Łapino

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Łapino
Łapino
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat gdański
Gmina Kolbudy
Liczba ludności (2011) 635[1]
Strefa numeracyjna (+48) 58
Tablice rejestracyjne GDA
SIMC 0164049
Położenie na mapie gminy Kolbudy
Mapa lokalizacyjna gminy Kolbudy
Łapino
Łapino
Położenie na mapie powiatu gdańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gdańskiego
Łapino
Łapino
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Łapino
Łapino
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Łapino
Łapino
Ziemia54°17′23″N 18°26′39″E/54,289722 18,444167
Strona internetowa miejscowości

Łapino (kaszb. Łôpino lub Gduńsczé Łôpino) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Kolbudy na turystycznym szlaku Wzgórz Szymbarskich i nad Radunią. Łapino leży na trasie nieczynnej linii kolejowej Pruszcz Gdański-Żukowo. W latach 1945-1998 miejscowość należała do województwa gdańskiego.

Dawniej miejscowość była administracyjnie podzielona na dwie części Łapino Dolne i Łapino Górne.

W miejscowości znajduje się udostępniona okazjonalnie do zwiedzania papiernia z 1877 roku, czynna do 2011 roku, z zachowanymi holendrami z 1915 r. oraz maszynami papierniczymi. W skład kompleksu wchodzi także zachowana częściowo kuźnia oraz stara kotłownia z 1925 roku z zabytkowym piecem, w którym w latach 80. i 90. palono zarekwirowane narkotyki oraz akta i dokumenty służb bezpieczeństwa. W budynkach dawnej fabryki zgromadzono zbiory techniki rolniczej i motoryzacyjnej[2]. Obecnie planowane jest przekształcenie obiektu w muzeum[3].

W 2000 roku "Towarzystwo Inwestycyjne" rozpoczęło w Łapinie budowę osiedla domów jednorodzinnych Hajduczek - Willowe wzgórza. Obecnie trwa budowa kolejnych budynków.

Znajduje się tu wybudowana w latach 1925-1927 jedna z elektrowni wodnych tworzących kaskadę Raduni.

Elektrownia wodna

Elektrownia wodna[4]

Widok na elektrownie od strony zalewu

Elektrownię Wodną Łapino wybudowano w 1927 roku jako piątą elektrownię wodną na Raduni. Właścicielem nowej elektrowni był Senat Wolnego Miasta Gdańska, choć pierwotnym inwestorem przedsięwzięcia był Ferdynand Schichau. Po przegranym procesie o Radunię zmuszony był oddać inwestycję Senatowi WM Gdańska. Jest elektrownią derywacyjną zbiornikową ze zbiornikiem o wyrównaniu półdobowym. Zbiornik wypełnia naturalną dolinę Raduni. W wyniku budowy zapory i spiętrzenia rzeki pod wodą znalazła się stara papiernia, tartak, las, droga oraz kilka zabudowań gospodarczych. Woda spiętrzona w zbiorniku za pomocą rurociągu żelbetowego biegnącego przez korpus zapory jest kierowana do turbin. W budynku elektrowni rurociąg żelbetonowy przechodzi w stalowy, który rozprowadza wodę do dwóch turbin. Turbiny te wyprodukowały zakłady Schichau Elbing (Elbląg) w 1925 roku. W elektrowni Łapino prawdopodobnie po raz pierwszy na ziemiach polskich zastosowano rurociągi stalowe spawane elektryczne, zaledwie w kilka lat po wynalezieniu tej metody. W elektrowni zainstalowana jest trzecia turbina, czynna do dziś - o mocy 7 kW. Turbina potrzeb własnych elektrowni.

Jaz burzowy

Niezwykle oryginalnym i unikatowym urządzeniem inżynierskim jest jaz burzowy, znajdujący się po lewej stronie elektrowni. Jaz ma zamknięcie segmentowe samoczynne z przeciwwagą. Podobne zamknięcia jazów stosowano w elektrowniach szwajcarskich i hiszpańskich na początku lat dwudziestych. Jaz wyposażony jest dodatkowo w klapę lodową. Poniżej jazu znajduje się czterostopniowa kaskada odprowadzająca wodę do kanału odpływowego elektrowni.

Dane techniczne[5]

  1. średni przepływ: 5,18 m³/s
  2. moc instalowana: 2294 kW
  3. przełyk instalowany: 22,07 m³/s
  4. rzędna piętrzenia: 99,80 m n.p.m.
  5. spad: 13,8 m
  6. średnia roczna produkcja: 4,19x106 kWh
  7. ilość turbozespołów: 2

Inne miejscowości o nazwie Łapino: Łapino Kartuskie

Kaskada na Raduni

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Paweł Doczyk "Miejscowość rekreacyjna", Dziennik Bałtycki - Echo Pruszcza 16 grudnia 2011
  2. Majówka 2013 w Łapinie. 1 maja - zobacz Starą Papiernię! [dostęp 22.04.2013]
  3. Andrzej Lis-Radomski: Łapino: W dawnej papierni chcą stworzyć muzeum. Polska Dziennik Bałtycki, 2016-11-11. [dostęp 2016-11-11].
  4. Elektrownia Wodna Łapino: Historia i opis (pol.). [dostęp 2011-02-16].
  5. Elektrownia Wodna Łapino: Dane techniczne (pol.). [dostęp 2011-02-16].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]