Błogocice (Cieszyn)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy części miasta Cieszyna. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Błogocice
Część miasta Cieszyna
Ilustracja
Dwór w Błogocicach
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat cieszyński
Miasto Cieszyn
W granicach Cieszyna 26 lipca 1923
SIMC 0924164
Nr kierunkowy 33
Kod pocztowy 43-400
Tablice rejestracyjne SCI
Położenie na mapie Cieszyna
Położenie na mapie
49°43′52,5″N 18°38′03,4″E/49,731250 18,634278
Portal Portal Polska

Błogocice (czes. Blahotice, niem. Blogotzitz lub Blogotitz[1]) – dawniej wieś, a od 1923 roku południowa część Cieszyna, położona nad potokiem Puńcówka.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wzmianka pochodzi z 1447 roku[2]. Funkcjonował tu wówczas folwark książęcy. Na przełomie XVI i XVII wieku jej właścicielami byli Sobkowie. W XVII wieku jej właścicielami byli Wildauowie: w 1661 r. cieszyński kupiec Andrzej Wildau i jego prawi potomkowie otrzymali oprócz herbu, klejnotu, szlachectwa czeskiego, prawa do używania czerwonego wosku w pieczęciach także honorowy tytuł von Lindenweiß auf Blogotitz[3]. Później włości błogocickie znajdowały się w posiadaniu Mitmayerów, Marklowskich i Spensów, a od końca XVIII wieku cieszyńskich Habsburgów (w 1797 r. Błogocice weszły w skład dóbr Komory Cieszyńskiej).

Według austriackiego spisu ludności z 1900 w 20 budynkach w Błogocicach (Blogotitz) będących częścią gminy Sibica (Schibitz) mieszkało 218 osób. z tego 94 (43,1%) mieszkańców było katolikami a 124 (56,9%) ewangelikami, 200 (91,7%) było polsko- a 18 (8,3%) niemieckojęzycznymi[4]. Według spisu z 1910 roku Błogocice miały już 327 mieszkańców zamieszkałych w 27 budynkach na obszarze 129 hektarów, co dawało gęstość zaludnienia równą 253,5 os./km², z czego 325 było zameldowanych na stałe, 177 (54,1%) było katolikami a 150 (45,9%) ewangelikami, 222 (68,3%) było polsko- a 103 (31,7%) niemieckojęzycznymi[1].

W 1920 nastąpiło podzielenie Śląska Cieszyńskiego jak również gminy Sibica wzdłuż Olzy. Błogocice położone na prawym brzegu znalazły się w granicach Polski i utworzyły samodzielną wieś, a 3 lata później, 26 lipca 1923, zostały włączone w granice administracyjne Cieszyna, zaś Sibica położona na zachód od rzeki znalazła się w Czechosłowacji, w granicach Czeskiego Cieszyna od 1947.

W 1997 jednostkę urbanistyczną Błogocice (obejmującą również południową część dawnego Bobrka z osiedlem Mały Jaworowy i Cieszyna z dawnymi koszarami wojskowymi) zamieszkiwało 5126 z 38115 mieszkańców Cieszyna (13,4%)[5].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Początkowo był to folwark książąt cieszyńskich z połowy XV wieku. Przebudowany w I poł. XVI wieku na dwór obronny w stylu renesansowym przez ród Mitmayerów. Później wielokrotnie zmieniał zarządców, którymi były szlacheckie rody Sobków, Marklowskich, Spensów a w XVIII wieku także Habsburgów. W 1789 r. we dworze tymczasowo mieszkały elżbietanki, gdy ich klasztor przy cieszyńskim Rynku spłonął podczas wielkiego pożaru miasta w 1789 r. Przebudowy, w tym ostatnia z 1909 r. dokonana przez Stonawskich, zatarły pierwotny charakter budowli. Dziś jest to dwukondygnacyjna wieża z przylegającym do niej piętrowym budynkiem. Obiekt jest obecnie własnością prywatną. Przed dworem, na skrzyżowaniu ulic Stefana Żeromskiego i Władysława Reymonta, stoi figura św. Jana Nepomucena z 1729 r.[6]

Przyroda[edytuj | edytuj kod]

Na obszarze dawnych Błogocic położone są dwa rezerwaty przyrody:

poza nimi istnieją także:

