Liaoning (2012)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Liaoning (1988))
Skocz do: nawigacja, szukaj
Liaoning
„Wariag” holowany przez Bosfor
„Wariag” holowany przez Bosfor
Klasa lotniskowiec
Typ Admirał Kuzniecow
Projekt 11436
Historia
Stocznia Zakład nr 444, Mikołajów
Jiangnan, Szanghaj
Położenie stępki 6 grudnia 1985
Zamówiony dla  ZSRR
Nazwa Riga / Wariag
 Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza
Nazwa Liaoning
Wejście do służby 25 września 2012

Liaoning – chiński lotniskowiec, zmodyfikowanego typu Admirał Kuzniecow.

Budowę okrętu rozpoczęto w 1985 roku w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. W 1998 roku nieukończony lotniskowiec został sprzedany do Makau, w 2002 roku odholowany do Chin, a w 2004 roku przekazany jej rządowi. W 2012 roku po kilkuletnim okresie przygotowań i remoncie wszedł do służby w Marynarce Wojennej Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej jako pierwszy chiński lotniskowiec.

Historia[edytuj]

W 1983 roku władze ZSRR postanowiły o budowie drugiego lotniskowca, po okręcie „Leonid Breżniew” (późniejszy „Admirał Kuzniecow”) projektu 11435. Jego stępkę położono w czarnomorskim zakładzie nr 444 w Mikołajowie wkrótce po zwodowaniu „Leonida Brieżniewa” i zwolnieniu pochylni; budowa miała numer stoczniowy S-106[1]. Otrzymał on początkowo nazwę „Riga” (tak samo, jak pierwotnie „Admirał Kuzniecow”) lecz 19 czerwca 1990 roku przemianowano go na „Wariag” na pamiątkę m.in. krążownika z czasów wojny rosyjsko-japońskiej 1904–1905[1]. Pierwotnie okręt budowano jako drugą jednostkę projektu 11435, lecz w 1986 roku zdecydowano o wprowadzeniu do jego konstrukcji ulepszeń, zmieniając oznaczenie projektu na 11436. M.in. niedopracowany kompleks wykrywania celów Mars-Pasat zamieniono na nowy kompleks Forum, opierający się na dwóch radarach trójwspółrzędnych z klasycznymi antenami Friegat-MA i radarze Podbieriezowik[1]. Okręt od razu miał być przystosowany do bazowania będących w opracowaniu samolotów wczesnego ostrzegania Jak-44 o napędzie turbośmigłowym[2].

„Wariag” docelowo miał służyć jako lotniskowiec we Flocie Oceanu Spokojnego i wejść do służby w 1993 roku[2]. Kadłub wodowano 25 listopada 1988 roku. Ukończeniu okrętu przeszkodził jednak rozpad ZSRR i kryzys gospodarczy w republikach poradzieckich. Pod koniec 1991 roku zaprzestano finansowania budowy[2]. Sytuacja dodatkowo skomplikowała się, gdyż stocznia w Nikołajewie znalazła się na niepodległej Ukrainie. Rosja wyrażała chęć dokończenia okrętu, lecz nie szły za tym środki finansowe. W końcu, w marcu 1995 roku Rosja oficjalnie zrezygnowała z okrętu i przekazała prawa do niego stoczni w Nikołajewie za długi. Jego gotowość sięgała wówczas 67%[2]. Ukraina również nie była zainteresowana dokończeniem budowy dla własnej floty i stocznia zdecydowała sprzedać okręt za granicę.

Po przetargu prowadzonym w latach 1997–1998, nieukończony okręt sprzedano za 20 milionów USD[2] chińskiej firmie Agencia Turistica e Diversoes Chong Lot Limitada, zarejestrowanej w Makau, oficjalnie w celu przebudowy na pływający kompleks hotelarsko-rozrywkowy (podobnie jak wcześniej dwa radzieckie krążowniki lotnicze typu Kijew)[3]. 14 czerwca 2000 roku okręt wypłynął na holu z Nikołajewa, lecz z powodu braku zgody Turcji na przeholowanie przez Bosfor z uwagi na obawy co do bezpieczeństwa, przez 16 miesięcy krążył z holownikami po Morzu Czarnym (zespół nie mógł zakotwiczyć z powodu braku energii do obsługi urządzeń kotwicznych na pokładzie lotniskowca)[2]. Dopiero 2 listopada 2001 roku okręt przepłynął Bosfor. Dawny „Wariag”, holowany wokół Afryki, 3 marca 2002 roku dotarł do chińskiego portu Dalian, gdzie w stoczni podjęto prace wykończeniowe[3].

Sprzedaż kadłuba okrętu nastąpiła dla celów cywilnych, jednakże w 2004 roku lotniskowiec został przekazany marynarce wojennej, która podjęła w stoczni Changxingdao prace nad zbadaniem konstrukcji i dokończeniem budowy[4] (co było wcześniej oczywiste dla wielu ekspertów, którzy podejrzewali, że za zakupem okrętu stały w istocie chińskie służby)[3]. 25 września 2012 roku okręt wszedł do służby w Marynarce Wojennej Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej pod nazwą „Liaoning”.

Próby morskie lotniskowca rozpoczęły się 10 sierpnia 2011 roku. Wstępną gotowość operacyjną jednostka osiągnęła w 2012 roku. Docelowo ma służyć jako okręt szkolny dla pilotów, którzy będą pełnić służbę na nowych chińskich lotniskowcach.

Przypisy

  1. a b c S. Bałakin, W. Zabłockij, Sowietskije..., s. 216.
  2. a b c d e f S. Bałakin, W. Zabłockij, Sowietskije..., ss. 219-221.
  3. a b c S. Bałakin, W. Zabłockij, Sowietskije..., ss. 224-225.
  4. Uzbrajanie chińskiego lotniskowca (pol.). altair.com.pl, 05-06-2011. [dostęp 2011-06-05].

Bibliografia[edytuj]

  • Siergiej Bałakin, Władimir Zabłockij: Sowietskije awianoscy. Awianiesuszczije kriejsiera admirała Gorszkowa. Moskwa: Jauza - Kollekcija - Eksmo, 2007. ISBN 978-5-699-20954-5 (ros.)

Linki zewnętrzne[edytuj]