Dorota Rasińska-Samoćko
 Dorota Rasińska-Samoćko na 27. spotkaniu Kolosy w Gdyni | |
| Miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Zawód, zajęcie |
himalaistka, dyplomatka, prawniczka |
Dorota Rasińska-Samoćko (ur. w Warszawie[1]) – polska himalaistka, dyplomatka[1], prawniczka. Jako pierwsza i dotychczas jedyna Polka zdobyła szczyty wszystkich czternastu ośmiotysięczników (ostatni ze szczytów zdobyła 9 października 2024)[2][3][4].
Wyczynu dokonała w trzy lata (2021–2024), korzystając podczas wszystkich wejść z butli z tlenem[5]. Cztery óśmiotysięczniki zdobyła w ciągu jednego miesiąca (od 28 kwietnia 2022 do 28 maja 2022)[1][6][7], a w sumie w 2022 roku w trzy miesiące weszła na siedem ośmiotysięczników (Annapurna, Kanczendzonga, Lhotse, Makalu, K2, Nanga Parbat, Broad Peak)[8][2]. Jako druga Polka stanęła na szczycie Kanczendzongi, a jako trzecia na Makalu, Annapurnie[9][10], K2[11][12].
Wspinaczki
[edytuj | edytuj kod]Pierwsza wyprawa Doroty Rasińskiej-Samoćko w Himalaje odbyła się w 2021 roku[13]. 12 maja 2021 zdobyła szczyt Mount Everest[6][7][14]. Jesienią 2021 wróciła do Nepalu i 25 września[7] zdobyła szczyt Manaslu[11]. Później okazało się, że nie weszła na najwyższy szczyt Manaslu, ale osiągnęła przedwierzchołek[15].
W 2022 w ciągu jednego miesiąca[16] zdobyła szczyty: Annapurny (28 kwietnia[7]), Kanczendzongi (12 maja[7]), Lhotse (22 maja[7]) i Makalu (28 maja[7])[11]. Później w tym samym roku w Pakistanie w ciągu miesiąca weszła na 3 kolejne szczyty: Nanga Parbat (1 lipca[17]), Broad Peak (22 lipca[17]) i K2[11]. Na szczycie K2 stanęła 28 lipca 2022 roku, jako trzecia Polka w historii[11][12][17] – po Wandzie Rutkiewicz (1986) i Monice Witkowskiej (22 lipca 2022)[18]. Był to jej dziewiąty ośmiotysięcznik, tym samym wyprzedziła więc w ich liczbie Wandę Rutkiewicz, która osiągnęła osiem takich szczytów[6].
Jesienią 2022 roku himalaistka podjęła próbę zdobycia szczytu Dhaulagiri. Po dotarciu do obozu II na wysokości 6200 m n.p.m. 29 września i wejściu prawie do obozu III na 7300 m n.p.m., podjęto decyzję o odwołaniu ekspedycji, w ramach której miało odbyć się wejście, z powodu dużego zagrożenia lawinowego[19].
W 2023 roku weszła na Dhaulagiri, Manaslu (w pięć dni bez aklimatyzacji), a następnie na Czo Oju w cztery dni, gdzie uratowała norweską himalaiskę, której namiot został porwany przez huraganowy wiatr w pierwszym obozie[2][20].
Himalaistka zaplanowała realizację projektu „Podwójna Korona”, zakładającego wejście na czternaście ośmiotysięczników w Himalajach i Karakorum oraz na dziewięć (rozszerzone o Mount Blanc i Górę Kościuszki) wierzchołków Korony Ziemi[7][13]. Osiągnęła Koronę Himalajów i Karakorum po trzech latach wspinaczki, 9 października 2024 zdobywając szczyt Sziszapangmy (8027 m n.p.m.), jako pierwsza i jedyna Polka[21]. 3 lipca 2025 roku ponownie weszła na Nanga Parbat (8126 m n.p.m.). W ciągu 4 lat dokonała 17 wejść na ośmiotysięczniki (dwa razy Makalu i Manaslu)[22][23].
Ze szczytów Korony Ziemi zdobyła góry: Kościuszki (Australia i Oceania – 2017), Kilimandżaro (Afryka – 2019), Mount Vinson (Antarktyda – 2019), Aconcagua (Ameryka Południowa – 2020), Mont Blanc (Europa – 2020), Mount Everest (Azja – 2021)[7] i Denali (Ameryka Północna – 2023)[24], Piramida Carstensza (Australia i Oceania - 2025).
