Park Zofiówka w Humaniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy parku. Zobacz też: Zofiówka.
Park Zofiówka w Humaniu
Park Zofiówka w Humaniu
Park Zofiówka w Humaniu
Państwo  Ukraina
Miejscowość Humań
Powierzchnia 179,2 ha
Data założenia 17961802
Projektant Ludwik Metzell
Położenie na mapie obwodu czerkaskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu czerkaskiego
Park Zofiówka w Humaniu
Park Zofiówka w Humaniu
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Park Zofiówka w Humaniu
Park Zofiówka w Humaniu
Ziemia 48°45′51″N 30°14′37″E/48,764167 30,243611
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona oficjalna

Zofiówka także Sofijówka obecnie też Park w Zofiówce (ukr. "Софіївський парк") – park o charakterze krajobrazowym położony w Humaniu nad jarem rzeki Kamionki, obecnie na terytorium Ukrainy.

Park został założony w 1796 roku przez Stanisława Szczęsnego Potockiego dla żony Zofii Potockiej i nazwany na jej cześć "Sofijówką" (od imienia). Założenie parkowe kosztowało 15 milionów ówczesnych złotych, co stanowiło kolosalny wydatek na ówczesne czasy, a jego budowa zakończyła się w pierwszych latach XIX wieku. Projektant i wykonawca - polski inżynier wojskowy Ludwik Metzell zgromadził florę z wielu zakątków Europy (m.in. posadzono 512 gatunków drzew z całego świata).

Całość została skomponowana przestrzennie w stylu romantycznym. W trakcie budowy wykopano dwa wielkie sztuczne stawy (Dolny i Górny), które połączono kaskadą rzeki Kamionki, natomiast pod ziemią oba stawy łączy(ł) kanał ze śluzą (podwodna rzeka), którędy do dnia dzisiejszego pływają łodzie obwożąc turystów. Na dolnym stawie utworzono wyspę na której wybudowano największy w Europie wodotrysk (fontanna Żmija). Do stawu wpadał wodospad o wysokości 23 metrów. Park zajmował obszar 160 hektarów, na powierzchni którego znajdowało się ponad 60 różnego rodzaju dzieł architektonicznych: rzeźby i popiersia z pracowni we Włoszech i Grecji, starożytny amfiteatr, "samotnia", "skała leukadyjska", "labirynt kreteński", "Pola Elizejskie", sztuczne groty, altany, mostki, pawilony, obeliski, amfiteatr i inne. Rośliny do parku zostały sprowadzone z Turcji i Egiptu, a ptaki z Ameryki. O park dbało 200 samych ogrodników. Zespół parkowy po jego ukończeniu, stanowił jeden z najwspanialszych w Europie parków krajobrazowych.

Na polecenie Potockiego Stanisław Trembecki napisał poemat Sofiówka, w którym lirycznie oddał piękno parku. O parku pisali także Jan Ursyn Niemcewicz i Augustyn de Lagarde.

Park został skonfiskowany przez cara Mikołaja I za udział w powstaniu listopadowym Aleksandra Potockiego, syna Szczęsnego i przemianowany na "Carycy Sad". W XIX w. przeprowadzono zmiany, w 1841 wybudowano altanę chińską, klasycystyczny Pawilon Flory i Pawilon Różowy oraz bramę wjazdową z dwoma pawilonami odźwiernych. Pod koniec XIX wieku powołano Instytut Rolniczy. W czasach sowieckich Zofiówka utraciła wiele ze swego blasku. Obecnie utrzymana jest w stosunkowo dobrym stanie i odwiedzana przez turystów. Zaliczona została do siedmiu cudów na obecnym terytorium Ukrainy.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]