Niewiadom

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Rybnika Niewiadom
Dzielnica Rybnika
Ilustracja
Szyb Głowacki w zabytkowej kopalni "Ignacy" w Rybniku Niewiadomiu.
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miasto Rybnik
W granicach Rybnika od 1975
Zarządzający Tadeusz Białous
Populacja 
• liczba ludności

ok. 5000[1]
Nr kierunkowy (+48) 032
Kod pocztowy 44-273
Położenie na mapie Rybnika
Mapa lokalizacyjna Rybnika
Niewiadom
Niewiadom
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Niewiadom
Niewiadom
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Niewiadom
Niewiadom
Ziemia 50°04′33″N 18°28′11″E/50,075800 18,469700
Portal Portal Polska

Niewiadom (śl. Niewiadům, niem. Birkenau, czes. Nevědomí, Górny Niewiadom zwyczajowo nazywany "Hoymą" lub "Ignacym" - nazwy te pochodzą od nazw kopalni), Dolny Niewiadom zwany Buzowicami - dzielnica Rybnika położona w południowo-zachodniej części miasta. Dzielnica ta jest objęta obecnie realizowanym projektem budowy systemu kanalizacji sanitarnej.

Nazwa[edytuj]

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy nazwa miejscowości pochodzi od polskiej nazwy oznaczającej brak wiedzy - niewiedzy[2]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą zanotowaną nazwę miejscowości wymienia nazwę Niewiadom podając jej znaczenie "Unbekannter Ort" czyli po polsku "Nieznana, niewiadoma miejscowość"[2].

Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje dwie miejscowości o tej nazwie Ober-Niewiadom oraz Nieder-Niewiadom[3].

Historia[edytuj]

Herb rodu Kropaczów z Niewiadomia
  • Zachowane dokumenty wskazują, iż Niewiadom (ówczesna pisownia: „Noviedomie”), istniał już w pierwszej połowie XIV wieku.

W owym czasie wieś stanowiła majątek rycerski[4]. Często zmieniała właścicieli, a jednym z nich był m.in. rycerz Wacław Kropacz z Niewiadomia ((czes.) Václav Kropáč z Nevědomí), który brał udział w kampanii węgiersko-śląskiej przeciwko Wacławowi III Rybnickiemu. Na mocy pokoju ziemskiego z 6 czerwca 1473 r. rycerz ten wszedł w posiadanie Rybnika. (Ród Kropaczów z Niewiadomia w latach 1503-1536 posiadał zamek w Iwanowicach (Jindřich Kropáč z Nevědomí, Albert Kropáč z Nevědomí oraz Bohuš Kropáč z Nevědomí)[5] Jan Kropáč z Nevědomí w latach 1533-1572 był panem na Hranicach)[6]

  • W 1792 roku, na granicy Niewiadomia i Radlina otworzono jedną z pierwszych na Śląsku kopalni węgla kamiennego „Hoym” (później „Ignacy”). Wydobycie prowadzono w tej kopalni do 1995 r.
  • W latach od 1859 - 1919 r. na terenie Niewiadoma działała kopalnia węgla kamiennego „Szczęście Beaty”
  • W 1955 Niewiadom włączono do miasta Niedobczyce.
  • W 1975 Niewiadom włączono do Rybnika.

Zabytki[edytuj]

W dzielnicy znajdują się m.in:

  • Zabytkowa Kopalnia "Ignacy". dawniej "Hoym"
  • Kościół Bożego Ciała i św. Barbary w Niewiadomiu Górnym
  • Kościół Miłosierdzia Bożego w Niewiadomiu Dolnym

Szlak architektury icon.svg Szlak Zabytków Techniki Województwa Śląskiego

Przypisy

  1. Rybnik.eu - Serwis Miejski - (13) Niewiadom
  2. a b Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 82.
  3. Felix Triest 1865 ↓, s. 759.
  4. rybnik.pl
  5. www.ivanovicenahane.cz
  6. Muzeum i Galeria Miejska w Hranicach

Bibliografia[edytuj]

  1. Felix Triest: Topographisches handbuch von Oberschliesen. Breslau: Verlag von Wilh. Gottl. Korn, 1865.

Linki zewnętrzne[edytuj]