Walter Pater

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Walter Pater
Ilustracja
Walter Pater, obraz W.S. Wrighta
Imiona i nazwisko Walter Horatio Pater
Data i miejsce urodzenia 4 sierpnia 1839
Londyn, Anglia
Data i miejsce śmierci 30 lipca 1894
Oksford, Anglia
Zawód pisarz, krytyk sztuki, wykładowca
Narodowość angielska
Język angielski
Alma Mater Queen’s College, Uniwersytet Oksfordzki
Okres 1866-1894
Gatunki esej, powieść
Ważne dzieła Renesans, Mariusz epikurejczyk

Walter Horatio Pater (ur. 4 sierpnia 1839 w Londynie, zm. 30 lipca 1894 w Oksfordzie) – angielski pisarz, krytyk sztuki, wykładowca akademicki. Autor zbioru szkiców Renesans. Rozważania o sztuce i poezji.

Ważnymi wydarzeniami młodości Patera było zobaczenie katedry w Canterbury i przeczytanie książki Modern Painters Johna Ruskina, krytyka sztuki związanego z estetyzmem. W 1858 roku Pater rozpoczął studia w oksfordzkim Queen’s College. Jego ulubionymi pisarzami byli wtedy Gustave Flaubert, Théophile Gautier, Algernon Charles Swinburne i Charles Baudelaire. Podczas podróży do rodziny mieszkającej w Niemczech rozpoczął naukę języka niemieckiego; czytał w oryginale dzieła popularnych wtedy niemieckich filozofów, między innymi G.W.F. Hegla.

W drugiej połowie lat 60. XIX wieku zaczęły ukazywać się pierwsze artykuły Patera poświęcone różnym dziedzinom sztuki; większość z nich, łącznie ze słynnym szkicem o malarstwie Leonarda da Vinci, który rozpoczął kult Mona Lisy, ukazała się w 1873 roku jako Studies in the History of the Rennaissance. Książka wzbudziła wiele kontrowersji, według niektórych krytyków promowała hedonizm i immoralizm, kult sztuki dla sztuki (dla Patera ważne były „pasja poetycka, pragnienie piękna, miłość sztuki ze względu na nią samą”[1]). W drugim wydaniu tytuł zmieniony został na The Renaissance: Studies in Art and Poetry, a kontrowersyjne zakończenie zostało usunięte. Powróciło dopiero, w zmienionej wersji, w wydaniu trzecim w 1888 roku.

Swoją filozofię sztuki rozwijał Pater w kolejnych dziełach, zwłaszcza powieści Marius the Epicurean, która ukazała się w 1885 roku. Kolejne jego zbiory szkiców to między innymi Imaginary Portraits (1887), Appreciations (1889), Plato and Platonism (1893) i wydane pośmiertnie Greek Studies oraz Miscellaneous Studies (1895).

Zarówno treść dzieł Patera, jak i ich wysoka wartość literacka miały duży wpływ na współczesnych brytyjskiego krytyka oraz późniejsze pokolenia. Inspirowali się nimi między innymi prerafaelici, Oscar Wilde czy William Butler Yeats.

Przypisy

  1. Walter Pater, Renesans. Rozważania o sztuce i poezji, tłum. Piotr Kopszak, Warszawa 1998, s. 168.

Bibliografia[edytuj]

  • Piotr Kopszak, Purpurowe pasaże Waltera Horatio Patera, [w:] Walter Pater, Renesans. Rozważania o sztuce i poezji, tłum. Piotr Kopszak, Warszawa 1998.