Theodor Körner (poeta)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Theodor Körner, sportretowany przez siostrę Emmę, 1813/1814
Pomnik Theodora Körnera na Smreku w Górach Izerskich

Theodor Körner (ur. 23 września 1791 w Dreźnie, zm. 26 sierpnia 1813 koło miasta Gadebusch w Meklemburgii), poeta niemiecki, syn Christiana Gottfrieda Körnera [1] i Minny Stock Körner. Odebrawszy jak najstaranniejsze wychowanie, studiował początkowo na akademii górniczej we Freibergu (podczas studiów odwiedzał m.in. wałbrzyskie kopalnie), a od 1810 na uniwersytecie w Lipsku. Goniąc za bardzo nieokreślonym ideałem poetycznym i marząc o genialności, mało zajmował się gruntownymi studiami, a z powodu związków akademickich musiał opuścić uniwersytet. Bawiąc w Wiedniu, zyskał rozgłos kilku cenionymi utworami, które (np. Der Grüne Domino, Die Braut i Nachtwächter) jeszcze do końca XIX wieku utrzymywały się w repertuarach teatrów niemieckich. Dwie jego większe tragedie – Zriny (przekł. Jenikego, Warszawa, 1867) i Rosamunde – głębokością uczucia i młodzieńczym entuzjazmem dla wszystkiego, co dobre i szlachetne, wywierały swego czasu znaczny wpływ na młodzież i wzywały do bohaterstwa. Gdy naród niemiecki powstał przeciw Napoleonowi, Körner znalazł najwłaściwszy dla swego natchnienia odpływ i w pieśniach Leier und Schwert (10 wyd., 1863), upowszechnionych z muzyką Webera, pobudzał wojenny zapał swych ziomków. Pieśni te, najcelniejsze z utworów Körnera, należą do najpiękniejszych niemieckich pieśni wojennych i patriotycznych. Przylgnął do niego nawet przydomek "niemieckiego Tyrteusza"[2].

Myśli swe popierając czynem zaciągnął się do korpusu ochotników Lützowa i dzielnie walcząc poległ 26 sierpnia 1813 w lesie w pobliżu wsi Rosenow; pochowany pod starym dębem we wsi Wöbbelin został uczczony pomnikiem żelaznym[2].

Zbiorową edycję dzieł Körnera sporządził Streckfuss (4 tomy, Berlin, 1838; ostatnia edycja 1863). Spomiędzy wielu biografii Körnera wymieniane są: Erharda Körners Leben (Arnstadt, 1821); Hadermanna Theodor Körner (Berlin, 1848) i Broscha Das Grab zu Wöbbelin oder Körner und die Lützower (Schwerin, 1861)[2].

Biografie i studia krytyczne poświęcone Körnerowi napisali: Bauer (Stuttgart, 1883), Rogge (Wittenberg, 1891), Kregenberg (Drezno, 1892), Jaden (Drezno, 1896), Peschel i Wildenow (Lipsk, 1898), Peschel (Drezno, 1901)[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Christian Gottfried Körner (ur. 1756, zm. 1813) - pisarz zajmujący się tematyką prawną i estetyczną, a bardziej jeszcze znany ze stosunków z Schillerem
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 S. Orgelbranda Encyklopedja Powszechna. Warszawa: Wydawnictwo Towarzystwa Akcyjnego Odlewni Czcionek i Drukarni S. Orgelbranda Synów, XIX i pocz. XX wieku (może wymagać uaktualnienia).