Rosenborg

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy zamku w Danii. Zobacz też: Rosenborg Trondheim, norweski klub piłkarski.
Zamek Rosenborg
Zamek Rosenborg
Państwo  Dania
Miejscowość Kopenhaga
Inwestor Chrystian IV Oldenburg
Rozpoczęcie budowy 1606
Ukończenie budowy 1634
brak współrzędnych
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Korona Chrystiana IV wystawiona w skarbcu zamku Rosenborg

Zamek Rosenborg – dawna rezydencja podmiejska królów Danii, obecnie muzeum w Kopenhadze poświęcone duńskim monarchom z dynastii Oldenburgów i jeden z najbardziej rozpoznawalnych budynków stolicy Danii.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zamek Rosenborg, który był jedną z wielu inwestycji bardzo aktywnego na polu budownictwa Chrystiana IV, powstawał etapami pomiędzy 1606 a 1634 r. Król Chrystian IV pragnął zbudować dla siebie podmiejską rezydencję znajdującą się jednak w pobliżu Kopenhagi i miejsce wytchnienia od ponurego Christiansborga, znajdującego się w obrębie fortyfikacji starego miasta. Wybór padł na tereny położone na północ od wałów obronnych stolicy. W l. 1606-1607 król kazał tam wznieść dwukondygnacyjny pałacyk, który został w trakcie następnej przebudowy włączony w obręb nowego zamku. W l. 1613-1615 został on dwukrotnie powiększony, osiągając obecną powierzchnię. W l. 1616-1624 zamek został podwyższony o jedno piętro i dobudowano doń dwie wieże od strony wschodniej, które przykryto hełmami. Od strony zachodniej postawiono wyższą od pozostałych pojedynczą wieżę, a w 1634 r. dodano wieżyczkę z klatką schodową kończąc tym samym dzieło budowy zamku. Zamek został zbudowany wg projektu niderlandzkich architektów pod kierunkiem Hansa van Steenwinkela Juniora[1] przy znaczącym udziale króla Chrystiana IV, który też przeniósł się tutaj ze dworem.

Niderlandzcy architekci nadali zamkowi formy i wystrój zgodny z założeniami ówcześnie modnego renesansu niderlandzkiego. Wokół zamku powstał park zwany Ogrodem Króla (Kongens Have), a sam budynek został otoczony fosą. Chrystian IV zakończył swój żywot właśnie w Rosenborgu, gdzie zmarł 26 lutego 1648 r.[2] Jego następcy, Fryderyk III i Chrystian V także często przebywali w Rosenborgu, ale na pocz. XVIII w. dwór duński przestał tam bywać preferując inne rezydencje. Fryderyk IV uważał Rosenborg za przestarzały i niemodny. Chrystian VII był ostatnim królem Danii, który spędził noc w Rosenborgu. Stało się to po przegranej przez Duńczyków bitwie na redzie portu kopenhaskiego w 1801 r. Zamek przetrwał nienaruszony wraz z wyposażeniem wnętrz z czasów Chrystiana IV, nadawał się więc doskonale na muzeum, które otwarto w 1838 r.[2]

Muzeum[edytuj | edytuj kod]

Zamek Rosenborg jest jednym z najbardziej znanych muzeów duńskich i zajmuje się dokumentowaniem historii dynastii Oldenburgów od XVI do XIX w. Na trzech kondygnacjach budynku znajdują się komnaty królewskie z kompletnym wyposażeniem pochodzącym w większości z XVII i XVIII w. Są pośród nich ciekawe meble, portrety królów i królowych, gobeliny, rozliczne precjoza i inne pamiątki po duńskich monarchach. Jednym z najciekawszych pomieszczeń jest Długa Sala, zwana także Salą Rycerską, gdzie znajdują się trony króla (z 1665 r. z ciosów narwala),[3] królowej (z 1731 r.) i tron Chrystiana VI z 1740 r. Na zamku przechowywany jest również wspaniały i niezwykle cenny XVIII wieczny serwis porcelanowy królów Danii Flora Danica, ozdobiony malowanymi z niezwykłą precyzją motywami przedstawiającymi duńską florę. W podziemiach zamku znajduje się skarbiec, w którym obok licznych wyrobów ze złota, srebra i szlachetnych kamieni, przechowywane są duńskie regalia koronacyjne (wystawione na widok publiczny od 1922 r.):

  • Korona Chrystiana IV z 1569 r.
  • Korona Chrystiana V z 1670 r.
  • Korona królowej z 1731 r.
  • Berło Fryderyka III z 1648 r.
  • Jabłko królewskie z 1648 r.
  • Rapier koronacyjny z 1648 r.
  • Ampułka na oleje święte z 1648 r. i pozostałe regalia.[4]

Po inwazji Niemiec na Danię w 1940 r. duńskie regalia zostały zakopane w podziemiach Rosenborga, ponieważ istniała obawa, że Niemcy będą chcieli je zrabować, tak jak to uczynili wcześniej w Czechosłowacji. Po wojnie regalia zostały wyjęte ze skrytki i ponownie wystawione na widok publiczny.[5]

Przypisy

  1. Claus Hagen Petersen: Politikens bog om København, Politikens Forlag A/S 2004, str. 69.
  2. 2,0 2,1 Claus Hagen Petersen: Politikens bog om København, Politikens Forlag A/S 2004, str. 70.
  3. Claus Hagen Petersen: Politikens bog om København, Politikens Forlag A/S 2004, str. 71.
  4. Gudmund Boesen, Danmarks Riges Regalier, Gyldendal, Kopenhaga 1986.
  5. Historia duńskich regaliów

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Claus Hagen Petersen, Politikens bog om København, Politikens Forlag A/S 2004, ISBN 87-567-6784-6.
  • Gudmund Boesen, Danmarks Riges Regalier, Gyldendal, Kopenhaga 1986, ISBN 87-01-51092-4.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Oficjalna strona Rosenborga
Duńskie regalia