Akant

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rośliny. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Akant
Akant długolistny
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina akantowate
Rodzaj akant
Nazwa systematyczna
Acanthus L.
Sp. Pl. 639. 1 Mai 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Kwiaty Acanthus mollis

Akant (Acanthus L.) , z gr. = ákanthos) – rodzaj roślin należących do rodziny akantowatych (Acanthaceae). Należy do niego ok. 30 gatunków bylin lub krzewów pochodzących z tropikalnych obszarów Azji i Afryki oraz południowych rejonów Europy[2]. Gatunkiem typowym jest Acanthus mollis L.[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Liście
Duże, głęboko wcinane.
Kwiaty
Zebrane w kłosowate kwiatostany.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Synonimy taksonom.[3]

Acanthodus Raf.

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Należy do podrodziny Acanthoideae Link, rodziny akantowatych (Acanthaceae) Juss. , która jest jednym z kladów w obrębie rzędu jasnotowców (Lamiales) Bromhead z grupy astrowych spośród roślin okrytonasiennych[1][4]

Pozycja w systemie Reveala (!993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa jasnotowe (Lamiidae Takht. ex Reveal), nadrząd jasnotopodobne (Lamianae Takht.), rząd jasnotowce (Lamiales Bromhead), podrząd Acanthineae Engl, rodzina akantowate (Acanthaceae Juss.)], podrodzina Acanthoideae , plemię Acantheae Dumort., podplemię Acanthinae Nees in Wall., rodzaj akant (Acanthus L.)[5].

Wybrane gatunki

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Roślina ozdobna: od czasów starożytnych sadzona w parkach i ogrodach.
  • Liście były motywem dekoracyjnym.

Akant w sztuce[edytuj | edytuj kod]

Kapitel kolumny korynckiej zdobny w stylizowane liście akantu

Dzięki swojemu wyglądowi akant stał się motywem dekoracyjnym w postaci stylizowanego liścia śródziemnomorskiej rośliny (patrz akant (ornament)). Motyw ten występował w architekturze starożytnej Grecji i Rzymu, później powtarzany był w renesansie, baroku i klasycyzmie.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-06].
  2. Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  3. 3,0 3,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-19].
  4. Rubiaceae Genera. [dostęp 2010-12-03].
  5. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Acanthus (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-18].