Basra

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Basra (prowincja Iraku).
Basra
البصرة
Basra
Basra
Państwo  Irak
Muhafaza Basra
Populacja (2005)
• liczba ludności

2 016 217
Nr kierunkowy (964) 40
Położenie na mapie Iraku
Mapa lokalizacyjna Iraku
Basra
Basra
Ziemia 30°29′N 47°49′E/30,483333 47,816667Na mapach: 30°29′N 47°49′E/30,483333 47,816667
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikipodróże Informacje turystyczne w Wikipodróżach

Basra (arab. Al-Basra, także Busra, Busrah) jest drugim co do wielkości miastem Iraku, ludność około 2.600.000 (szacunek z 2003). Położona nad szlaku wodnym Shatt al-Arab w pobliżu Zatoki Perskiej (55 km od ujścia), jest głównym portem kraju i stolicą prowincji Basra. Miasto leży nad rzeką Szatt al-Arab. Główny ośrodek gospodarczy na południu Iraku. Rafineria w Basrze przetwarza ropę z okolicznych bogatych złóż - możliwości przetwórcze 140 tys. baryłek dziennie (22,3 tys. m3). Uniwersytet w Basrze, założony w 1964. Międzynarodowy port lotniczy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Basra została założona przez kalifa Umara w 636 roku jako obóz wojskowy. Z biegiem czasu osiedlało się w jego pobliżu coraz więcej cywilów i obóz stał się miastem. Przez bardzo długi czas miasto było centrum handlowym i kulturalnym oraz jednym z ważniejszych portów arabskiego świata. Od podboju w 1668 dokonanego przez Imperium osmańskie straciło na znaczeniu.

Podczas II wojny światowej Brytyjczycy, okupujący Irak od 1917 roku (od 1920 na podstawie mandatu Ligi Narodów), zmodernizowali port, czyniąc go ważnym punktem na szlaku dostaw broni i zaopatrzenia dla Związku Radzieckiego.

Pod koniec wojny populacja miasta wynosiła około 93 tys. Do 1977 wzrosła do 1,5 mln, spadała w trakcie wojny iracko-irańskiej. Pod koniec lat 80. XX wieku wynosiła 900 tys. Miasto było wielokrotnie ostrzeliwane przez wojska irańskie i stało się areną wielu zaciętych starć, jednak nigdy nie zostało zdobyte.

Po wojnie w Zatoce Perskiej, w Basrze wybuchło powstanie przeciwko Saddamowi Husajnowi. Zostało brutalnie stłumione. Później władze irackie rozmyślnie zaniedbywały miasto, a handel przenosił się do Umm Kasr położonego na wybrzeżu.

Sieć kanałów obejmująca miasto przyniosła miastu imię "Wenecji Bliskiego Wschodu".

Al-Basra występuje w Księdze tysiąca i jednej nocy pod nazwą Bassorah, Sindbad Żeglarz miał w nim rozpocząć swoje podróże.

Basra jest także nazwą popularnej na Bliskim Wschodzie gry karcianej (zobacz [1]). 14 czerwca 2010 roku w Basrze zarejestrowano +52,0 °C w cieniu, czyli rekord temperatury w Iraku

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]