Karabin Mannlicher M1895

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Mannlicher M1895
1672 - Salzburg - Festung Hohensalzburg - Repetierstutzen M95-30.JPG
Dane podstawowe
Państwo  Austro-Węgry
Rodzaj karabin powtarzalny
Historia
Prototypy 1895
Produkcja seryjna 1895 – ?
Wyprodukowano 3,000,000+
Dane techniczne
Kaliber 8 mm
Nabój 8 x 50 mm R
Magazynek 5 nab.
Wymiary
Długość 1000-1284 mm (zależnie od wersji)
Długość lufy 480-790 mm (zależnie od wersji)
Masa
broni 3,1-3,7 kg (zależnie od wersji)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Mannlicher M1895karabin powtarzalny skonstruowany przez Ferdinanda Mannlichera. W czasie I wojny światowej przepisowy karabin armii Austro-Węgier.

Historia konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Ferdinand Mannlicher pierwszy karabin skonstruował w 1880 roku, ale jego pierwsze konstrukcje nie wzbudziły większego zainteresowania. Pomimo początkowych niepowodzeń konstruktor nie poddawał się i w następnych latach powstawały jego kolejne karabiny (M1881, M1882, M1884) różniące się głównie konstrukcją magazynka. Przełomem okazał się przyjęty do uzbrojenia karabin M1886. W kolejnych latach powstawały kolejne wersje tego karabinu: M1888 i M1890 (kalibru 8 x 50 mm R). Wszystkie były wyposażone w zamki dwutaktowe ryglowane ryglem wahliwym. Taka konstrukcja zamka powodowała, że zamek był poddawany znacznym obciążeniom, co skutkowało częstymi uszkodzeniami. Dlatego jednocześnie z wprowadzeniem do uzbrojenia karabinu M1890 rozpoczęto produkcję karabinka M1890 wyposażonego w nowy zamek. W odróżnieniu od starej konstrukcji rygle były umieszczone w przedniej części zamka, a ryglowanie odbywało się przez obrót zamka. Nowa konstrukcja okazała się na tyle udana, że w 1895 roku do uzbrojenia wprowadzono nowy karabin, karabinek i sztucer M1895. Bronie te miały zamek i magazynek identyczny jak karabinek M1890. Dodano drewnianą nakładkę lufy zabezpieczającą dłoń strzelca przed poparzeniem.

Karabiny M1895 stanowiły przepisowe uzbrojenia żołnierzy austro-węgierskich w czasie I wojny światowej. Po jej zakończeniu znalazły się na uzbrojeniu państw powstałych po rozpadzie Austro-Węgier. Karabin M1895 był także w okresie międzywojennym używany jako Mannlicher wz. 1895 przez Wojsko Polskie.

Wersje karabinu M1895[edytuj | edytuj kod]

  • Infanterie Gewehr M.95 – karabin piechoty
  • Karabiner M.95 – karabinek kawaleryjski, bez bagnetu i koźlika.
  • Stutze M.95 – dla obsług broni ciężkiej, jednostek górskich. Możliwość założenia bagnetu.
  • M95/24 – używana w Jugosławii i Bułgarii wersja kalibru 7,92 x 57 mm Mauser. Posiadała krótszą lufę o długości 580 mm. Magazynek ładowany przy pomocy łódek
  • M95/30 – karabiny strzelające nowym nabojem 8 x 56 mm R powstały przez przebudowę karabinów M.95.

Opis konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Karabin M1895 był indywidualną bronią powtarzalną. Zamek dwutaktowy. Ryglowanie przez obrót tłoka zaporowego (dwa rygle). Obrót tłoka zaporowego wymuszały wycięte na nim bruzdy współpracujące z występami znajdującymi się wewnątrz trzonu zamkowego. Zasilanie ze stałego magazynka pudełkowego ładowanego niesymetrycznymi ładownikami pięcionabojowymi. Przyrządy celownicze składały się z trójkątnej muszki i celownika ramkowego (przy nastawie 300 używano stałej szczerbiny umieszczonej na dolnej krawędzi ramki, przy nastawach 600 – 2400 szczerbiny umieszczonej na suwaku, przy nastawie 2600 stałej szczerbiny na szczycie ramki). Broń była wyposażona w bagnet nożowy M1895 mocowany pod lufą przy pomocy rękojeści. Lufa z nakładką drewnianą.

Dane taktyczno-techniczne[edytuj | edytuj kod]

Dane taktyczno-techniczne karabinów Mannlichera
Wzór Infanterie Gewehr M.95 Karabiner M.95 Stutze M.95 M95/24 M95/30
Nabój 8 × 50 mm R 8 × 50 mm R 8 × 50 mm R 7,92 × 57 mm Mauser 8 × 56 mm R
Długość karabinu bez bagnetu(mm) 1284 1005 1005  ? 1000
Długość karabinu z bagnetem(mm) 1518  ?  ?  ?
Długość lufy (mm) 765 483 483 560 480
Masa karabinu niezaładowanego (kg) 3,7 3,1  ?  ? 3,36
Pojemność magazynka (szt) 5 5 5  ? 5
Prędkość początkowa pocisku (m/s) 620 590  ?  ?  ?

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Roman Matuszewski, Ireneusz J. Wojciechowski, Karabin Mannlicher wz. 1895, TBiU nr.109, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1986. ISBN 83-11-07321-X