Morawica (województwo małopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 50°4′27.2″N 19°44′58.8″E
- błąd 4 m
WD 50°4'52"N, 19°44'59"E, 50°4'30.14"N, 19°45'10.44"E
- błąd 1954 m
Odległość 4 m
Morawica
wieś
Ilustracja
Kościół
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat krakowski
Gmina Liszki
Liczba ludności (14.04.2020) 1059
Strefa numeracyjna 12
Kod pocztowy 32-084[1]
Tablice rejestracyjne KRA
SIMC 0325624
Położenie na mapie gminy Liszki
Mapa konturowa gminy Liszki, u góry znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie powiatu krakowskiego
Mapa konturowa powiatu krakowskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Ziemia50°04′27,2″N 19°44′58,8″E/50,074222 19,749667

Morawicawieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Liszki. Znajduje się w obrębie dwóch regionów geograficznych; Garbu Tenczyńskiego zaliczanego do Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej i Obniżenia Cholerzyńskiego będącego mezoregionem Bramy Krakowskiej[2]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.

Przez miejscowość przebiega autostrada A4 (w tym miejsce obsługi podróżnych MOP-Morawica).

Integralne części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Morawica[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0325630 Bory część wsi
0325647 Duża Morawica część wsi
0325653 Granice część wsi
0325660 Mała Morawica część wsi
0325676 Pastwisko część wsi
0325682 Zagrody część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś w okresie średniowiecza stanowiła wraz z okolicznymi dobrami siedzibę rodu Toporczyków (Toporów), którzy później przyjęli nazwisko Tęczyńskich. Najstarsza wzmianka o rycerzach z Morawicy znajduje się w „Cudach św. Stanisława – Żywot większy” (łac. Vita Sancti Stanislai – Vita maior) Wincentego z Kielczy; wspomniany jest tam rycerz Andrzej z Morawicy oraz pleban z Morawicy o imieniu Świętek (1247–1253) – jest to również najstarsza wzmianka o parafii w Morawicy. W XIV wieku Toporczycy przenieśli swoją siedzibę do zamku Tenczyn, którego budowę rozpoczął w 1319 roku kasztelan krakowski Jan Nawój z Morawicy. Około 1408 roku kaplicę zamkową przekształcono w murowany kościół; wykorzystano do tego celu kamienie pochodzące z rozbiórki części zamku w Morawicy. W „Księdze uposażeń diecezji krakowskiej” (Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis, 1470–1480) Jana Długosza znajduje się informacja, że kościół w Morawicy, wzniesiony w 1408 roku, był „zbudowany z białego kamienia” (łac. ex albo lapide murata).

W XVII wieku wieś przeszła w ręce Czartoryskich[5]. W 1743 roku stary kościół rozebrano i na jego miejscu zbudowano obecny kościół ze środków przekazanych przez Augusta Aleksandra Czartoryskiego. Od połowy XIX wieku Morawica była własnością rodu Potockich, którzy przed II wojną światową sprzedali dobra w Morawicy Andrzejowi Jaworowskiemu.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[6]:

 Osobny artykuł: Zamek w Morawicy.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 794 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  2. Dolinki Podkrakowskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-95-3.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. GUS. Rejestr TERYT
  5. a b www.morawica.net (pol.). [dostęp 2015-02-06].
  6. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 2021-09-30.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]