Skazani na Shawshank (film)

Skazani na Shawshank

The Shawshank Redemption

Gatunek	dramat kryminalny
Rok produkcji	1994
Data premiery	10 września 1994 16 kwietnia 1995 (Polska)
Kraj produkcji	USA
Język	angielski
Czas trwania	142 min
Reżyseria	Frank Darabont
Scenariusz	Frank Darabont
Główne role	Tim Robbins Morgan Freeman Bob Gunton
Muzyka	Thomas Newman
Zdjęcia	Roger Deakins
Scenografia	Terence Marsh Peter Landsdown Smith Michael Seirton
Kostiumy	Elizabeth McBride
Montaż	Richard Francis-Bruce
Produkcja	Niki Marvin
Wytwórnia	Castle Rock Entertainment
Dystrybucja	Columbia Pictures / Warner Bros. Pictures (2003)
Budżet	25 mln USD
Przychody brutto	73 mln USD

Skazani na Shawshank (ang. The Shawshank Redemption) – amerykański dramat kryminalny z 1994 roku w reżyserii Franka Darabonta z Timem Robbinsem i Morganem Freemanem w rolach głównych. Scenariusz powstał na podstawie opowiadania Stephena Kinga.

Opis fabuły

Film powstał na kanwie opowiadania Stephena Kinga Rita Hayworth and Shawshank Redemption. Opowiada historię Andy'ego Dufresne'a, bankiera, który zostaje niesłusznie skazany na karę podwójnego dożywocia za zamordowanie własnej żony i jej kochanka. Trafia do więzienia Shawshank, w którym rządzą sadystyczni strażnicy i apodyktyczny naczelnik. Jednak mimo wszystko nie załamuje się.

Obsada

• Tim Robbins – Andy Dufresne
• Morgan Freeman – Ellis Boyd „Red” Redding, narrator
• Bob Gunton – naczelnik Samuel Norton
• William Sadler – Heywood
• Clancy Brown – kapitan Byron Hadley
• Gil Bellows – Tommy Williams
• Mark Rolston – Bogs Diamond
• James Whitmore – Brooks Hatlen

Odbiór

Film początkowo nie zgromadził dużej widowni podczas wyświetlania w kinach. Jego wyniki finansowe poprawiło ponowne wyświetlanie w kinach po tym jak został nominowany do licznych nagród. Dopiero rozpowszechnianie na kasetach i płytach przyniosło mu sukces finansowy.

W serwisie Rotten Tomatoes film ma wynik 89% przy 146 recenzjach.

Nagrody

• Film otrzymał siedem nominacji do Oscara w 1995 roku, jednak nie zdobył żadnej statuetki:
  • Najlepszy aktor: Morgan Freeman
  • Najlepsza muzyka: Thomas Newman
  • Najlepszy dźwięk: Robert J. Litt, Elliot Tyson, Willie D. Burton, Michael Herbick
  • Najlepsze zdjęcia: Roger Deakins
  • Najlepszy film: Niki Marvin
  • Najlepszy montaż: Richard Francis-Bruce
  • Najlepszy scenariusz: Frank Darabont
• Camerimage 1995:
  • Brązowa Żaba: Roger Deakins (zwycięzca)
  • Złota Żaba: Roger Deakins (nominacja)
• Złote Globy 1995:
  • Najlepszy scenariusz: Frank Darabont (nominacja)
  • Najlepszy aktor: Morgan Freeman (nominacja)

Rankingi i plebiscyty

• Pierwsze miejsce na liście 250 najlepszych filmów w historii według IMDb, z ok. 2,7 mln głosów i oceną 9,3/10 (stan na maj 2023).
• Pierwsze miejsce na liście najlepszych filmów świata w rankingu użytkowników portalu filmowego Filmweb, z ok. 900 tys. głosów i oceną 8,8/10 (stan na listopad 2021).
• Pierwsze miejsce na liście BBC Radio Five Live najlepszych filmów, które nie zdobyły Oscara (2005).
• Pierwsze miejsce w plebiscycie na najlepszy film w historii kina przeprowadzonym przez magazyn Empire (2006).
• Drugie miejsce w ankiecie na najlepsze sceny końcowe w historii kina (spotkanie więźniów) przeprowadzonej przez Diet Coke (2003).
• Drugie miejsce na liście ulubionych filmów Brytyjczyków (2004, w badaniu wzięło udział 200 tys. osób).
• Trzecie miejsce w plebiscycie na 100 najlepszych filmów wszech czasów przeprowadzonym przez telewizję Channel 4 w (2001).
• Trzecie miejsce w plebiscycie na filmy, o których najczęściej rozmawia się przy piwie w angielskich pubach (2003).
• Trzecie miejsce w plebiscycie na najlepsze pożegnanie filmowe: „Get busy living or get busy dying” („Zajmij się życiem lub umieraniem”).
• Czwarte miejsce w plebiscycie magazynu FHM na najlepszy film dekady (2004, wzięło udział 100 tys. osób).
• Siódme miejsce w notowaniach Digital Dreem Door's na najlepszy film lat dziewięćdziesiątych (24 lutego 2005).
• Siódme miejsce w rankingu 100 najbardziej wzruszających momentów filmowych przeprowadzonym przez telewizję Channel 4.
• Siódme miejsce na liście najlepszych ścieżek dźwiękowych według słuchaczy brytyjskiej stacji Classic FM (2001).
• Siódme miejsce w podsumowaniu XX wieku portalu stopklatka.pl w kategorii: najlepszy dramat (2000).
• Ósme miejsce na liście najlepszych filmów lat dziewięćdziesiątych amerykańskiego Stowarzyszenia Krytyków Filmowych (2000).
• Ósme miejsce dla sceny, w której naczelnik więzienia niszczy plakat na ścianie celi Andy'ego Dufresne'a, w plebiscycie na najlepsze momenty w historii kina według strony joblo.com (2001).
• Dziesiąte miejsce na liście 50 najbardziej kultowych filmów magazynu Entertainment Weekly (2003).
• Jeden z trzystu najbardziej inspirujących filmów według AFI.

Zobacz też

• Lista stu najlepszych amerykańskich filmów według AFI

Linki zewnętrzne

• Skazani na Shawshank w bazie IMDb (ang.)
• Skazani na Shawshank w bazie Filmweb
• Skazani na Shawshank w Internetowej Bazie Filmowej (fdb.pl)
• Skazani na Shawshank w fdb.pl