Zalipie (województwo małopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zalipie
wieś
Ilustracja
Chata przed Domem Malarek w Zalipiu
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat dąbrowski
Gmina Olesno
Liczba ludności (2011) 739
Strefa numeracyjna 14
Kod pocztowy 33-263[1]
Tablice rejestracyjne KDA
SIMC 0825686
Położenie na mapie gminy Olesno
Mapa konturowa gminy Olesno, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Zalipie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Zalipie”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Zalipie”
Położenie na mapie powiatu dąbrowskiego
Mapa konturowa powiatu dąbrowskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Zalipie”
Ziemia50°14′11″N 20°51′50″E/50,236389 20,863889

Zalipiewieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie dąbrowskim, w gminie Olesno.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa tarnowskiego.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Zalipie[2][3]
SIMC Nazwa Rodzaj
0825692 Kozubiec część wsi
0825700 Nowiny część wsi
0825717 Stara Wieś część wsi

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[4]:

  • Zagroda Felicji Curyłowej nr 135, drewniana:
    • dom,
    • stajnia,
    • stodoła,
    • studnia.

Obiekt znajduje się na małopolskim Szlaku architektury drewnianej w Województwie Małopolskim[5].

Sztuka Zalipia[edytuj | edytuj kod]

Wieś jest znana ze zwyczaju malowania chat. Zwyczaj ozdabiania wiejskich izb kwiecistymi malunkami wywodzi się z końca XIX wieku, kiedy to mieszkanki wsi zaczęły dekorować wnętrza chałup kwiatami wykonanymi z bibułki, wycinankami i pająkami ze słomy wiszącymi u powały oraz malowanymi na ścianach kwiatami. Malowidła wykonywano także na zewnętrznych ścianach budynków, studniach i płotach. W Zalipiu znajduje się obecnie około dwadzieścia malowanych domów[6].

Zdobnictwo tego rodzaju występowało także w innych wsiach Powiśla Dąbrowskiego na terenie mieszczącym się w widłach Wisły i Dunajca po prawej jego stronie.

Prace zalipiańskich artystek znajdują się m.in. w Zagrodzie Felicji Curyłowej, która jest filią tarnowskiego Muzeum Etnograficznego oraz w Gminnym Ośrodku Kultury „Dom Malarek” w Zalipiu, powstałym w 1978. Z inicjatywy Muzeum Okręgowego w Tarnowie, corocznie organizowany jest konkurs „Malowana Chata” organizowany w weekend po święcie Bożego Ciała, którego zasadniczym celem jest utrzymanie i rozwój tradycji zdobienia domów i budynków gospodarczych, charakterystycznymi motywami kwiatowymi[7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[8][edytuj | edytuj kod]

  • Bartosz A., Bartosz A.: Kolorowe Zalipie. Informator turystyczny. Tarnowskie Regionalne Centrum Koordynacji i Obsługi Turystyki, Muzeum Okręgowe w Tarnowie, „S-CAN” Wydawnictwo s.c., Tarnów 2001. ​ISBN 83-87785-16-4​.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1584 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200).
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-11-18].
  4. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 2020-09-30.
  5. Szlak architektury drewnianej w Województwie Małopolskim.
  6. Anna Bartosz, Kolorowe Zalipie, wyd. Wyd. 5 popr, Tarnów: Muzeum Okręgowe, 2013, ISBN 978-83-62719-72-3, OCLC 883505389 [dostęp 2020-05-13].
  7. Gmina Olesno. Monografia, Tarnów: S-can Wydawnictwo Katarzyna i Dariusz Kobylańscy, 2015, ISBN 978-83-87785-87-1, OCLC 982603155 [dostęp 2020-05-13].
  8. Anna Bartosz, Konkurs „Malowana Chata”, Tarnów: Muzeum Okręgowe, 2013, ISBN 978-83-62719-64-8, OCLC 860460438 [dostęp 2020-05-13].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]