Mirsk (przystanek kolejowy)
![]() Przystanek Mirsk w lutym 2024 roku | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miejscowość | |
Zarządca | |
Data otwarcia |
1 listopada 1884 |
Poprzednie nazwy |
Friedeberg (Queis) |
Rodzaj | |
Dane techniczne | |
Liczba peronów |
1 |
Liczba krawędzi peronowych |
1 |
Kasy |
|
Linie kolejowe | |
Położenie na mapie Mirska ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu lwóweckiego ![]() | |
Położenie na mapie gminy Mirsk ![]() | |
![]() |
Mirsk – przystanek osobowy w Mirsku, w południowo-zachodniej części województwa dolnośląskiego. Pierwotnie była to stacja kolejowa oddana do użytku 1 listopada 1884 roku razem z linią kolejową z Gryfowa Śląskiego.
Mirsk miał charakter stacji węzłowej, z której to jeździły pociągi w trzech kierunkach, do Świeradowa-Zdroju, Gryfowa Śląskiego i do granicy z Czechami. 10 grudnia 2023 roku po rewitalizacji linii Gryfów Śląski – Świeradów-Zdrój powróciły regularne połączenia pasażerskie, a w Mirsku otwarto peron przystankowy.
Położenie
[edytuj | edytuj kod]Przystanek położony jest w północno-zachodniej części Mirska, przy placu Dworcowym, w odległości około 500 m od placu Wolności w Mirsku. Administracyjnie leży w województwie dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, w gminie Mirsk[2].
Przystanek jest położony na wysokości 352 m n.p.m.[3]
Historia
[edytuj | edytuj kod]Stacji kolejowa w Mirsku powstała wraz z doprowadzeniem państwowej linii kolejowej z Gryfowa Śląskiego. O połączeniu obydwu miast zdecydowano w 1882 roku. Wtedy to Landtag Prus podjął decyzję o budowie linii kolejowej do Mirska w celu ożywienia lokalnej gospodarki. Dla potrzeb nowej stacji miasto Mirsk wydzieliło 1 ha terenu, powstałego z zasypania Lnianego Stawu. Otwarcie linii, a wraz z nią stacji odbyło się 1 listopada 1884 roku. Pierwszy uroczysty pociąg na stację przyjechał o 12:30[4][5].
Dalsze plany związane ze stacją miały związek z budową przedłużenia linii do późniejszej granicy z Czechami, do Jindřichovic pod Smrkem. Linię tą otwarto 1 listopada 1904 roku, dzięki czemu Mirsk stał się stacją przelotową[4][5]. Do 1907 roku powstał na stacji dworzec kolejowy[4].
Pierwszą koncepcję przedłużenia linii ze stacji Mirsk do Świeradowa-Zdroju zaproponowano w 1901 roku, jednakże w ostateczności budowę linii rozpoczęto z inicjatywy prywatnej w marcu 1908 roku. Linię Kolei Gór Izerskich ukończono 1 października 1909 roku, a uroczyste otwarcie odbyło się 31 października tego samego roku[5]. Od tego momentu Mirsk stał się stacją węzłową, skąd pasażerowie przesiadywali się do państwowych pociągów, a większość z nich była skomunikowana z pociągami Kolei Gór Izerskich[6]. Sama stacja miała z założenia być użytkowana wspólnie z kolejami państwowymi. Planowano wówczas także rozbudowę pomieszczeń magazynowych, ramp załadowczych i placu składowego[7].
Zimą 1941 roku w Świeradowie-Zdroju odczepiony od składu wagon z węglem staczał się w kierunku Mirska i tam uderzył w skład osobowy. Wcześniej ewakuowano wszystkich ludzi ze stacji, natomiast uszkodzeniu uległy wagony[8].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/2021-08_LK336_Mirsk_%284%29.jpg/220px-2021-08_LK336_Mirsk_%284%29.jpg)
Po II wojnie światowej cała infrastruktura przeszła w zarząd Polskich Kolei Państwowych. Zmalała również ranga stacji, gdyż przedłużono relacje pociągów lokalnych, które jeździły ze Świeradowa Zdroju, do Legnicy przez Gryfów Śląski i Lwówek Śląski, a także do Jeleniej Góry, ale przez Lwówek Śląski[9].