  • Park pod Wałką – posiadający ścieżkę zdrowia, plac zabaw, kemping Olza i przystań kajakową na tzw. kanale ulgi – lewym korycie Młynówki. Rosną tu dęby czerwone, pochodzące z Ameryki Północnej[7].
  • zespół przyrodniczo-krajobrazowy Lasek Miejski w Błogocicach – utworzony na skarpie nad Olzą w 2002 r. na powierzchni ponad 4 ha. Obszar ten praktycznie w całości porastają zbiorowiska leśne: podgórski las brzostowo-jesionowy, grąd subkontynentalny z podzespołem ciepłolubnym oraz fragmenty lasów o charakterze łęgów. Obszar tego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego łączy dwa rezerwaty: „Lasek Miejski nad Olzą” oraz „Velke Doly” położony w granicach Trzyńca i Czeskiego Cieszyna na terenie Republiki Czeskiej[8]

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Przez Błogocice przebiegają trasy spacerowe po Cieszynie:

  • Ścieżka krajoznawcza - zielona.svg Trasa spacerowa rezerwatów[9] (jej dokładny przebieg można obejrzeć na mapie tutaj LINK)
  • Ścieżka krajoznawcza - niebieska.svg Trasa spacerowa osiedlowa[10]

a także następujące trasy rowerowe:

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Przez Błogocice przebiega trasa autobusów PKS Cieszyn Sp. z o.o. kursujące relacją: Cieszyn – Leszna Podlesie i Cieszyn – Cisownica Pod Tułem oraz BUS-y prywatnego przewoźnika TRANSBUS kursującego na trasie Cieszyn – Leszna Podlesie. Do Błogocic dojeżdżają autobusy ZGK Cieszyn Sp. z o.o. linii miejskiej nr 10. W Błogocicach znajduje się kilka przystanków: ul. Żeromskiego/Las (ZGK), Błogocice (ZGK), al. Łyska/Las (ZGK, PKS i TRANSBUS) oraz przystanek słupkowy funkcjonujący w okresie letnich wakacji (lipiec, sierpień) zlokalizowany przy Kąpielisku Miejskim (obowiązuje tylko w ZGK Cieszyn Sp. z o.o., przystanek al. Łyska/Basen).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Ludwig Patryn (ed): Die Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1910 in Schlesien. Troppau: 1912. (niem.)
  2. Idzi Panic: Śląsk Cieszyński w średniowieczu (do 1528). Cieszyn: Starostwo Powiatowe w Cieszynie, 2010, s. 313. ISBN 978-83-926929-3-5.
  3. Mieczysława Chmielewska, Dokument herbowy Andreasa Wildau von Lindenwiese z 1661 r., „Familia Silesiae”, 1, Wrocław 1997, s. 41-47, ISBN 83-88204-00-9 (pol.).
  4. Gemeindelexikon der im Reichsrate vertretenen Königreiche und Länder, bearbeitet auf Grund der Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1900, XI. Schlesien. Wien: 1906. (niem.)
  5. UM w Cieszynie: Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Cieszyna. W: www.um.cieszyn.bip-gov.info.pl [on-line]. 2008-10-06. [dostęp 2010-12-07].
  6. Marcin Żerański: Cieszyn i Czeski Cieszyn – śladem tramwaju. Cieszyn: Pracownia na Pastwiskach, 2011, s. 118. ISBN 978-83-933109-0-6.
  7. Marcin Żerański: Cieszyn i Czeski Cieszyn – śladem tramwaju. Cieszyn: Pracownia na Pastwiskach, 2011, s. 117. ISBN 978-83-933109-0-6.
  8. A. Dorda: Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe w Cieszynie (pol.). [dostęp 2013-08-23].
  9. S. Kawęcki: Opis trasy spacerowej rezerwatów (pol.). [dostęp 2013-08-23].
  10. S. Kawęcki: Opis trasy spacerowej osiedlowej (pol.). [dostęp 2013-08-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Nowak Krzysztof, Koncepcje rozwoju gospodarczego Cieszyna w okresie międzywojennym (1920-1939), w: Z badań nad dziejami politycznymi i społeczno-gospodarczymi Cieszyna od średniowiecza do czasów współczesnych, red. Idzi Panic, Cieszyn 2005, s. 95.
  • Władysław Sosna: Cieszyn. Przewodnik krajoznawczy. Cieszyn: Offsetdruk i Media Sp. z o.o., 2005, s. 165-170. ISBN 83-918061-9-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]