Zespół poreperfuzyjny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Zespół poreperfuzyjny (ang. post-reperfusion syndrome, ischaemia-reperfusion syndrome) – zespół objawów, które mogą wystąpić po przywróceniu krążenia (reperfuzji) w przejściowo niedokrwionym organie, tkance lub narządzie.

Po raz pierwszy został opisany w 1987 po operacji przeszczepienia wątroby. W wyniku niedokrwienia dochodzi do uszkodzenia komórek śródbłonka, które powoduje wzmożoną przepuszczalność naczyń krwionośnych, kwasicę metaboliczną, spadek stężenia wapnia[1].

Natomiast przywrócenie krążenia doprowadza do powstania stresu oksydacyjnego i reakcji zapalnej[2][3].

Zespół poreperfuzyjny może wystąpić w każdym przypadku niedokrwienia i następowego powrotu tego krążenia. Jego wystąpienie zostało opisane w takich wypadkach jak transplantacja organu, przywrócenie krążenia w wyniku leczenia operacyjnego lub zastosowania leku trombolitycznego (np. streptokinaza), spadku ciśnienia tętniczego, wyrażonego jako średnie ciśnienie tętnicze o 30% [4] w trakcie zabiegu operacyjnego lub w wyniku rozwoju wstrząsu.

Szczególną postacią zespołu poreperfuzyjnego jest zespół porewaskularyzacyjny zwany także zespołem rewaskularyzacji (zespół po przywróceniu krążenia) - zespół objawów klinicznych występujących po przywróceniu krążenia w przypadku ostrego niedokrwienia (najczęściej kończyny) w momencie gdy doszło do zaawansowanych zmian degeneracyjnych w mięśniach. Zespół rewaskularyzacji pojawia się najczęściej w przypadku przywrócenia krążenia w kończynie znajdującej się w III stopniu ostrego niedokrwienia. Częstotliwość jego występowania wzrasta wraz z masą niedokrwionych tkanek (głównie mięśni) oraz z czasem, który minął od zatrzymania dopływu krwi. Skutkami zespołu jest hiperkaliemia, mogąca doprowadzić do migotania komór i zatrzymania krążenia oraz ostra niewydolność nerek. W niedokrwionej kończynie dochodzi do wtórnych zakrzepów na skutek uszkodzenia śródbłonka naczyń.

Zmiany lokalne w obrębie kończyny przebiegają z masywnym obrzękiem kończyny (który powoduje ucisk naczyń krwionośnych i nasila zaburzenia krążenia), silnym bólem, wzmożeniem napięcie mięśni kończyny i wystąpieniem plamistego zasinienie skóry. Ta postać zespołu reperfuzji zwana jest także zespołem przedziałów powięziowych. W leczeniu konieczne jest przecięcie powięzi kończyny (fasciotomia) celem obniżenia ciśnienia w obrębie przedziałów powięziowych i zmniejszenie ryzyka amputacji.

W celu zapobiegania wystąpienia zespołu poreperfuzyjnego konieczne jest odpowiednie przygotowanie do operacji i odpowiednie prowadzenie znieczulenia. Konieczne jest odpowiednie nawodnienie chorego, wyrównanie zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, wymuszanie diurezy, stosowanie heparyny. Korzystne jest też stosowanie N-acetylocysteiny i hipotermii[5]. Niektórzy podejrzewają, że hipotermia zmniejsza zarówno śródczaszkowe ciśnienie jak i produkcję wolnych rodników i dlatego poprawia rokowanie u pacjentów po zatrzymaniu przepływu krwi do mózgu[6].

Przypisy

  1. Przeszczepianie narządów- problemy anestezjologiczne(ppt)
  2. Tomasz Kulawik;Zmiany wybranych wskaźników w surowicy krwi podczas pierwszej doby po reperfuzji u pacjentów z zawałem serca leczonych trombolitycznie lub pierwotną angioplastyką wieńcową.(pdf)(dostęp 26.06.2008)
  3. Blaisdell FW. The pathophysiology of skeletal muscle ischemia and the reperfusion syndrome: a review.. „Cardiovascular surgery (London, England)”. 6 (10), s. 620–30, grudzień 2002. PMID 12453699. 
  4. Kodakat SK., Ginsburg R., Gopal PB., Rela M. A case of post-reperfusion syndrome following surgery for liver trauma.. „British journal of anaesthesia”. 1 (96), s. 31–5, styczeń 2006. doi:10.1093/bja/aei278. PMID 16299044. 
  5. Mowlavi A., Neumeister MW., Wilhelmi BJ., Song YH., Suchy H., Russell RC. Local hypothermia during early reperfusion protects skeletal muscle from ischemia-reperfusion injury.. „Plastic and reconstructive surgery”. 1 (111), s. 242–50, styczeń 2003. doi:10.1097/01.PRS.0000034936.25458.98. PMID 12496585. 
  6. Polderman KH. Application of therapeutic hypothermia in the ICU: opportunities and pitfalls of a promising treatment modality. Part 1: Indications and evidence.. „Intensive care medicine”. 4 (30), s. 556–75, kwiecień 2004. doi:10.1007/s00134-003-2152-x. PMID 14767591. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.