Połączenie w stronę Pobiednej zostało na mocy zarządzenia z 30 kwietnia 1987 roku zawieszone 1 lipca tegoż roku[10]. Ostatni pociąg pasażerski ze stacji Mirsk odjechał 11 lutego 1996 roku. Przez następne dwa lata kursowały dalej pociągi towarowe. Ruch pociągów zawieszono całkowicie po wypadku, w którym pociąg towarowy od strony Świeradowa Zdroju nie zdołał wyhamować i wpadł na wagon z węglem na tej stacji. Pociąg ratunkowy wykoleił się potem na wykolejnicy przy wjeździe na stację[11].
Od zawieszenia ruchu kolejowego pojawiło się kilka inicjatyw dotyczących reaktywacji linii kolejowej przez Mirsk. 8 czerwca 2020 roku spisano akt notarialny, na mocy którego województwo dolnośląskie przejęło linie kolejowe nr 317 i 336 Gryfów Śląski – Mirsk – Świeradów Zdrój od Polskich Kolei Państwowych[12]. Pod koniec maja 2021 roku rozpoczęły się pierwsze prace przy rewitalizacji obydwu linii kolejowych[13][14].
7 grudnia 2023 roku odbyła się uroczystość otwarcia linii kolejowej przez Mirsk[15], a pierwsze regularne połączenia pasażerskie na linii ruszyły trzy dni później[16]. W ten sposób po 27 latach Mirsk odzyskał pasażerskie połączenia kolejowe[17].
Linie kolejowe
[edytuj | edytuj kod]Przystanek osobowy Mirsk był pierwotnie stacją kolejową[18] na linii kolejowej nr 284 Legnica – Pobiedna (23. posterunek ruchu; 80,244 km), która od 1999 roku odcinku Gryfów Śląski – Mirsk[19][20], a od 2023 roku na odcinku Gryfów Śląski – Mirsk – Świeradów-Zdrój jest oznaczona pod numerem 317 (3. posterunek ruchu; 8,772 km)[21]. Linia ta wraz z przystankiem Mirsk jest pod zarządem Dolnośląskiej Służby Dróg i Kolei[22]. Kontynuacją linii w kierunku Świeradowa Nadleśnictwo była pierwotnie linia kolejowa nr 336 – przed 1945 rokiem linia Kolei Gór Izerskich (1. posterunek ruchu; −0,182)[6][20][5].
Pierwotny układ torowy przystanku to 2 tory główne zasadnicze i 6-7 torów bocznych, w tym ładunkowych. Po zlikwidowaniu odcinka do Pobiednej układ torowy uległ przebudowie[23].
Pierwotna stacja Mirsk połączona była 3-kilometrową, wybudowaną w 1923 roku wąskotorową linią towarową do kopalni kaolinu w Kamieniu, która została rozebrana przed II wojną światową. W 2008 roku jedynym śladem po niej był dawny most kolejowy w Mroczkowicach oraz wykop na polach pomiędzy Kwisą a lasem[24].
Infrastruktura
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/28/Mirsk_stacja.jpg/220px-Mirsk_stacja.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/06/2024-02_LK317_Mirsk_%286%29.jpg/220px-2024-02_LK317_Mirsk_%286%29.jpg)
Przystanek osobowy Mirsk wyposażony jest w peron z zadaszeniem, ławkami, koszami na śmieci, oświetleniem, tablicami informacyjnymi i monitoringiem, a przy nim znajdują się zadaszone miejsce ze stojakami rowerowymi oraz parking samochodowy[25]. Pierwotnie znajdowały się tutaj dwa perony, w tym drugi dwukrawędziowy[23].
