Ochrona przyrody

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Namorzyny w dorzeczu Amazonki
Namorzyny w dorzeczu Amazonki
Panda mała w Zoo de la Palmyre
Panda mała w Zoo de la Palmyre
Górskie lasy Colorado
Górskie lasy Colorado

Ochrona przyrody - ogół działań zmierzających do zachowania w niezmienionym lub optymalnym stanie przyrody ożywionej i nieożywionej, a także krajobrazu. Głównym celem ochrony przyrody jest utrzymanie stabilności ekosystemów i procesów ekologicznych oraz zachowanie różnorodności biologicznej.

[edytuj] Geneza i pierwsze formy ochrony przyrody

Genezą pierwszych form ochrony przyrody były religie i wierzenia ludów pierwotnych. Niektórym drzewom, roślinom i zwierzętom nadawano magiczne znaczenie co czyniło je nietykalnymi, a odnoszące się do nich przymiotniki jak czarodziejski, czy diabelski odstraszały człowieka od dewastacji.

Wraz z coraz większym wykorzystaniem zasobów przyrody oraz powiększaniem się wiedzy przyrodniczej pojawiały się inne motywy ochrony środowiska naturalnego. W 1353 roku w Zurychu wydano rozporządzenie chroniące ptaki śpiewające.[potrzebne źródło] Zdecydowano się na to wiedząc iż tępią one szkodniki w lasach, sadach i na polach (do dziś ptaki śpiewające stanowią w krajach niemieckojęzycznych tabu pokarmowe). Najstarszym, polskim dokumentem dotyczącym ochrony zasobów przyrody jest Statut wiślicki (1347). Przykładem jest określenie kar za wyrąb dębów i innych drzew w cudzych lasach. Pierwszym znanym prawem w Polsce, chroniącym środowisko naturalne był zakaz polowania na bobry wydany Bolesława Chrobrego wynikający z rozszerzenia regaliów. Kolejne polskie prawa chroniące przyrodę to zakaz wycinania cisów wydany przez Władysława Jagiełłę. Monarcha ten wprowadził również ograniczenia w polowaniu na jelenie, dziki, konie leśne i łososie. Podobne rozporządzenia wprowadził w Danii Chrystian V Oldenburg (m. in. zakaz wycinania lasów z 1671 roku[potrzebne źródło]). W Rosji rozporządzenia o takim charakterze wydał Piotr I Wielki. W kraju tym w roku 1763 wydano pierwsze zarządzenie o ochronie fauny łownej w wiosennym okresie rozmnażania.[potrzebne źródło]

Pierwsze chroniące przyrodę rozporządzenia o charakterze estetycznym oprócz zakazu zabijania ptaków śpiewających w Szwajcarii, to zakaz zabijania tychże ptaków w Norymberdze z końca XV wieku i zakaz niszczenia kwiatów wiosennych w okresie Wielkanocy w księstwie Münsterpochodzący z XVII wieku. W XVIII wieku motywy estetyczne ochrony przyrody stały się popularne dzięki sentymentalizmowi i ideałom głoszonym przez Jana Jakuba Rousseau.

W XIX wieku do rozpropagowania idei ochrony środowiska przyczynił się niemiecki przyrodnik Aleksander von Humboldt, który wprowadził pojęcie pomnik przyrody.

Rozwój wiedzy przyrodniczej w XIX wieku przyczynił sie do powstania idei parku narodowego. Pierwszym takim obiektem był Park Narodowy Yellowstone powołany ustawą amerykańskiego Kongresu w 1872 roku. W 1887 roku powołano Park Narodowy Banff w Kanadzie, a w 1894 roku w Nowej Zelandii Park Narodowy Tongariro.

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne