Ahmad Szah Masud

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ahmad Szah Masud
Abdul Rahim Wardak in Kabul April 2010.jpg
Data i miejsce urodzenia 1 września 1953
Jangalak (Kapisa)
Data i miejsce śmierci 9 września 2001
Tachar
Minister Obrony
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Grobowiec „Lwa Pandższiru”

Masud Ahmad Szah (pers. احمد شاه مسعود ur. 1 września 1953 w Jangalaku w prowincji Kapisa, zm. 9 września 2001 w Tacharze) – afgański dowódca wojskowy i polityk, zwany „Lwem Pandższiru”, z pochodzenia Tadżyk. Syn oficera królewskiej armii afgańskiej.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

W pierwszej połowie lat 70. studiował na politechnice w Kabulu, gdzie związał się z młodymi rewolucjonistami muzułmańskimi. Po przewrocie komunistycznym w Afganistanie był jednym z komendantów partyzanckich, dowodzący siłami mudżahedinów w dolinie Pandższeru w czasie wojny afgańskiej. Wsławił się bohaterską postawą podczas obrony doliny przed wojskami rządowymi i radzieckimi, wykazując się nieprzeciętnymi zdolnościami dowódczymi i cechami charakteru, co przysporzyło mu przydomek „Lwa Pandższiru”. Należał do Stowarzyszenia Muzułmańskiego, pozostając pod duchowym i politycznym wpływem Burhanuddina Rabbaniego. W 1992 dowodził wojskami mudżahedinów, które zajęły Kabul.

Minister obrony oraz wiceprezydent kraju w rządzie Rabbaniego. Zwolennik liberalnego kursu politycznego i demokratycznego państwa opartego na fundamencie islamskim.

Od 1994 walczył na terenie Afganistanu przeciw talibom, a po utracie Kabulu i opanowania większości kraju przez nich, został w 1996 dowódcą wojskowym Sojuszu Północnego, broniącego ostatniego wolnego terytorium w północno-wschodniej części kraju.

Śmierć[edytuj | edytuj kod]

Sprawcami jego zabójstwa w 2001 było dwóch Arabów podających się za dziennikarzy. Ładunek wybuchowy ukryli w kamerze. O zlecenie zamachu oskarżana jest Al-Kaida, która dwa dni później przeprowadziła ataki na World Trade Center i Pentagon. Niektóre tropy wskazują też na rosyjskie lub pakistańskie służby specjalne. Masud został pochowany w dolinie Pandższeru na wzgórzu obok rodzinnej wsi[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Operacja Panczszir-82

Przypisy

  1. Afgańcy. Ostatnia wojna imperium, Społeczny Instytut Wydawniczy Znak, 2012, s. 346

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]