Położony w sąsiedztwie peronu przystankowego dwukondygnacyjny dworzec kolejowy został oddany do użytku 1 kwietnia 1906 roku, a rok później dobudowano jeszcze mniejsze pomieszczenia i budynki[4]. Na dworcu mieściła się nastawnia Mk[23]. W 2013 roku budynek był wykorzystywany pod funkcje handlowe (centralna część dworca) oraz mieszkaniowa (wschodnia część)[26]. Do dworca przylega magazyn towarowy o powierzchni 80 m² z rampą załadowczo-wyładowczą. Magazyn ten wybudowano dla obsługi ruchu towarowego w ramach budowy linii do Świeradowa-Zdroju[27].
Po południowej stronie przystanku, około 150 m na południowy wschód od wejścia do budynku dworca znajduje się nieużywana wieża wodna[23][26][5]. Ponadto infrastruktura dawnej stacji Mirsk obejmowały następujące obiekty: parowozownia (wyburzona a początku lat 80. XX wieku[28]), nastawnia wykonawcza Mk1, dwa place ładunkowe po dwóch stronach torów kolejowych, waga wagonowa i WC[23].
Połączenia
[edytuj | edytuj kod]Połączenia pasażerskie realizowane z Mirska miały charakter regionalny, ale przez stację kursowały przed 1945 rokiem dodatkowo dalekobieżne wagony w relacji między Berlinem i Wrocławiem a stacją Świeradów Zdrój. Okazjonalnie kursowały tu pociągi specjalne (w tym kolonijne), które dowoziły turystów i kuracjuszy do Świeradowa-Zdroju[29]. Od 10 grudnia 2023 roku, w okresie 2023/2024 z przystanku Mirsk odbywa się ruch pasażerski na odcinku Świeradów-Zdrój – Gryfów Śląski wraz z przedłużeniem części kursów do Jeleniej Góry, Węglińca i Görlitz. Połączenia obsługiwane są przez Koleje Dolnośląskie[30].
Okres | Kierunek | L. połączeń | Źr. | Okres | Kierunek | L. połączeń | Źr. | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1914 | Gryfów Śląski Pobiedna |
10 6 |
[31] | 1966/67 | Świeradów Zdrój Legnica Gryfów Śląski Jelenia Góra Lubań Śląski Złotoryja |
5 2 1 1 1 1 |
[32] | |
1939 | Gryfów Śląski[a] Pobiedna Świeradów Zdrój Świeradów Nadleśnictwo |
11 11 7 3 |
[33] | 1985/86 | Świeradów Zdrój Gryfów Śląski Jelenia Góra |
3 2 2 |
[34] | |
1947 | Świeradów Nadleśnictwo[b] Gryfów Śląski Lwówek Śląski |
3 2 1 |
[35] | 1995/96 | Gryfów Śląski Świeradów Zdrój |
4 3 |
[36] |
Powiązania komunikacyjne
[edytuj | edytuj kod]Przed budynkiem dworca zlokalizowany jest przystanek autobusowy (Mirsk D.K. oraz Mirsk Pl. Dworcowy). W listopadzie 2013 roku głównymi kierunkami autobusów były: Świeradów-Zdrój (30 kursów), Jelenia Góra (15), Lubań (11), Gryfów Śląski (10), oraz Lwówek Śląski (10)[37][38].
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Indeks stacji, przystanków osobowych i posterunków kolejowych z nazwami aktualnymi i wcześniejszymi. W: Ryszard Stankiewicz, Marcin Stiasny: Atlas linii kolejowych polski 2010. Rybnik: Wydawnictwo Eurosprinter, 2010. ISBN 978-83-926946-8-7.
- ↑ Geoportal. Mapa topograficzna. Skala 1:10 000. [dostęp 2013-11-21]. (pol.).
- ↑ Hubert Waguła, Sławomir Fedorowicz (red.): Mirsk. [w:] Atlas kolejowy Polski [on-line]. dolnoslaskie.atlaskolejowy.pl. [dostęp 2014-02-07]. (pol.).
