Bitwa pod Lodi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Bitwa pod Lodi
I koalicja antyfrancuska
General Bonaparte giving orders at the Battle of Lodi.jpg
Generał Bonaparte wydaje rozkazy, Bitwa pod Lodi, Louis-François Lejeune
Czas 10 maja 1796
Miejsce Lodi
Terytorium Lombardia
Wynik zwycięstwo Francuzów
Strony konfliktu
Francja Austria
Dowódcy
Napoleon Bonaparte Karl Philipp Sebottendorf van der Rose
Johann Beaulieu
Siły
17 500 żołnierzy[1] 6 577 żołnierzy[2]
Straty
około 500 żołnierzy[3] 2 036 żołnierzy rannych, zabitych i zaginionych (w tym 21 oficerów), 235 koni, 12 dział, 2 haubice i 30 wozów z amunicją[4]
I koalicja antyfrancuska

Verdun - Valmy - Jemappes - Mainz - Neerwinden- Mas Deu - Famars - Bellegarde - Perpignan - Hondschoote Peyrestortes - Tulon - Truillas -Wattignies - Kaiserslautern - Froeschwiller - Tourcoing - Tournay - Ushant (Ouessant) - Fleurus (I) - Fleurus (II) - Tripstadt - Groix - Quiberon - Loano - Montenotte - Mondovì - Lodi - Ettlingen - Lonato - Castiglione - Würzburg - Rovereto - Bassano - Arcole - Rivoli - MantuaPrzylądek św. Wincentego - Fishguard - Kamperduin


Wojny wandejskie

Bitwa pod Lodi – starcie zbrojne, które miało miejsce 10 maja 1796 roku podczas wojny Francji z pierwszą koalicją.

Wstęp[edytuj | edytuj kod]

Po pokonaniu na początku kampanii wojsk Królestwa Sardynii , Bonaparte zwrócił swą uwagę na ich sojuszników, czyli armię austriacką. By odciąć Austriakom drogę odwrotu do Mediolanu Bonaparte dokonał jednego z najbardziej błyskotliwych manewrów w kampanii, przeprowadzając szybki marsz wzdłuż południowego brzegu Padu i przerzucając most w pobliżu Piacenzy. Austriacy dostrzegli niebezpieczeństwo i rozpoczęli pośpieszny odwrót przez Lodi. Nie mieli najmniejszego zamiaru bronić miasta, jednak zmuszeni zostali do stoczenia walki, gdy Francuzi dopadli ich i zaatakowali ich tyły.

Strażą tylną wojsk austriackich dowodził generał Karol Filip Sebottendorf. Jej zadaniem była obrona przeprawy przez Addę, podczas gdy na zachodnim brzegu niewielkie siły austriackie osłaniały most. Bonaparte, mający ze sobą 17 500[1] żołnierzy, nadszedł około południa.

Bitwa[edytuj | edytuj kod]

Francuska straż przednia zaatakowała austriacką straż tylną 10 maja około godziny 9:00 i po krótkim starciu ruszyła za wycofującymi sie Austriakami do miasta. Obrona miasta nie była zbyt silna, toteż Francuzi z łatwością dostali się do jego wnętrza i posuwali sie w kierunku mostu, którego broniło kilka batalionów piechoty i 14 dział znajdujących się na przeciwległym brzegu rzeki Addy. Dowodzący siłami austriackimi w Lodi generał Sebottendorf miał także 4 szwadrony neapolitańskiej kawalerii, dzięki czemu jego siły liczyły łącznie 6577 żołnierzy[2]. Ponieważ wojska jego były kompletnie wyczerpane długotrwałym marszem, Sebottendorf postanowił nie wycofywać się, lecz zostać i bronić przeprawy do zmierzchu.

Według jednego ze świadków, grenadiera Vigo-Rousillona, Austriacy wysłali ludzi próbujących zniszczyć most, jednak Francuzi przeszkodzili im w tym przez ustawienie dział strzelających wzdłuż mostu. Można było łatwo uniemożliwić Francuzom przeprawę, gdyż most był drewniany i mógł być łatwo spalony. Miał około 200 metrów długości i bardzo prostą konstrukcję - pale wbite co kilka metrów w łożysko rzeki, z belkami położonymi tak, by uformować przejezdną drogę.

Francuska straż przednia była zbyt słaba, by pokusić się o zdobycie przeprawy, tak więc minęło kilka godzin, zanim nadciągnęła reszta armii francuskiej. Po południu, wraz z przybyciem francuskich sił głównych, ustawiono francuskie baterie, a następnie rozpoczął się huraganowy ogień artylerii francuskiej prowadzony na drugi brzeg rzeki. Podobno Bonaparte osobiście kierował ogniem niektórych francuskich dział i stąd jego żołnierze nadali mu przydomek "le petit caporal" (czyli mały kapral).

W końcu, około godziny 18:00, Francuzi przygotowali natarcie. Najpierw wysłano oddział kawalerii, by udał się w górę rzeki i przeprawił na drugi brzeg brodem. W tym czasie wewnątrz miasta przygotowywano do ataku kolumnę złożoną z dwóch elitarnych batalionów karabinierów. Następnie po wyparciu Austriaków z zachodniego brzegu o godzinie 19:00[1] karabinierzy ruszyli do ataku przez bramy miasta i na most. Vigo-Roussillon twierdził, że ustawiona na wschodnim brzegu austriacka artyleria plunęła na szturmujących Francuzów jedną salwą, która zadała atakującym bardzo ciężkie straty, zachwiała ich szykiem i zatrzymała. Wówczas na czoło kolumny wybiegli francuscy oficerowie i skłonili karabinierów, by kontynuowali atak. Niektórzy żołnierze francuscy spuszczali się po słupach mostu do wody i brnąc w rzece ładowali broń i prowadzili ogień. Austriackie wojska, wyczerpane wielogodzinnym marszem, walczące bez posiłku, dziesiątkowane przez francuską artylerię i zagrożone odcięciem od sił głównych przez francuską kawalerię były bliskie załamania. Gdy karabinierzy przedostali się przez most i ruszyli na Austriaków, część oddziałów nie wytrzymała i rzuciła się do ucieczki w kierunku miejscowości Crema. Pościg za uciekinierami utrudniały te oddziały, które nie poddały się panice i cofając się w porządku, stawiały nacierającym Francuzom opór.

Austriacy stracili 2036 żołnierzy rannych, zabitych i zaginionych (w tym 21 oficerów), 235 koni, 12 dział, 2 haubice i 30 wozów z amunicją[4]. Francuskie straty nie są dokładnie znane i szacuje się je na około 500 żołnierzy[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Mała Encyklopedia Wojskowa
  2. 2,0 2,1 10 000 żołnierzy; Mała Encyklopedia Wojskowa
  3. 3,0 3,1 900 żołnierzy; Mała Encyklopedia Wojskowa
  4. 4,0 4,1 2100 żołnierzy i 14 dział; Mała Encyklopedia Wojskowa

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Mała Encyklopedia Wojskowa, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1967, Wydanie I, Tom 2

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]