Książę Walii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Herb Księcia Walii
Flaga Walii

Książę Walii (ang. Prince of Wales; wal. Tywysog Cymru) – oficjalny tytuł przyznawany najstarszemu żyjącemu synowi panującego w Wielkiej Brytanii władcy. Drugi syn otrzymuje tytuł księcia Yorku.

Obecnym księciem Walii jest Karol, najstarszy syn królowej Elżbiety II, jego młodszy brat Andrzej jest księciem Yorku, zaś książę Edward, najmłodszy z rodzeństwa Earlem Wesseksu.

Pierwszym księciem Walii został w 1218 r. Llywelyn ab Iorwerth, król Gwynedd, po zjednoczeniu walijskich księstw.

W 1301 r. nadał ten tytuł swemu synowi – późniejszemu Edwardowi II – król Anglii, Edward I, aby podkreślić ostateczne powiązanie podbitej Walii z koroną angielską. Według legendy, król obiecał wtedy podbitym Walijczykom, że ich władcą będzie książę urodzony w Walii, który nie mówi słowa po angielsku. Jego obietnica została entuzjastycznie przyjęta przez mieszkańców, a Edward I dotrzymał jej w podstępny sposób – nadając ten tytuł swemu nowo narodzonemu synowi, który nie mówił jeszcze w ogóle. Ta legenda powstała najprawdopodobniej w XVI wieku, ale faktem jest, że Edward II urodził się w Caernarfon w Walii. Ku historycznej ścisłości należy jeszcze dodać, że jego pierwszym językiem była zapewne normandzka odmiana francuskiego, a nie angielski.

  • Książę Walii jest tradycyjnie tytułowany "Jego Królewska Wysokość" (ang. His Royal Highness). Żona księcia Walii przyjmuje tytuł księżnej Walii, jednak traci ona ten tytuł w przypadku rozwodu (doszło do zmian w przypadku księżniczki Diany, odbierając jej jedynie styl JKW, ale pozostawiając "Księżna Walii" ze względu na jej wysoką popularność). Tradycja ta została zmieniona z okazji ślubu obecnego księcia Walii, księcia Karola i Camilli Bowles, która otrzymała tytuł "księżnej Kornwalii" pod presją znacznej części opinii publicznej, uważającej Dianę za "jedyną i prawdziwą" księżną Walii.
  • Herbem księcia Walii jest herb królewski Zjednoczonego Królestwa z nałożonym srebrnym kołnierzem turniejowym. Od XIX w. bywa umieszczany dodatkowo w tarczy sercowej mały ukoronowany herb księstwa Walii.
  • Godłem księcia Walii są trzy pióra strusie z nasuniętą koroną, związane wstęgą z dewizą.
  • Dewizą księcia Walii jest Ich Dien (z niem. "służę") – przyjęta przez Czarnego Księcia od umierającego króla Czech, w bitwie pod Crécy w 1346 r.

Dodatkowymi tytułami księcia Walii są:

  • jako następca tronu Anglii:
    • książę Kornwalii
    • hrabia Chester
  • jako następca tronu Szkocji

Niezależni książęta walijscy[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice
1 Llywelyn ab Iorwerth LlywelynFawr.jpg ok. 1173
11 kwietnia 1240
Aberconwy
1218-1240 Iorwerth Drwyndwn
Marared ferch Madog
2 Dafyff ab Llywelyn ok. 1208
25 lutego 1246
Aber
1240-1246 Llywelyn ab Iorwerth
Joanna FitzRoy
3 Llywelyn ab Gruffydd ok. 1223
11 grudnia 1282
1246-1282 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
4 Dafydd III ab Gruffydd ok. 1235
3 października 1283
1282-1283 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
5 Madoc  ???
 ???
1294-1295 Llywelyn ap Maredudd
???
6 Owain III Lawgoch ok. 1330
lipiec 1378
1372-1378 Thomas ap Rhodi
7 Owain IV Glyndwr Owain Glyndŵr at Cardiff City Hall.jpg 1359
ok. 1416
1400-1415 Gruffydd Fychan II
Elen ferch Thomas ap Llywelyn