- ↑ a b c d Feliks Chojnacki. Jak to w Mirsku z kolejami bywało. „Izery”. 3, s. 14, 2008. ISSN 1899-8313.
- ↑ a b c d e Arkusz F2. W: Ryszard Stankiewicz, Marcin Stiasny: Atlas linii kolejowych polski 2010. Rybnik: Wydawnictwo Eurosprinter, 2010. ISBN 978-83-926946-8-7.
- ↑ a b Janusz Gołaszewski. Kolejka Izerska 1909–1945. „Rocznik Jeleniogórski”, s. 67, 1997. Towarzystwo Przyjaciół Jeleniej Góry, Jelenia Góra.
- ↑ Feliks Chojnacki. Jak to w Mirsku z kolejami bywało. „Izery”. 4, s. 8, 2008. ISSN 1899-8313.
- ↑ Józef Andrzej Bossowski: Kolej do Świeradowa Zdroju. Lwówek Śląski: BUD-STAL-TEST II, 2004, s. 39. ISBN 83-919960-2-6.
- ↑ Linia 284: Gryfów Śląski – Lwówek Śląski. sdmk.vgh.pl, 2011. [dostęp 2013-11-21]. (pol.).
- ↑ Sławomir Fedorowicz. Mirsk – Pobiedna. „Świat kolei”. 5, s. 24, 2002. EMI-PRESS. (pol.).
- ↑ Feliks Chojnacki. Jak to w Mirsku z kolejami bywało. „Izery”. 5, s. 8, 2009. ISSN 1899-8313.
- ↑ Dolnośląskie przejęło linie z Gryfowa do Świeradowa i zapowiada powrót pociągów. www.rynek-kolejowy.pl, 2020-06-09. [dostęp 2023-12-14]. (pol.).
- ↑ Ruszyły prace związane z rewitalizacją Kolei Izerskiej [online], lwowecki.info, 28 maja 2021 [dostęp 2021-06-01] (pol.).
- ↑ Ewa Fit: Kolej Izerska. www.jelonka.com, 2021-05-28. [dostęp 2023-01-12]. (pol.).
- ↑ Jakub Rösler: Pierwszy pociąg w Świeradowie-Zdroju. Byliśmy na pokładzie!. www.rynek-kolejowy.pl, 2023-12-07. [dostęp 2023-12-14]. (pol.).
- ↑ Jakub Rösler: Do Świeradowa w 21 minut. Znamy rozkład jazdy!. www.rynek-kolejowy.pl, 2023-11-22. [dostęp 2023-12-14]. (pol.).
- ↑ Oficjalne otwarcie linii kolejowej do Świeradowa- Zdroju. lwowecki.info, 2023-12-07. [dostęp 2023-12-14]. (pol.).
- ↑ Ryszard Stankiewicz, Marcin Stiasny: Atlas linii kolejowych polski 2010. Rybnik: Wydawnictwo Eurosprinter, 2010. ISBN 978-83-926946-8-7.
- ↑ Hubert Waguła, Sławomir Fedorowicz (red.): Linia kolejowa: 284 Legnica – Pobiedna (PL/CZ). [w:] Atlas kolejowy Polski [on-line]. [dostęp 2013-11-21]. (pol.).
- ↑ a b Załącznik 1. Wykaz linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. W: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014, PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., 2013 (pol.).
- ↑ Regulamin sieci 2023/2024 przyjęty do stosowania Uchwałą Nr 857/2022 Zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z dnia 7 listopada 2022 r., Warszawa: PKP Polskie Linie Kolejowe, 2023 (pol.).
- ↑ Dolnośląskie przejęło linie z Gryfowa do Świeradowa i zapowiada powrót pociągów. rynek-kolejowy.pl, 2020-06-09. [dostęp 2023-09-20]. (pol.).
- ↑ a b c d e Linia Mirsk – Świeradów Nadleśnictwo. www.jelenia.rail.pl. [dostęp 2013-11-21]. [zarchiwizowane z tego adresu].
