Stefan Mokrzecki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stefan Mokrzecki
Ilustracja
gen. dyw. Stefan Mokrzecki
generał dywizji generał dywizji
Data i miejsce urodzenia 28 kwietnia 1862
Dzitryki, gubernia grodzieńska, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 9 kwietnia 1932
Wilno, Polska
Przebieg służby
Lata służby 1881-1925
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego Armia Państwa Ukraińskiego Wojsko Polskie
Jednostki 8 Dywizja Piechoty
Stanowiska dowódca dywizji piechoty
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941) Krzyż Zasługi Wojsk Litwy Środkowej Order św. Jerzego – IV klasy (Imperium Rosyjskie)

Stefan Mokrzecki herbu Ostoja (ur. 28 kwietnia 1862[1] w Dzitrykach, zm. 9 kwietnia 1932 w Wilnie) – generał dywizji Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Stefan Mokrzecki urodził się 28 kwietnia 1862 roku w Dzitrykach, w rodzinie Aleksandra, ziemianina, i Kamilii z Maszewskich. Jego braćmi byli Adam – generał brygady WP, Zygmunt – światowej sławy entomolog, profesor SGGW oraz Wincenty – sędzia Sądu Okręgowego w Wilnie.

Po ukończeniu Korpusu kadetów w Pskowie (1879) i Szkoły Junkrów w Rydze (1881) wstąpił do carskiej armii. Początkowo służył w 101 Permskim pułku piechoty. W 1907 roku został oficerem Komitetu Szkolenia i Wychowania przy Ministerstwie Wojny w Petersburgu. Brał udział w I wojnie światowej jako dowódca 107 Kobryńskiego pułku piechoty. Otrzymał Order Świętego Jerzego za dobre dowodzenie pułkiem w sierpniu 1914 roku. Ranny w czasie walk w Prusach Wschodnich. W 1917 roku awansowany do stopnia generała majora. Od marca do maja 1918 roku w II Korpusie Polskim na Wschodzie. W Armii Państwa Ukraińskiego dowodził Połtawską Brygadą Piechoty, w randze generała chorążego. Od marca 1919 roku w Polskiej Misji Wojskowej na Wschodzie.

1 sierpnia 1919 roku został przyjęty do Wojska Polskiego z zatwierdzeniem posiadanego stopnia generała podporucznika i mianowany dowódcą 8 Dywizji Piechoty[2]. 20 grudnia 1919 został mianowany dowódcą Okręgu Etapowego Mińsk[3]. 20 maja 1920 roku został przeniesiony ze Stacji Zbornej w Warszawie do Dowództwa Okręgu Generalnego „Pomorze” na stanowisko zastępcy dowódcy okręgu[4]. W czasie wojny z bolszewikami był dowódcą odcinka Wisły ToruńTczew. Od września do listopada 1920 roku dowódca Twierdzy Grodno. Od listopada do 12 grudnia 1920 roku w zastępstwie dowódca I Korpusu Wojska Litwy Środkowej. Z dniem 1 stycznia 1921 roku został przeniesiony w stan spoczynku[5]. Od 16 stycznia do 21 listopada 1921 roku pełnił obowiązki prezesa Tymczasowej Komisji Rządzącej Litwy Środkowej, następnie zaś funkcję wiceprezesa Komisji. 1 maja 1922 roku został mianowany członkiem Oficerskiego Trybunału Orzekającego. 26 października 1923 roku Prezydent RP Stanisław Wojciechowski zatwierdził go w stopniu generała dywizji[6]. 31 maja 1925 roku Minister Spraw Wojskowych zwolnił go z czynnej służby[7]. Mieszkał w Wilnie[8]. Był właścicielem folwarku Winkowce. Zmarł 9 kwietnia 1932 w Wilnie[9]. 12 kwietnia 1932 roku został pochowany na Cmentarzu Bernardyńskim w Wilnie[10].

Stefan Mokrzecki był żonaty z Joanną Bronisławą Zelman (zm. 1930), z którą miał trzech synów: Bronisława (ur. 1890), Jerzego (1896), Stefana (1900) i córkę Romanę (1905)[11].

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Według Rocznika oficerskiego 1923 (s. 1575).
  2. Dziennik Rozkazów Wojskowych Nr 84 z 12 sierpnia 1919 roku, poz. 2955 i 2956.
  3. Dz. Rozk. MSWojsk. ↓, nr 99 z 1919 roku, poz. 4294.
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 29 maja 1920 roku, s. 384.
  5. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 40 z 23 listopada 1921 roku, poz. 1830. Piotr Stawecki, Słownik biograficzny ..., s. 225 podał, że przeniesienie w stan spoczynku nastąpiło z dniem 1 kwietnia 1922 roku z racji przekroczenia wieku prekluzyjnego, a ostateczne przeniesienie w stan spoczynku miało miejsce 31 października 1925 roku. Tę ostatnią datę podali także Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski, Generałowie ..., s. 51.
  6. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 70 z 7 listopada 1923 roku, s. 737. P. Stawecki, Słownik biograficzny ..., 225 podał błędnie, że Stefan Mokrzecki został mianowany tytularnym generałem dywizji w 1924 roku.
  7. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 54 z 17 maja 1925 roku, s. 262.
  8. Rocznik Oficerski 1928, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Warszawa 1928, s. 877.
  9. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 10 z 16 sierpnia 1932 roku, s. 370.
  10. Nekrolog generała dywizji w stanie spoczynku, obywatela Ziemi Lidzkiej, „Słowo” nr 82 (2889) z 10 kwietnia 1932 roku, s. 3. Walerian Charkiewicz, Ś.p. generał Stefan Mokrzecki, „Słowo” nr 83 (2890) z 12 kwietnia 1932 roku, s. 1. Po zgonie St. Mokrzeckiego. Kondolencje wojewody wileńskiego Zygmunta Beczkowicza na ręce p. Romany Mokrzeckiej, „Słowo” nr 84 (2891) z 13 kwietnia 1932 roku, s. 3. Pogrzeb ś.p. gen. Mokrzeckiego, „Słowo” nr 85 (2892) z 14 kwietnia 1932 roku, s. 3.
  11. P. Stawecki, Słownik ..., op. cit., s. 225.
  12. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 19.
  13. Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 69)
  14. Rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych G.M.I.L. 1254 z 1926 r. (Dziennik Personalny z 1926 r. Nr 12, s. 70)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych. Wojskowa Biblioteka Cyfrowa „Zbrojownia”. [dostęp 2018-05-15].
  • Dzienniki Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych.
  • Roczniki Oficerskie 1923, 1924 i 1928.
  • Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowski, Generałowie Polski Niepodległej, Editions Spotkania, Warszawa 1991, wyd. II uzup. i poprawione.
  • Kto był kim w II Rzeczypospolitej redakcja naukowa Jacek M. Majchrowski przy współpracy Grzegorza Mazura i Kamila Stepana, Polska Oficyna Wydawnicza BGW, Warszawa, 1994.
  • Piotr Stawecki, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918-1939, Warszawa: Bellona, 1994, ISBN 83-11-08262-6, OCLC 830050159.
  • Piotr Stawecki, Stefan Mokrzecki, Polski Słownik Biograficzny, t. XXI, 1976 [1].