywno-Garaszewo[9].

Historia nazwy Krzesiny[edytuj]

zmiany nazwy
rok nazwa
1364 Krzesin
1395 Czressino
1402 Krzeszini
1423 Crzessyni
1426 Krzesyni
1432 Krzesyna
1433 Crzeschyny, Crzessziny
1434 Krzessyny, Krzesschyny
1475 Krzeszyny
1510 Crzeszyny
1585 Krzessiny, Krzeszyny

W końcu utrzymała się nazwa Krzesiny.

Obiekty[edytuj]

Przy ul. Krzesiny stoi zabytkowy kościół pw. Matki Boskiej Królowej Korony Polskiej, który przeniesiono tu w 1912 z terenu Wystawy Wschodnioniemieckiej, jako kościół ewangelicki dla kolonistów niemieckich. Do parafii należy też zabytkowy cmentarz przy ul. Jarosławskiej, na którym znajduje się pomnik poległych żołnierzy. Obok kościoła dawny dwór. Przy ul. Silniki jedno z najnowocześniejszych w Polsce lotnisk wojskowych - 31 Baza Lotnicza Poznań-Krzesiny, w czasie wojny fabryka produkująca samoloty FW190 TA. W 1944 zbombardowana nie została odbudowana. Po fabryce zachował się bunkier. Od listopada 2006 stacjonują polskie samoloty wielozadaniowe F-16. Niedaleko kościoła znajduje się Ochotnicza straż pożarna a nieopodal węzeł autostrady A2 Poznań Krzesiny (poprzednio nazywany Krzesiny). Znajduje się tam również ponadrejonowy Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 2. Przez Krzesiny przepływają dwie rzeczki Krzesinka i Świątnica. Na skrzyżowaniu ulic Jarosławskiej i Krzesiny stoi krzyż z 1988 ufundowany przez rodzinę Gajewskich z sąsiadami (prawdopodobnie zastąpił on starszy obiekt tego typu, stojący tu wcześniej)[10]. Wzdłuż ul. Krzesiny rozciąga się aleja lipowa z ponad 100-letnimi drzewami. Reszta dzielnicy to głównie zabudowa mieszkalno-rolnicza.

27 sierpnia 2016 na terenie bazy lotniczej odsłonięto pierwszy w Polsce pomnik generała Andrzeja Błasika, ofiary katastrofy smoleńskiej. Prezydent Andrzej Duda odsłonił także tablicę pamiątkową poświęconą pamięci Marii i Lecha Kaczyńskich oraz generała broni pilota Stanisława Targosza, który od 2005 do 2007 był dowódcą Sił Powietrznych i zmarł po ciężkiej chorobie w sierpniu 2013[11]. W uroczystościach wziął też udział minister Antoni Macierewicz[12].

Komunikacja[edytuj]

Krzesiny obsługiwane są przez linie autobusowe MPK Poznań – 62, 96 i 244 oraz Kombus – 511 i 512. Znajduje się tu także przystanek osobowy Poznań Krzesiny na linii kolejowej nr 272 KluczborkPoznań Główny.

Galeria zdjęć[edytuj]

Przypisy

  1. a b c Jarmila Kaczmarek, Najdawniejsze skarby Starołęki, Głuszyny i Krzesin, w: Kronika Miasta Poznania, nr 4/2009, s.12-14,19 ISSN 0137-3552
  2. a b Jacek Wiesiołowski, Wsie parafii głuszyńskiej w świetle Liber beneficiorum z 1510 roku, w: Kronika Miasta Poznania, nr 4/2009, s.81,84, ISSN 0137-3552
  3. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, t. I, Wielkopolska, Warszawa 1883, s. 13.
  4. a b Olgierd Kiec, Parafia ewangelicka w Starołęce i Krzesinach (1907–1945), w: Kronika Miasta Poznania, nr 4/2009, s.291, ISSN 0137-3552
  5. Praca zbiorowa, Poznań - przewodnik po zabytkach i historii, Wydawnictwo Miejskie, Poznań, 2003, s.354, ​ISBN 83-87847-92-5
  6. Ignacy Kaczmarek, W służbie administracji miasta, w: red. Tadeusz Świtała, Trud pierwszych dni. Poznań 1945. Wspomnienia Poznaniaków, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, 1970, s. 119, ​ISBN 83-232-0322-9
  7. Tadeusz Świtała, Marzec 1945 roku w Poznaniu, w: Kronika Miasta Poznania, nr 1/1986, s. 61, ISSN 0137-3552
  8. Dz.U. z 1950 r. Nr 48, poz. 436
  9. Uchwała Nr VIII/46/II/94 Rady Miejskiej Poznania z dnia 15 listopada 1994 r. w sprawie powołania Osiedla Krzesiny-Pokrzywno-Garaszewo
  10. Katarzyna Mądry, Kapliczki, krzyże i figury przydrożne w Starołęce, Głuszynie, Krzesinach, Garaszewie i Marlewie, w: Kronika Miasta Poznania, nr 4/2009, s.70, ISSN 0137-3552
  11. Onet.Wiadomości, Uroczyste odsłonięcie pomnika gen. Andrzeja Błasika. "Po śmierci zaatakowali go źli ludzie"
  12. Joanna Labuda, Pierwszy pomnik generała Błasika stanie w Poznaniu, w: Głos Wielkopolski, 26.8.2016, s.10