Sejm 1578

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Sejm został zwołany 9 listopada 1577 r. przez króla Stefana Batorego do Warszawy na 14 stycznia 1578 roku. Sejmiki przedsejmowe odbyły się w grudniu 1577 roku. Właściwe obrady rozpoczęły się dopiero w końcu stycznia 1577 roku, a zakończyły się 8 marca 1578 roku. W czasie sejmu został złożony Koronie przez Jerzego Fryderyka von Brandenburg-Ansbach hołd lenny w zastępstwie chorego umysłowo księcia pruskiego Albrechta Fryderyka[1][2][3][4]. Odnowiona została również zależność lenna książąt pomorskich Jana Fryderyka i Ernesta Ludwika z Bytowa i Lęborka. W czasie obrad sejmowych próbowano uchwalić wysokie podatki w związku z przygotowywaną wojną z Moskwą oraz z przeznaczeniem na obronę granic południowo-wschodnich. Z powodu oporu posłów województw krakowskiego, sandomierskiego i sieradzkiego, zasłaniających się ograniczeniami ich mocy, król zwrócił się o zgodę na podatki bezpośrednio do sejmików, które jej udzieliły[5]. W konstytucji z 3 marca 1578 roku przeprowadzono reformę sądownictwa, tworząc Trybunał Koronny[6]. Przyjęto, że nobilitacje i indygenaty będą dokonywane na Sejmie[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. K. Lepszy, Prusy Książęce a Polska w latach 1576-1578, w: Księga Pamiątkowa ku czci Profesora dra Wacława Sobieskiego, s. 149-196., 1932.
  2. E. Dubas-Urwanowicz, Król i szlachta na sejmach batoriańskich. Konflikty i kompromisy, w: Między monarchią a demokracją. Studia z dziejów Polski XV-XVIII wieku, red. A. Sucheni-Grabowska, M. Żaryn, s. 143-169, 1994.
  3. Ł. Wroniszewski, Wzrost znaczenia sejmików w czasach Stefana Batorego na przykładzie sejmu 1578 roku, w: Kultura parlamentarna epoki staropolskiej. Studia pod red. A. Stroynowskiego, s. 129-141, 2013.
  4. E. Dubas-Urwanowicz, O nowy kształt Rzeczypospolitej. Kryzys polityczny w państwie w latach 1576-1586, 2013.
  5. J. Siemieński, Króla Stefana polityka sejmowa, „Przegląd Historyczny”, t. 14, z. 1, s. 31-53.
  6. O. Balzer, Geneza Trybunału Koronnego. Studium z dziejów sądownictwa polskiego XVI wieku, 1886.
  7. Do druku przygotowali S. Grodziski, Irena Dwornicka, W. Uruszczak, Ustawodawstwo zob. Volumina Constitutionum, T. 2, cz. 1, s. 405-430., 2005.