Książęta walijscy jako następcy tronu Anglii[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice Król jako
1 Edward Homosexuality King Edward II of England.jpg 25 kwietnia 1284
Caernarvon
21 września 1327
Berkley
1301-1307 Edward I Długonogi
Eleonora Kastylijska
Edward II
2 Edward (Czarny Książę) Plantagenet, Edward, The Black Prince, Iconic Image.JPG 15 czerwca 1330
Woodstock
8 czerwca 1376
Westminster
1343-1376 Edward III
Filipa de Hainault
-
3 Ryszard Richard II of England.jpg 6 czerwca 1377
Bordeaux
14 lutego 1400
Pontefract
1376-1377 Edward (Czarny Książę)
Joanna z Kentu
Ryszard II
4 Henryk Monmouth Henry V of England - Illustration from Cassell's History of England - Century Edition - published circa 1902.jpg 16 września 1387
Monmouth
31 sierpnia 1422
Vincennes
1399-1413 Henryk IV Lancaster
Maria de Bohun
Henryk V
5 Edward Westminster 13 października 1453
Westminster
4 maja 1471
Tewkesbury
1453-1471 Henryk VI Lancaster
Małgorzata Andegaweńska
-
6 Edward York King-edward-v.jpg 4 listopada 1470
Westminster
sierpień 1483
Tower
1470-1483 Edward IV York
Elżbieta Woodville
Edward V
7 Edward Middleham Edward of Middleham (geograph).jpg 1473
Middleham
9 kwietnia 1484
1483-1484 Ryszard III York
Anna Neville
-
8 Artur Tudor Anglo-Flemish School, Arthur, Prince of Wales (Granard portrait) -002.jpg 20 września 1486
Winchester
2 kwietnia 1502
Ludlow
1486-1502 Henryk VII Tudor
Elżbieta York
-
9 Henryk Tudor HenryVIII 1509.jpg 28 czerwca 1491
Greenwich
28 stycznia 1547
Whitehall
1502-1509 Henryk VII Tudor
Elżbieta York
Henryk VIII
10 Edward Tudor Edward VI of England c. 1546.jpg 12 października 1537
Hampton Court
6 lipca 1553
Greenwich
1537-1547 Henryk VIII Tudor
Jane Seymour
Edward VI
11 Henryk Fryderyk Stuart Henry Prince of Wales 1610 Robert Peake.jpg 19 lutego 1594
Stirling
6 listopada 1612
1610-1612 Jakub I Stuart
Anna Duńska
-
12 Karol Stuart Carolus I.jpg 19 listopada 1600
Dunfermline
30 stycznia 1649
Londyn
1616-1625 Jakub I Stuart
Anna Duńska
Karol I
13 Karol Stuart Charles II when Prince of Wales by William Dobson, 1642.jpg 29 maja 1630
St. James's Palace
6 lutego 1685
1630-1649 Karol I Stuart
Henrietta Maria Burbon
Karol II
14 Jakub Franciszek Edward Stuart Prince James Francis Edward Stuart by Alexis Simon Belle.jpg 10 czerwca 1688
St. James's Palace
1 stycznia 1766
Rzym
1688-1689 Jakub II Stuart
Maria z Modeny
-
15 Jerzy August King George II by Charles Jervas.jpg 10 listopada 1683
25 października 1760
1714-1727 Jerzy I Hanowerski
Zofia Dorota z Celle
Jerzy II
16 Fryderyk Ludwik Frederick Prince of Wales.jpg 1 lutego 1707
31 marca 1751
Londyn
1727-1751 Jerzy II Hanowerski
Karolina z Ansbachu
-
17 Jerzy George III of the United Kingdom-e.jpg 4 czerwca 1738
Londyn
29 stycznia 1820
Windsor
1751-1760 Fryderyk Ludwik Hanowerski
Augusta von Sachsen-Gotha
Jerzy III
18 Jerzy George IV of the United Kingdom.jpg 12 sierpnia 1762
St. James's Palace
26 czerwca 1830
1762-1820 Jerzy III Hanowerski
Charlotta Mecklenburg-Strelitz
Jerzy IV
19 Albert Edward Edward vii england.jpg 9 listopada 1841
Buckingham
6 maja 1910
Buckingham
1841-1901 Albert von Sachsen-Coburg-Gotha
Wiktoria Hanowerska
Edward VII
20 Jerzy 3 czerwca 1865
Londyn
20 stycznia 1936
Sandringham House
1901-1910 Edward VII Koburg
Aleksandra Duńska
Jerzy V
21 Edward Edward V111 circa1915.jpg 23 czerwca 1894
Richmond
28 maja 1972
Paryż
1910-1936 Jerzy V Windsor
Maria Teck
Edward VIII
22 Karol Charles, Prince of Wales.jpg 14 listopada 1948
Buckingham

1958- Filip Mountbatten, książę Edynburga
Elżbieta II Windsor
-

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons