Batumi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Batumi
ბათუმი
Ilustracja
Batumi
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Gruzja
Region Adżarska Republika Autonomiczna
Data założenia 1010
Prawa miejskie 1866
Burmistrz Jemal Ananidze
Powierzchnia 64,9 km²
Wysokość 0 m n.p.m.
Populacja (2016)
• liczba ludności
• gęstość

154,6 tys.[1]
2382,1 os./km²
Nr kierunkowy (+995) 422
Kod pocztowy 6000-6010
Położenie na mapie Adżarii
Mapa lokalizacyjna Adżarii
Batumi
Batumi
Położenie na mapie Gruzji
Mapa lokalizacyjna Gruzji
Batumi
Batumi
Ziemia41°38′19″N 41°38′14″E/41,638611 41,637222
Strona internetowa
Nabrzeże w Batumi
Port w Batumi
Uniwersytet i hotel Radisson

Batumi (gruz.: ბათუმი) – miasto w południowo-zachodniej Gruzji, na wybrzeżu Morza Czarnego, stolica autonomicznej republiki Adżarii. Położone jest w pobliżu granicy z Turcją[2]. Trzecie co do wielkości miasto kraju (po Tbilisi i Kutaisi). Batumi jest siedzibą Gruzińskiego Sądu Konstytucyjnego[3]. W 2016 Batumi liczyło 154,6 tys. mieszkańców[1].

Miasto jest dużym ośrodkiem przemysłowym i znanym uzdrowiskiem. Mieści się tutaj rafineria ropy naftowej (rurociąg z Baku). Dominuje przemysł maszynowy (maszyny i urządzenia dla przemysłu spożywczego i naftowego), stoczniowy, drzewny, elektrotechniczny oraz spożywczy. W mieście znajduje się port handlowy (głównie import ropy naftowej) i lotniczy, a także wyższa szkoła pedagogiczna[2].

Stolica Autonomicznej Republiki Adżarii, wchodzącej w skład Republiki Gruzińskiej. Skład etniczny urozmaicony: Gruzini – chrześcijanie i Gruzini – muzułmanie, przede wszystkim w tej grupie Adżarowie; Rosjanie, Ormianie i Żydzi[4].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Batumi powstało na miejscu wcześniejszego fortu rzymskiego Batys, jako gruzińska twierdza o nazwie Tamaryscihe. Od około XI wieku miasto nosi obecną nazwę. W XVII wieku zostało zdobyte przez Turków, a następnie zislamizowane. Po wojnie rosyjsko-tureckiej zostało w 1878 roku przyłączone do Imperium Rosyjskiego. W czasie panowania rosyjskiego miasto stało się ośrodkiem przetwórstwa ropy, powstał port naftowy, a także zostało połączone z Baku linią kolejową. Od marca 1918 r. miasto znajdowało się w ręku Turków, a następnie od grudnia tego roku — Anglików, którzy zamierzali wprowadzić w życie projekt wolnego miasta Batumi. W marcu 1921 r. Armia Czerwona obaliła gruziński rząd mienszewicki, a Batumi stało się stolicą autonomicznej Adżarskiej SRR. Od 1991 roku wchodzi w skład Gruzji, będąc stolicą Adżarskiej Republiki Autonomicznej[2].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Do najważniejszych atrakcji miasta należą turecki meczet z drugiej połowy XIX wieku[5], eklektyczna zabudowa willowa z przełomu XIX i XX wieku[2], Park Przymorski, Uniwersytet (leżący bezpośrednio przy plaży nadmorskiej), synagoga, dawny kościół katolicki z początku XX wieku, delfinarium, a także ogród botaniczny (założony w 1912 roku) z bogatą kolekcją roślinności zwrotnikowej i podzwrotnikowej[2]. Muzeum Józefa Stalina zostało zlikwidowane w 2013 z powodu niewielkiej liczby odwiedzających[6].

 Osobny artykuł: Ogród Botaniczny w Batumi.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

W mieście znajduje się wiele instytucji kulturalnych – Adżarskie Muzeum Krajoznawcze (z działem prezentującym dzieje Adżarii, z działem etnograficznym; w stałej ekspozycji również "Złoty Skarb" – zabytki epoki antycznej), Muzeum Archeologiczne, Galeria Sztuki, teatr dramatyczny, kina. W okresie letnim miejsce licznych festiwali i spotkań o charakterze kulturalnym (m.in. festiwal muzyki klubowej, festiwal filmowy itp.)[7].

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

W Batumi zlokalizowany jest różnorodny przemysł, zwłaszcza petrochemiczny (połączenie ropociągiem z Baku), stoczniowy i spożywczy. Miasto jest jednak przede wszystkim znanym ośrodkiem wypoczynkowym, z dobrze zagospodarowanym pasem nadmorskim (promenada, restauracje, sala koncertowa otwarta w 2013) i bezpłatnymi, kamienistymi plażami[8]. Są tu też pola herbaciane – obecnie tylko nieliczne[9].

Transport[edytuj | edytuj kod]

Ważny węzeł komunikacyjny kraju. Największy port na czarnomorskim wybrzeżu Kaukazu[10]. Miasto posiada też port lotniczy[2].

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b National Statistics Office of Georgia: Population by municipalities for the beginning of the year (ang.). www.geostat.ge. [dostęp 2016-04-16].
  2. a b c d e f Batumi (pol.). PWN. [dostęp 16 kwietnia 2016].
  3. Gruzja: premier Iwaniszwili potwierdza gwarancje dla niezależności Sądu Konstytucyjnego (pol.). Obserwator Konstytucyjny, 2013-06-18. [dostęp 16 kwietnia 2016].
  4. http://www.geostat.ge/cms/site_images/_files/english/census/2014/17_Total%20population%20by%20regions%20and%20ethnicity.xls
  5. About Sights – The Orta Mosque in Batumi, Georgia About, 5 marca 2014 [dostęp 2017-02-22].
  6. Nino Khozrevanidze: Stalin Museum was abolished in Batumi (ang.). Georgian Journal, 10 lipca 2013. [dostęp 2016-08-15].
  7. goBatumi.com - FESTIVALS 2016, goBatumi.com - FESTIVALS 2016 [dostęp 2017-02-22].
  8. Beaches in Georgia, „Georgia starts here”, 24 czerwca 2016 [dostęp 2017-02-22] (ang.).
  9. Chai Mania: Tea Culture in Georgia, The Georgia Philes, 20 stycznia 2013 [dostęp 2017-02-22].
  10. Port of Batumi, World Port Source [dostęp 2017-02-22].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]