Orogeneza alpejska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Orogeneza alpejska – (Fałdowanie alpejskie) ostatni okres globalnych fałdowań górotwórczych, w czasie którego doszło do powstania górotworu alpejskiego.

Orogenezę alpejską pośrednio wywołał rozpad superkontynentu Gondwany. Po oderwaniu się płyt afrykańskiej, arabskiej i indoaustralijskiej podryfowały one na północ i zderzyły się z płytą eurazjatycką, powodując intensywne fałdowanie. Większość gór powstałych w trakcie tej orogenezy - alpidów - rozciąga się wzdłuż krawędzi tych płyt.

Orogeneza alpejska zaczęła się w triasie a największe nasilenie nastąpiło w trzeciorzędzie, trwała przez cały paleogen, na który przypadła główna faza fałdowań, i trwa nadal.

W jej ramach wyróżnia się 3 etapy:

  • wczesno-alpejski (trias - kreda)
  • środkowo-alpejski (paleogen)
  • późno-alpejski (neogen)

A także bardziej szczegółowe fazy orogeniczne:

  • eokimeryjska (koniec triasu)
  • neokimeryjska (koniec jury)
  • larmijska (koniec kredy)
  • walahijsko - wołowska (pliocen - plejstocen)
  • rodańska (miocen - pliocen) - została wyniesiona wtedy południowa Europa
  • attycka (miocen - pliocen) - zostały wyniesione Hellenidy
  • styryjska (późny miocen) - wyniesione Karpaty oraz Alpy
  • sawska (paleogen - neogen)
  • helwecka (oligocen)
  • pirenejska (eocen)

Skutki orogenezy alpejskiej[edytuj]

W toku orogenezy alpejskiej zostały wypiętrzone w szczególności pasma górskie łańcucha alpejsko-himalajskiego:

a także

W czasie orogenezy alpejskiej sąsiadujące ze strefą fałdowań górskie masywy hercyńskie często uległy odmłodzeniu bądź, przeciwnie, zniszczeniu i zapadnięciu.

Zobacz też[edytuj]