San Cristóbal de las Casas
16°45′N 92°38′W/16,750000 -92,633333
 Widok na fasadę urzędu miasta | |||
| |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Stan | |||
| Gmina |
San Cristóbal de las Casas | ||
| Data założenia |
31 Marca 1528 | ||
| Burmistrz |
Marco Antonio Cancino | ||
| Powierzchnia |
484 km² | ||
| Wysokość |
2120-2760 m n.p.m. | ||
| Populacja (2020) |
| ||
| • liczba ludności |
215 874[1] | ||
| Nr kierunkowy |
967 | ||
| Kod pocztowy |
29200 - 29310 | ||
| Tablice rejestracyjne |
7 | ||
Położenie na mapie Chiapas  | |||
Położenie na mapie Meksyku  | |||
| 16°45′N 92°38′W/16,750000 -92,633333 | |||
| Strona internetowa | |||
ⓘ – meksykańskie miasto położone w centralnej części stanu Chiapas. Jedno z pierwszych meksykańskich Pueblos Mágicos („Magicznych Miasteczek”, wyróżnionych przez meksykańskie ministerstwo turystyki). Do 1892 roku stolica stanu Chiapas. Przez społeczności rdzenne nazywane w języku tsotsil Jovel[2].
Położenie
[edytuj | edytuj kod]Miasto położone jest w górach, w regionie geograficznym Altos de Chiapas[3], na wysokości ok. 2100 m n.p.m. Leży przy Autostradzie Panamerykańskiej, pomiędzy Tuxtlą Gutiérrez a Ocosingo.
Historia
[edytuj | edytuj kod]
Miasto San Cristóbal w 1532 roku założył Diego de Mazariegos, jako regionalną bazę obronną przed zaciekle atakującymi Indianami Zoque i Chiapanec. Osada szybko stała się stolicą prowincji Chiapas[4]. W 1545 przybyli dominikanie. W tym samym roku Bartolomé de Las Casas został biskupem Chiapas. Wsławił się nie tylko tym, że od jego nazwiska miasto zyskało nową nazwę (początkowo nazywało się Ciudad de San Cristóbal), ale także obroną rdzennej ludności przed bezlitosnym wyzyskiem.
Początkowo miasto, jak i cały region, związane były gospodarczo, politycznie i kulturowo z Gwatemalą. W 1824 roku Chiapas przyłączono do Meksyku i San Cristóbal de las Casas stało się stolicą stanu. W 1892 roku rolę tę przejęło miasto Tuxtla Gutiérrez.
1 stycznia 1994 r. Zapatystowska Armia Wyzwolenia Narodowego (EZLN) przeprowadziła zbrojne powstanie w stanie Chiapas, zajmując m.in. San Cristóbal de Las Casas. Siły rządowe odzyskały kontrolę nad zajętymi obszarami, jednak wydarzenia te wywołały szeroki oddźwięk międzynarodowy oraz kryzys polityczny w Meksyku. W konsekwencji rozpoczęto negocjacje między przedstawicielami EZLN a rządem federalnym, w które zaangażował się m.in. biskup Chiapas Samuel Ruiz. W 1996 roku podpisano tzw. Porozumienia z San Andrés, dotyczące praw ludności rdzennej, jednak EZLN uznała, że nie zostały one w pełni wdrożone przez państwo. W 2003 roku ruch zapatystów utworzył tzw. caracoles, czyli autonomiczne struktury samorządowe w regionie Chiapas, które funkcjonują do dziś[5].
Mieszkańcy
[edytuj | edytuj kod]W mieście mieszkają głównie Metysi wyznania katolickiego, dominującej religii w gminie (78%). Obrzeża natomiast zamieszkują w dużej części protestanci (12,3% ludności), którzy opuścili swoje społeczności ze względu na prześladowania ze strony katolików[6]. W San Cristóbal de las Casas znajduje się także sześć sal królestwa Świadków Jehowy oraz dwa meczety muzułmańskie[7].
Wedle spisu powszechnego z 2010 językiem rdzennym posługiwało się prawie 48 tysięcy mieszkańców, a więc wówczas około 30% ludności miasta[3]. Większość z nich mówi językami majańskimi, głównie tsotsil i tseltal[3].
Zabytki i kultura
[edytuj | edytuj kod]Do głównych zabytków i atrakcji turystycznych zaliczają się:
- Katedra San Cristóbal (hiszp. Catedral de San Cristóbal)
- Kościół i dawny zakon Santo Domingo (hiszp. Iglesia Ex Convento de Santo Domingo)
- Kościół La Merced (hiszp. Iglesia de la Merced)
- Muzeum Bursztynu (hiszp. Museo del Ámbar)
- Muzeum Jadeitu (hiszp. Museo del Jade)
- Rezerwat Ekologiczny Rancho Nuevo (hiszp. Reserva Ecológica de Rancho Nuevo)
- Park Ekoturystyczny El Arcotete (hiszp. El Arcotete Parque Ecoturístico)
- Ogród Ekologiczny Orchidei Moxviquil (hiszp. Jardín Botánico de Orquídeas Moxviquil)
Gmina San Cristóbal de las Casas
[edytuj | edytuj kod]
Gmina leży w samym środku stanu Chiapas. Graniczy z ośmioma innymi gminami tego stanu. Zajmuje powierzchnię 484 km² a średnia wysokość nad poziomem morza wynosi 1940 m. Podobnie jak inne rejony stanu jest to bardzo biedny region. Zatrudnienie ma około 47 tys. spośród 166 460 (INIEGI: 2005) mieszkańców gminy. Najważniejszym sektorem jest rolnictwo z uprawą m.in. kawy i bananowców. Drugim sektorem pod względem ważności jest przemysł i górnictwo, a trzecim usługi w mieście, rękodzielnictwo i przemysł turystyczny[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Censo de Población y Vivienda 2020. Instituto Nacional de Estadística, Geografía e Informática.. [dostęp 2024-01-08]. (hiszp.).
- ↑ Aleksandra Synowiec, Pueblo mágico, „Poznaj Świat”, październik 2016 [dostęp 2024-01-08] (pol.).
- 1 2 3 Compendio de información geográfica municipal 2010 [online], Instituto Nacional de Estadística y Geografía, 2010 [dostęp 2024-01-08] (hiszp.).
- 1 2 Encyklopedia Gmin Meksyku - San Cristóbal de las Casas. [dostęp 2010-06-17]. (ang.).
- ↑ Co się dzieje z ruchem zapatystów [online], Dział Zagraniczny, 20 maja 2021 [dostęp 2024-01-08] (pol.).
- ↑ Jest jeden Bóg. O konflikcie między katolikami a ewangelikami, [w:] Ola Synowiec, Dzieci szóstego słońca. W co wierzy Meksyk, Wydawnictwo Czarne, 2018, ISBN 978-83-8049-704-7 (pol.).
- ↑ Andrés Domínguez, El Islam en el corazón de las montañas de Chiapas [online], Chiapas Pararelo, 7 stycznia 2017 [dostęp 2024-01-08] (hiszp.).