Ulica Bracka w Katowicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
ulica Bracka
Dąb, Załęże
Ilustracja
ulica Bracka (widok w kierunku południowym)
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość Katowice Flaga.svg Katowice
Długość 510 m[1]
Przebieg
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 0m Znak A-21.svg ul. Chorzowska 79, ul. Złota
Ikona ulica pod wiaduktem.svg 210m est. Orląt Lwowskich
Ikona ulica most.svg 345m rzeka Rawa
Ikona ulica z prawej.svg światła 445m wjazd na DTŚ 902
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 510m Znak A-21.svg ul. Gliwicka (pl. J. Londzina)
Ikona ulica.svg ul. Feliksa Bocheńskiego
Położenie na mapie Katowic
Mapa konturowa Katowic, u góry znajduje się punkt z opisem „ulica Bracka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „ulica Bracka”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „ulica Bracka”
Ziemia50°16′13,5″N 18°59′28,4″E/50,270420 18,991236
ul. Bracka, biegnąca pod estakadą (DTŚ)
grób zbiorowy górników, poległych w pożarze kopalni "Kleofas" w 1896 na cmentarzu przy ul. Brackiej

Ulica Bracka w Katowicach (w latach międzywojennych XX w. ulica Dębska[2][3]) – jedna z ważniejszych ulic łącząca dwie sąsiadujące ze obę katowickie jednostki pomocnicze: Dąb i Załęże[4].

Ulica jest ważną częścią dużego węzła drogowego, łączącego DTŚ (Trasa imienia Nikodema i Józefa Renców[5]), DK79 (ulica Chorzowska) i ulicę Feliksa Bocheńskiego (dojazd do autostrady A4). Posiada południkowy przebieg. Pod ulicą zlokalizowany jest wodociąg o średnicy 200 mm, a w rejonie ulicy – kablowa sieć elektroenergetyczna średniego napięcia[6].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Droga łącząca Załęże i Dąb istniała już w XVIII wieku. Do 1922 roku część drogi nosiła nazwę Domberstraße, druga część Zalenzerstraße; w latach 1922–1939 ul. Dębska i ul. Załęska; w latach 1939–1945 Domberstraße i Georgstraße; 1945–1951 ul. Dębska[3] i ul. Załęska, od 1951 roku całość – ul. Bracka[7]. Ulica bierze swą nazwę od Górnośląskiej Spółki Brackiej. W drugiej połowie XIX wieku przy drodze istniały budynki komory celnej (w pobliżu cmentarza)[8].

Przebieg[edytuj | edytuj kod]

Ulica rozpoczyna swój bieg od skrzyżowania z ulicą Chorzowską (DK 79) i ulicą Złotą. Następnie biegnie obok rzymskokatolickiego cmentarza parafialnego dębskiej parafii, pod estakadą DTŚ (DW902), krzyżuje się z wjazdem na trasę imienia Nikodema i Józefa Renców[5] oraz linią tramwajową. Kończy swój bieg przy placu Józefa Londzina i skrzyżowaniu z ulicą Gliwicką oraz ulicą Feliksa Bocheńskiego. Posiada południkowy przebieg.

Ciąg ulic Bytkowska – Agnieszki – Bukowa – Złota – Bracka – Feliksa Bocheńskiego pełni funkcję ulicy głównej[9].

Estakada Orląt Lwowskich[edytuj | edytuj kod]

Estakada nad ulicą Bracką ma łączną długość 592 m i 31,12 m szerokości oraz kształt litery "S", jest to jeden z najbardziej skomplikowanych wykonanych projektów drogowych w Katowicach[10]. Estakadą w godzinie popołudniowego szczytu przejeżdża średnio 3175 samochodów (90,6% z nich to samochody osobowe).

Uchwałą Rady Miasta Katowice nr nr X/139/11 z 30 maja 2011 roku estakadzie nadano nazwę estakada Orląt Lwowskich. Uchwała weszła w życie 28 lipca 2011 roku[11].

