Płucki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Płucki
Zabytkowa kapliczka w Płuckach
Zabytkowa kapliczka w Płuckach
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat kielecki
Gmina Łagów
Liczba ludności (2011) 289[1]
Strefa numeracyjna (+48) 41
Kod pocztowy 26-025
Tablice rejestracyjne TKI
SIMC 0247901
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Płucki
Płucki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Płucki
Płucki
Ziemia50°47′30″N 21°04′16″E/50,791667 21,071111

Płuckiwieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Łagów[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwotna nazwa osady w połowie XVI wieku brzmiała Huta, jako wieś o nazwie Płucki została założona przez biskupa Krzysztofa Antoniego Szembeka, jeszcze w drugiej połowie XVIII w. zamiennie nazywano ją Nowa Wieś. W 1728 r. biskup Krzysztof Antoni Szembek wypuściwszy klucz łagowski w kolejną dzierżawę, pozwolił garncarzom łagowskim kopać na swoje potrzeby we wsi Płucki tylko 50 niecek galeny rocznie. Wieś powstała w XVIII wieku. Biskupi włocławscy ufundowali wieś z racji istniejących tam kopalń. Nazwa pochodzi od płukania urobku galeny z domieszek ilastych. Złoża galeny grupują się w kilku punktach, największe znajdują się na zachodnim krańcu wsi.

Pierwsze ekspertyzy błyszczu ołowiu z Płucek, zawierającego, jak się okazało, domieszkę srebra, wykonano w Dreźnie w 1725 r. Pierwsze terenowe badania geologiczne obszaru kruszconośnego w Płuckach przeprowadził w 1928 r. Jan Czarnocki z Państwowego Instytutu Geologicznego. Ostatnie odsłonięcia geologiczne w Płuckach miały miejsce w 1968 r.

Kopalnie w Płuckach bazowały na żyle kruszcowej w wapieniach dewońskich, a oprócz tego eksploatowano nagromadzenia galeny w osadach trzeciorzędowych kotłów krasowych. Na podstawie odsłonięć geologicznych dokonanych w Płuckach w 1968 r., wysunięto przypuszczenie, że eksploatacja ołowianki rozwinęła się głównie dzięki zapotrzebowaniu na glejtę ze strony miejscowych garncarzy, a jej pierwociny sięgają XIV lub początków XV stulecia. Z kolei Jan Urban sądził, że początki górnictwa w Płuckach sięgają XVI stulecia. Badacz ten postulował objęcie ochroną tutejszego unikalnego krajobrazu górniczego.

17 marca 1942 żandarmeria niemiecka z Opatowa wymordowała trzy miejscowe rodziny, Maluszczaków, Patrzałków i Rządkowskich (razem 18 osób, w tym dzieci)[3].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

W Płuckach znajduje się przydrożna kapliczka z I połowy XIX w., wpisana do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.408 z 16.09.1972)[4].

Przez wieś przechodzi szlak turystyczny zielony zielony szlak turystyczny z Łagowa do Nowej Słupi.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Według strony internetowej Gminy Łagów.
  2. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-02-25].
  3. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 114.
  4. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 2018-09-30. s. 27. [dostęp 2015-11-06].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Czesław Hadamik, Dariusz Kalina, Edward Traczyński, pod redakcją Romana Mirowskiego, Gmina Łagów. Dzieje i zabytki małych ojczyzn, Kielce 2004
  • Czesław Hadamik, Zarys dziejów Łagowa. Od czasów najdawniejszych do lokacji miasta, Kielce-Łagów 2008