- ↑ Górnictwo dawniej.... „Izery: czasopismo społeczności lokalnej”. 1, s. 3-4, 2008-08. Stowarzyszenie Promocji i Rozwoju Pogórza i Gór Izerskich Zakwisie. ISSN 1899-8313. (pol.).
- ↑ PROGRAM FUNKCJONALNO–UŻYTKOWY. Zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych dla zadania pn.: „Rewitalizacja linii kolejowej nr 317 relacji Gryfów Śląski - Mirsk”, Wrocław: Województwo Dolnośląskie – Dolnośląska Służba Dróg i Kolei we Wrocławiu, 13 stycznia 2022 [dostęp 2023-12-13] (pol.).
- ↑ a b Jarosław Woźny, Marek Potocki (red.): Mirsk. [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa [on-line]. bazakolejowa.pl. [dostęp 2013-11-21]. (pol.).
- ↑ Józef Andrzej Bossowski: Kolej do Świeradowa Zdroju. Lwówek Śląski: BUD-STAL-TEST II, 2004, s. 31. ISBN 83-919960-2-6.
- ↑ Feliks Chojnacki. Jak to w Mirsku z kolejami bywało... „Izery”. 4, s. 9, 2008. ISSN 1899-8313.
- ↑ Andrzej Szynkiewicz: Marzenie inż. Webera, czyli słów kilka o kolei izerskiej. 2003. [dostęp 2013-12-06].
- ↑ Jakub Rösler: Pociągi do Świeradowa w terminie. Do Karpacza później niż planowano. www.rynek-kolejowy.pl, 2023-08-08. [dostęp 2023-12-14]. (pol.).
- ↑ 67a Greiffenberg (Schlesien) – Heinersdorf (Tafelfichte), 1914 (niem.).
- ↑ 253 Jerzmanice Zdrój – Lwówek Śl.– Świeradów Zdrój. „Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów 1966/67”. (pol.).
- ↑ Die Isergebirgsbahn im Sommerfahrplan, 123 r Greiffenberg (Schles) – Friedeberg (Isergeb) – Bad Flinsberg/Heinersdorf (Tafelfichte) and zurück. „Eisenbahn in Schlesien-Bufe-Verlag”, 1939. (niem.).
- ↑ 253 Jerzmanice Zdrój – Lwówek Śląski – Świeradów Zdrój. „Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów 1985/86”. (pol.).
- ↑ 165 Mirsk – Świeradów Nadleśnictwo. „Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów”, 1947. (pol.).
- ↑ Sieciowy Rozkład Jazdy Pociągów. 28.05.95-01.06.96. Tab. 253 Gryfów Śląski – Świeradów Zdrój. Polskie Koleje Państwowe, 1995, s. 391.
- ↑ MIRSK D.K. Rozkład jazdy. e-podroznik.pl. [dostęp 2013-11-21]. (pol.).
- ↑ MIRSK PL. DWORCOWY. Rozkład jazdy. e-podroznik.pl. [dostęp 2013-12-06]. (pol.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Mirsk w Atlasie Kolejowym Polski, Czech i Słowacji – www.atlaskolejowy.net
- Mirsk w Ogólnopolskiej Bazie Kolejowej – bazakolejowa.pl
- Mirsk (przystanek kolejowy) w internetowym rozkładzie jazdy PKP – rozklad-pkp.pl (odjazdy)
Mirsk | ||
Linia 284 Legnica – Pobiedna (80,244 km) | ||
![]() ![]() ![]() odległość: 2,846 km
|
![]() |
odległość: 4,890 km
|
Linia 317 Gryfów Śląski – Świeradów-Zdrój (8,772 km) | ||
![]() ![]() ![]() odległość: 5,640 km
|
![]() |
odległość: 3,262 km
|
Linia 336 Mirsk – Świeradów Nadleśnictwo (−0,182 km) | ||
![]() |
odległość: 3,510 km
|