Rogatnicowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rogatnicowate
Balistidae[1]
Risso, 1810
Przedstawiciel rodziny - Balistoides viridescens
Przedstawiciel rodziny - Balistoides viridescens
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada promieniopłetwe
Rząd rozdymkokształtne
Rodzina rogatnicowate
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło rogatnica w Wikisłowniku

Rogatnicowate[2], balistydy[2] (Balistidae) – rodzina morskich ryb rozdymkokształtnych (Tetraodontiformes). Pomimo smacznego mięsa mają niewielkie znaczenie gospodarcze, ponieważ niektóre gatunki są uznawane za trujące dla człowieka. Popularne w akwarystyce, choć należą do ryb agresywnych.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Ocean Atlantycki, Morze Śródziemne, Morze Czerwone, Ocean Indyjski i Ocean Spokojny – w strefie przybrzeżnej, często w pobliżu raf koralowych.

Cechy morfologiczne[edytuj | edytuj kod]

Ciało wysokie, owalne w profilu, nieznacznie spłaszczone z boków, atrakcyjnie ubarwione, pokryte dużymi, twardymi łuskami kostnymi ułożonymi w regularnych rzędach. Duża głowa z małym otworem gębowym w położeniu końcowym, uzbrojonym w mocne zęby i osłoniętym grubymi wargami. W szczęce górnej znajdują się zazwyczaj cztery zęby w zewnętrznym i trzy w wewnętrznym rzędzie na każdej kości przedszczękowej. Zęby są przystosowane bardziej do kruszenia niż do gryzienia[3][4].

Płetwa grzbietowa dwuczęściowa – w pierwszej części trzy grube, ostre kolce (pierwszy jest najgrubszy). W czasie ruchu kolce są składane w zagłębieniu na grzbiecie i blokowane przy pomocy mechanizmu blokującego. Płetwy brzuszne mają po jednym kolcu u nasady. Wszystkie miękkie promienie płetw są rozgałęzione. Gałki oczne mogą poruszać się niezależnie. Małe i wąskie szczeliny skrzelowe położone przed nasadą płetw piersiowych[3][5][4]. Osiągają od 30–75 cm długości.

Liczba kręgów: 18[3]

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Rogatnicowate są aktywne w ciągu dnia. Większość pływa samotnie. Poruszają się powoli i nie podejmują dłuższych wędrówek. Są drapieżnikami żywiącymi się różnorodnymi bezkręgowcami, czasem glonami.

Rana pozostawiona przez rogatnicę Picasso

Ikra składana jest w gniazdach. W czasie opieki nad młodymi potrafią zaciekle bronić swojego terytorium, notowano przypadki pogryzienia nurków zaatakowanych przez duże osobniki rogatnicowatych. Opiekę podejmują zwykle samice[5].

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Rodzaje zaliczane do tej rodziny[6]:

AbalistesBalistapusBalistesBalistoidesCanthidermisMelichthysOdonusPseudobalistesRhinecanthusSufflamenXanthichthysXenobalistes

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Balistidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. 2,0 2,1 Ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976, seria: Mały słownik zoologiczny.
  3. 3,0 3,1 3,2 Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.
  4. 4,0 4,1 Stanisław Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1982, s. 93–94. ISBN 83-215-2103-7.
  5. 5,0 5,1 Family Balistidae - Triggerfishes (ang.). FishBase.org. [dostęp 30 grudnia 2012].
  6. Eschmeyer, W. N. & Fricke, R.: Catalog of Fishes electronic version (7 June 2012) (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 27 lipiec 2012].