Obiekty i instytucje[edytuj | edytuj kod]

Przy ulicy Brackiej znajdują się:

  • cmentarz parafialny, zarządzany przez parafię w Dębie[12]; powstał w 1894 roku, są na nim pochowani górnicy, którzy zginęli w pożarze kopalni Cleophas (obecnie Kleofas) z 3 na 4 marca 1896 (grób zbiorowy)[13], powstańcy śląscy z lat 1919–1921 (pochowani w kwaterze wojennej)[13] prof. Jan Paściak – chemik, kierownik Zakładu Chemii Fizycznej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach[14] i inni. Początkowo cmentarz miał powierzchnię 1 ha i 24 arów, w 1917 roku dokupiono 69 arów gruntu[15]; teren wraz ze starodrzewem został objęty ochroną konserwatorską[16][17];
  • Centrum Restauracyjno-Konferencyjne "Club 99";
  • salony motoryzacyjne oraz hurtownie;
  • stacja benzynowa AMIC Energy.
  • Węgliki Spiekane Baildonit Sp. z o.o. – przedsiębiorstwo zlokalizowane w budynkach dawnej huty Baildon.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Urząd Miasta Katowice: Plan zimowego utrzymania dróg na sezon 2009/2010 (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-08-14].
  2. Niemiecka mapa Katowic z 1939 www.mapywig.org [dostęp 2011-08-14]
  3. a b Plan miasta Wielkich Katowic i okolic www.mapywig.org [dostęp 2011-08-14]
  4. Broszkiewicz Jacek; Katowice - reflektorem po mieście, wydawca: Urząd Miejski w Katowicach, ​ISBN 83-901884-0-6​, s. 13.
  5. a b Trasa imienia Nikodema i Józefa Renców (pol.) www.katowice.eu [dostęp 2011-08-14]
  6. Urząd Miasta Katowice: Miejscowy plan ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Katowice dla terenu położonego w obszarze dzielnicy Osiedle 1000 - lecia - Załęże w rejonie ulic: Bracka - Chorzowska - Żelazna w zakresie wprowadzenia funkcji handlu, usług, administracji i sportu oraz adaptacji istniejącej funkcji przemysłowej (pol.). www.bip.katowice.eu. [dostęp 2011-08-14].
  7. Urszula Rzewiczok: Dzieje Dębu (1299−1999): monografia historyczna dzielnicy Katowic. Katowice: Muzeum Historii Katowic, 1999, s. 90 i 91 (wkładka między stronami). ISBN 83-87727-30-X.
  8. Urszula Rzewiczok: Dzieje Dębu (1299−1999): monografia historyczna dzielnicy Katowic. Katowice: Muzeum Historii Katowic, 1999, s. 44. ISBN 83-87727-30-X.
  9. Urząd Miasta Katowice: Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, Cz. 1, Uwarunkowania zagospodarowania przestrzennego (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-08-14].
  10. Estakada w ciągu Drogowej Trasy Średnicowej nad ulicą Bracką w Katowicach (pol.) www.4pm.pl [dostęp 2011-08-14]
  11. Estakada Orląt Lwowskich (pol.) www.katowice.eu [dostęp 2011-08-14]
  12. Jerzy Abramski: Ulice Katowic. Zawiercie: Graf−Mar, 2000, s. 185. ISBN 83-913341-0-4.
  13. a b Śląski Urząd Wojewódzki w Katowicach: Ewidencja miejsc pamięci województwa śląskiego: miasto Katowice (pol.). www.katowice.uw.gov.pl. [dostęp 2011-08-14].
  14. Red. Aleksandra Niesyto, Cmentarze Katowic. Muzeum Historii Katowic, wyd. I, Katowice 1997, s. 39, 40.
  15. Urszula Rzewiczok: Dzieje Dębu (1299-1999): monografia historyczna dzielnicy Katowic. Katowice: Muzeum Historii Katowic, 1999, s. 40, 41. ISBN 83-87727-30-X.
  16. Urząd Miasta Katowice: UCHWAŁA NR XI/184/11 RADY MIASTA KATOWICE z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Osiedla Tysiąclecia w Katowicach. (pol.). www.bip.katowice.eu. [dostęp 2011-08-14].
  17. Urząd Miasta Katowice: Wartości dziedzictwa kulturowego (załącznik 1.9) (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-08-14].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]