Służba Zwycięstwu Polski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Historia Polski
Kotwica

Ten artykuł jest częścią cyklu:
Polskie Państwo Podziemne

Służba Zwycięstwu Polski (SZP) – polska organizacja konspiracyjna podczas II wojny światowej,

Powołana 27 września 1939 (jeszcze podczas oblężenia Warszawy) na rozkaz dowódcy obrony Warszawy generała Juliusza Rómmla. Dowódcą SZP został generał Michał Tokarzewski-Karaszewicz.

Quote-alpha.png
Dane mi przez Naczelnego Wodza w porozumieniu z rządem pełnomocnictwo dowodzenia w wojnie z najazdem na obszarze całego Państwa przekazuję gen. bryg. Michałowi Tadeuszowi Tokarzewskiemu – Karaszewiczowi z zadaniem prowadzenia dalszej walki o utrzymanie niepodległości i całości granic[1].

Cele organizacji obejmowały: walkę o wyzwolenie Polski w granicach przedwojennych, odtworzenie i reorganizację armii polskiej oraz powołanie tymczasowych ośrodków władzy.

Podporządkowała się Rządowi RP na uchodźstwie. Tokarzewski zwrócił się o poparcie do przedstawicieli przedwrześniowej opozycji (PSL, PPS, SN i SP) i takowe uzyskał. Celem takiego działania było odcięcie rodzącej się konspiracyjnej organizacji wojskowej od sanacji, którą społeczeństwo winiło za klęskę wrześniową, a tym samym pozyskanie poparcia u nowych władz emigracyjnych[2]. Uważana jednak przez gen. Władysława Sikorskiego za zbyt zbliżoną do obozu sanacyjnego została rozkazem Naczelnego Wodza rozwiązana i zastąpiona z dniem 13 listopada 1939 przez Związek Walki Zbrojnej (ZWZ). Była pierwszą organizacją zbrojną Polskiego Państwa Podziemnego. Dotychczasowy dowódca SZP, gen. Michał Karaszewicz-Tokarzewski został mianowany komendantem ZWZ na obszar okupacji sowieckiej.

Rozkazy Sikorskiego i Sosnkowskiego z listopada 1940 poleciły przejęcie dotychczasowych struktur organizacyjnych SZP przez ZWZ.

Organizacja SZP[edytuj]

Dowództwo Główne SZP[edytuj]

Dowódca Główny – gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz

Zastępca Dowódcy Głównego – mjr dypl. Edmund Galinat "Komarski" – od września do listopada 1939 roku, płk dypl. Stefan Rowecki od października 1939 rok do stycznia 1940 roku

Szef Sztabu Dowództwa Głównego – płk dypl. Stefan Rowecki od października 1939 rok do stycznia 1940 roku

Szefowie Oddziałów Dowództwa Głównego[3]

Dowództwa Wojewódzkie[4][edytuj]

Członkowie[edytuj]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Członkowie Służby Zwycięstwu Polski.

Przypisy

  1. Rozkaz gen. Rómmla stanowiący podstawę do formowania SZP: Bartelski, Podziemna armia... s. 5
  2. Jan Ciechanowski „Powstanie Warszawskie” Bellona S.A. str. 76 ISBN 978-83-7549-074-9
  3. Armia Krajowa - szkice z dziejów Sił Zbrojnych Polskiego Państwa Podziemnego, pod redakcją Krzysztofa Komorowskiego, Warszawa 1999, s. 371, 375, 380.
  4. Na czele okręgu (województwa) stali komendanci wojewódzcy

Bibliografia[edytuj]