Wielki Szyszak
 Wielki Szyszak od północnego zachodu | |
| Państwo | |
|---|---|
| Położenie | |
| Pasmo | |
| Wysokość |
1509[1] m n.p.m. |
| Wybitność |
331 m |
Położenie na mapie Sudetów  | |
 50°46′36,99″N 15°34′04,13″E/50,776942 15,567814
| |
Wielki Szyszak (czes. Vysoké kolo, niem. Hohe Rand, Hohe Rad lub Hohes Rad, 1509 m n.p.m.) – czwarty pod względem wysokości szczyt Karkonoszy i całych Sudetów, a drugi szczyt polskich Karkonoszy, położony w zachodniej części Śląskiego Grzbietu[2].
Dawna nazwa tego szczytu to "Wielkie Koło", natomiast nazwę "Wielki Szyszak" nosił sąsiedni szczyt, nazywający się obecnie "Śmielec". Zmiana nazwy nastąpiła zaraz po wojnie podczas opisywania niemieckich map kartograficznych. Nazwy czeskie i niemieckie obu szczytów pozostały niezmienione[2].
Przez wierzchołek przebiega granica Polski z Czechami[1]. Jest ona równocześnie granicą administracyjną miasta Piechowice.
Zbudowany jest z granitu karkonoskiego (jest to najwyższy granitowy szczyt Karkonoszy), pokryty gołoborzem[2], a na jego wierzchołek (omijany przez Główny Szlak Sudecki) – od wschodniej strony – można wejść po drodze składającej się z kamiennych płyt, która została ufundowana w XIX wieku przez ród Schaffgotschów[1]. Kilka lat po zjednoczeniu niemieckich krajów (w 1888 roku) ustawiono na szczycie kamienną piramidę z wyrytą literą W oraz posąg orła, jest to pomnik Wilhelma I – cesarza Niemiec[2][3][1].
Szczyt Wielkiego Szyszaka jest objęty ścisłą ochroną, a na wierzchołek nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny[3]. Wbrew obiegowym opiniom publikowanym w internecie, przez szczyt nie biegnie zimowa wersja trasy granią Karkonoszy[4] (gdy trawers północną stroną Wielkiego Szyszaka jest zamknięty). Wersja zimowa szlaku oznakowana tyczkami omija szczyt od południowej (czeskiej) strony[5] i nie jest dostępna w innych porach roku. Poza okresem zimowym szlak omija szczyt od północnej (polskiej) strony[6].
Szczyt położony jest na obszarze Karkonoskiego Parku Narodowego oraz czeskiego Karkonoskiego Parku Narodowego (czes. Krkonošský národní park, KRNAP)[1].
-
Ruiny pomnika Wilhelma I -
Śnieżka z Wielkiego Szyszaka
Szlaki turystyczne
[edytuj | edytuj kod]
Główny Szlak Sudecki oraz Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej: Szklarska Poręba – Szrenica – trawers Wielkiego Szyszaka – Przełęcz Karkonoska[7]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 3: Karkonosze. Warszawa; Kraków: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1993, s. 231, 232. ISBN 83-7005-168-5.
- ↑ a b c d Wielki Szyszak. [w:] karkonosze.pl [on-line]. [dostęp 2017-12-29].
- ↑ a b Karkonosze - Wielki Szyszak. [w:] Polska Niezwykła [on-line]. [dostęp 2017-12-29].
- ↑ Zamknięty letni szlak przez Wielki Szyszak [online], www.naszesudety.pl [dostęp 2025-07-25].
- ↑ Mapy.com [online], Zimowy przebieg szlaku południowym stokiem Wielkiego Szyszaka; Mapy.com [dostęp 2025-07-25].
- ↑ Mapy.com [online], Mapy.com [dostęp 2025-07-25].
- ↑ Mapa szlaków turystycznych. [dostęp 2020-09-25].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Słownik geografii turystycznej Sudetów, t. 3 Karkonosze, red. Marek Staffa, Wydawnictwo PTTK "Kraj", Warszawa – Kraków 1993, ISBN 83-7005-168-5.
- Mapa turystyczna Karkonosze polskie i czeskie 1:25 000, Wydawnictwo "Plan", Jelenia Góra, ISBN 83-88049-26-7.
- Krkonoše-západ. turistická a lyžařská mapa 1:25 000, Nakladelství ROSY, 1995, 80-85510-28-6.