Simone Martini
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Narodowość |
włoska |
Dziedzina sztuki | |
Epoka |
Simone Martini (ur. ok. 1284 w Sienie, zm. w 1344 w Awinionie) – włoski malarz gotycki, przedstawiciel szkoły sieneńskiej. Ożeniony z Giovanną, siostrą malarza Lippo Memmi. Działał w Sienie, Pizie, Asyżu, Neapolu i Awinionie.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Inspirował się twórczością swojego nauczyciela, Duccia, pracami rzeźbiarza Giovanniego Pisano, a największy wpływ wywarła na niego sztuka francuskiego gotyku.
W 1315 namalował w sali miejskiej rady w Palazzo Publico w Sienie fresk przedstawiający Madonnę pośród aniołów i świętych – Maestę, silnie nawiązujący do dzieła Duccia z lat 1308-1311. W 1328 na przeciwległej ścianie sportretował we fresku wodza wojsk sieneńskich, pogromcę Florencji – kondotiera Guidoriccio da Fogliano de'Ricci. Jest to jeden z najwcześniejszych kommemoratywnych portretów konnych. W tle artysta umieścił rozległy pejzaż z namiotami żołnierzy, a także obwarowaniami miasta i twierdzami.
Typ Madonny stworzony przez Simone Martiniego miał wielką wagę dla malarstwa sieneńskiego. Można go zaobserwować w ołtarzu Maesta, namalowanym w 1320 dla kościoła dominikanów w Pizie. Z roku 1333 pochodzi Zwiastowanie, wykonane wspólnie z Lippo Memmim (obecnie w Galerii Uffizi). Wielokrotnie zachwycano się dekoracyjną, wyrafinowaną linią obiegającą precyzyjnie sylwetki postaci. Do tego obrazu nawiąże później współczesny Simone Martiniemu Ambrogio Lorenzetti w swoim Zwiastowaniu z 1344. W Asyżu Martini namalował jedenaście fresków przedstawiających żywot św. Marcina.
Lata 1339-1344 Simone Martini spędził na dworze papieskim w Awinionie. Tam namalował Chrystusa powracającego do swoich rodziców (1342) – bardzo rzadki temat. Prawdopodobnie była to część dyptyku. Zaprzyjaźnił się także z Petrarką i zilustrował jego manuskrypt (dotyczący Wergiliusza). Z jego prac w pałacu papieskim i w katedrze zachowały się fragmenty fresku nad portykiem Notre Dame des Doms. Pochodzą prawdopodobnie z 1341 roku.
Jego wpływ na czternastowieczne malarstwo francuskie jest trudny do oszacowania. Za to w Sieneńczycy okrzyknęli go ich największym malarzem. Uczniami Martiniego byli: Lippo Memmi, Luca di Tommè, Bern i Giacomo di Mino.
Dzieła
[edytuj | edytuj kod]- Maestà (Madonna pośród aniołów i świętych) – 1315, Palazzo Pubblico w Sienie
- Anioł – (około 1315), Zamek Królewski na Wawelu (ze zbiorów Karoliny Lanckorońskiej), jedyny obraz Martiniego w polskich zbiorach
- Ołtarz św. Ludwika z Tuluzy- ok. 1317, Museo di Capodimonte w Neapolu
- Święty Ludwik z Tuluzy koronujący Roberta Andegaweńskiego – ok. 1317, tempera na desce 256 × 138 cm predella 56 × 205, Museo di Capodimonte Neapol
- freski w kaplicy św. Marcina – kościół św. Franciszka w Asyżu
- Ołtarz z Pizy – 1319, Museo Nazionale di San Matteo w Pizie
- Ołtarz z Orvieto – ok. 1321, Museo dell’Opera del Duomo w Orvieto
- krucyfiks – 1321–1325, Church of Misericordia, San Casciano (Florencja)
- Ołtarz z Cambridge – 1320–1325, Fitzwilliam Museum w Cambridge,
- Portret konny Guidoriccia da Fogliano – 1328–1330, Palazzo Pubblico w Sienie
- Ołtarz Męki Pańskiej – 1333, Królewskie Muzeum Sztuk Pięknych Antwerpia
- Zwiastowanie – 1333, Galeria Uffizi we Florencji
- Chrystus powracający do swoich rodziców – 1342, Walker Art Gallery w Liverpoolu
- Złożenie do grobu – 1330–1344, tempera na desce, 23,7 × 16,7 cm, Gemäldegalerie Berlin
-
Maestà (Madonna pośród aniołów i świętych), 1315, Palazzo Pubblico w Sienie
-
Jeden z fresków przedstawiających żywot św. Marcina, kościół św. Franciszka w Asyżu
-
Anioł, ok. 1315, Zamek Królewski na Wawelu
- ISNI: 0000000116925591
- VIAF: 101100651
- ULAN: 500399029, 500029357
- LCCN: n50066929
- GND: 118731394
- NDL: 00471156
- LIBRIS: jgvz40k20hkh5mn
- BnF: 12157227x
- SUDOC: 030084903
- SBN: CFIV022677
- NLA: 35774007
- NKC: xx0145231
- BNE: XX1023230
- NTA: 073596965
- CiNii: DA03090495
- Open Library: OL1161708A
- PLWABN: 9810680010305606
- NUKAT: n2004074211
- J9U: 987007430329705171
- PTBNP: 1595194
- CONOR: 34591331