Hydrazyna
| Hydrazyna | |||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
 |
|||||||||||||||||||||||||||||
| Nazewnictwo | |||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||||||||||||||||||||||
| Wzór sumaryczny | N2H4 | ||||||||||||||||||||||||||||
| Inne wzory | H2N–NH2 | ||||||||||||||||||||||||||||
| Masa molowa | 32,05 g/mol | ||||||||||||||||||||||||||||
| Wygląd | bezbarwna, higroskopijna ciecz, dymiąca na powietrzu[1] | ||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
| Identyfikacja | |||||||||||||||||||||||||||||
| Numer CAS | 302-01-2 | ||||||||||||||||||||||||||||
| PubChem | 9321[2] | ||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
| Podobne związki | |||||||||||||||||||||||||||||
| Pochodne | fenelzyna; dimetylohydrazyna; hydrazydy | ||||||||||||||||||||||||||||
| Podobne związki | difosfina; amoniak; hydroksyloamina; nadtlenek wodoru |
||||||||||||||||||||||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
|||||||||||||||||||||||||||||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||||||||||||||||||||||||||||
Hydrazyna – nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z dwóch, połączonych ze sobą grup aminowych. Jest to silnie trująca, bezbarwna, łatwopalna, żrąca, higroskopijna ciecz, dymiąca na powietrzu[1].
Spis treści |
[edytuj] Budowa cząsteczki
Cząsteczka hydrazyny zbudowana jest z dwóch, połączonych ze sobą grup aminowych. Możnaby przypuszczać[kto?], że wolne pary elektronowe leżąc naprzeciw siebie dają symetryczną cząsteczkę o zerowym momencie dipolowym. Jednak odpychanie między wolnymi parami a wiążącymi każdego z atomów azotu wymusza położenie obu wolnych par poniżej wiązania N–N, powodując tym samym występowanie dużego momentu dipolowego (1,85 D w fazie gazowej).
[edytuj] Otrzymywanie
Hydrazynę otrzymuje się poprzez utlenianie amoniaku podchlorynami[1]:
[edytuj] Właściwości
Wodne roztwory hydrazyny mają charakter słabo zasadowy[1]:
- N2H4 + H2O ⇌ [N2H5]+ + OH−
Stała dysocjacji w 25 °C[4]:
- Kb = 1,3×10−6
- pKBH+ = 8,1
Jest więc zasadą około dziesięciokrotnie słabszą od amoniaku (Kb = 1,78•10−5; pKBH+ 9,25).
Stała dysocjacji pKb dla innych temperatur[5]:
| 25 °C | 50 °C | 100 °C | 200 °C | 300 °C | |
|---|---|---|---|---|---|
| pKb | 6,005 | 5,842 | 5,693 | 5,813 | 6,434 |
[edytuj] Zastosowanie
Hydrazyna znajduje zastosowanie jako paliwo rakietowe. Jest używana również do napędzania łodzi podwodnych. Stosuje się ją także jako surowiec w syntezie organicznej, jest reduktorem, a także odczynnikiem do wykrywania aldehydów, ketonów i cukrów[1].
Jest odczynnikiem do sekwencjonowania DNA. Używana razem z pipesdyną zrywa DNA przy cytozynie, natomiast z pipesydyną i solą zrywa DNA przy tyminie[6].
[edytuj] Zagrożenia
W badaniach na zwierzętach wykazuje właściwości rakotwórcze (wchłania się również przez skórę). Hydrazyna i jej pochodne to silne reduktory. Związek ten w obecności utleniaczy może gwałtownie wybuchnąć. Ryzyko wybuchu występuje także w obecności metali[7].
Jest łatwopalna i żrąca, jest również silną trucizną[1].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 Podręczny słownik chemiczny. Romuald Hassa, Janusz Mrzigod, Janusz Nowakowski (redaktorzy). Wyd. I. Katowice: Videograf II, 2004. ISBN 83-71-83-240-0.
- ↑ Hydrazyna – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
- ↑ Informacje o klasyfikacji i oznakowaniu substancji wg załącznika I Dyrektywy 67/548/EWG: Hydrazyna (pol.) w bazie European chemical Substances Information System. Instytut Ochrony Zdrowia i Konsumenta.
- ↑ "Handbook of Chemistry and Physics", 83rd edition, CRC Press, 2002
- ↑ Paul Cohen, "The ASME Handbook on Water Technology for Thermal Systems", American Society of Mechanical Engineers, 1988, page 600.
- ↑ Encyklopedia Biologia. Praca zbiorowa. Greg, s. 484. ISBN 978-83-7327-756-4.
- ↑ Hydrazine MSDS (ang.). ScienceLab.com, 11/06/2008. [dostęp 2008-11-26].