Styl
[edytuj | edytuj kod]Swoje wyprawy na ośmiotysięczniki realizowała z pomocą agencji komercyjnych, wspomagając się podczas wszystkich wejść tlenem z butli[5].
Kalendarium wejść na szczyty ośmiotysięczników
[edytuj | edytuj kod]- 12.05.2021 – Mount Everest[7]
- 25.09.2021 – Manaslu (przedwierzchołek)[4][15][25]
- 28.04.2022 – Annapurna I[17][26]
- 12.05.2022 – Kanczendzonga[17][27]
- 22.05.2022 – Lhotse[17][28]
- 28.05.2022 – Makalu[17][29]
- 01.07.2022 – Nanga Parbat[17]
- 22.07.2022 – Broad Peak[17]
- 28.07.2022 – K2[17]
- 18.05.2023 – Dhaulagiri[30][31]
- 20.09.2023 – Manaslu[30][32] (w pięć dni bez aklimatyzacji)
- 06.10.2023 – Czo Oju[30][33] (w cztery dni)
- 12.05.2024 – Makalu (drugie wejście)[34]
- 21.07.2024 – Gasherbrum II[4]
- 28.07.2024 – Gasherbrum I[4] (dwa szczyty w siedem dni)
- 09.10.2024 – Sziszapangma[2][3]
Apel wspinaczy
[edytuj | edytuj kod]1 października 2025 roku grupa wspinaczy (Magdalena Arcimowicz, Agnieszka Bielecka, Leszek Cichy, Aleksandra Dzik, Janusz Gołąb, Piotr Krzyżowski, Aleksander Lwow, Marcin Miotk, Anna Okopińska, Adam Bielecki, Ryszard Pawłowski, Oswald Rodrigo Pereira, Monika Witkowska, Bartosz Ziemski) opublikowała „Apel wspinaczy w sprawie etyki oraz rzetelności w relacjonowaniu dokonań górskich”, w którym zarzuciła Dorocie Rasińskiej-Samoćko, że w swoich wywiadach, prelekcjach i wpisach w mediach społecznościowych wprowadza opinię publiczną w błąd co do przebiegu jej wejść na szczyty oraz co do skali swoich osiągnięć. Wskazali m. in., że Rasińska-Samoćko niezgodnie z prawdą twierdzi, że jest piątą kobietą, która zdobyła Koronę Himalajów i Karakorum, podczas gdy z ustaleń Krystyny Palmowskiej wynika, że można jej przypisać w tym zakresie miejsce 10-16. Wbrew jej twierdzeniom nie jest też pierwszą kobietą, która zdobyła zarówno Koronę Himalajów i Karakorum i Koronę Ziemi (pierwsza była Meksykanka Viridiana Álvarez Chávez). Wspinacze w swoim apelu zarzucili też, że Rasińska-Samoćko bezpodstawnie twierdzi, że jej wyprawy odbywały się bez udziału komercyjnego teamu, podczas gdy korzystała z usług Seven Summit Treks – największej górskiej agencji, która zapewniała jej sprzęt, poręczówki, namioty, prowiant oraz wsparcie Szerpów, którzy wnosili jej butle z tlenem. Nie otworzyła żadnej drogi jako pierwsza w sezonie. Podkreślili też, że zdobywanie przez Rasińską-Samoćko ośmiotysięczników ma charakter wypraw komercyjnych, a nie wypraw w stylu sportowym[5].
Nagrody i wyróżnienia
[edytuj | edytuj kod]- Kolos 2022 w kategorii Wyczyn – wyróżnienie zostało przyznane przez Kapitułę Kolosów w 2023 roku za wejścia na siedem ośmiotysięczników w jednym sezonie wspinaczkowym”[35]
- Orzeł za 2022 rok, nagroda Klubu Wysokogórskiego Warszawa – za osiągnięcia wspinaczkowe dokonane w Himalajach i Karakorum, czyli wejście na siedem ośmiotysięczników w 3 miesiące[36]
- Orzeł za 2023 rok, nagroda Klubu Wysokogórskiego Warszawa – za osiągnięcia wspinaczkowe dokonane w Himalajach i Karakorum, czyli za wejścia na Dhaulagiri, Manaslu, Denali, Cho Oyu[37]
- Primus Inter Pares w 2023 roku – za osiągnięcia wysokogórskie[38]
- Kolos 2023 – wyróżnienie za Wyczyn Roku – za kolejny istotny krok ku Podwójnej Koronie[39]
- Kolos 2024 – główna nagroda w kategorii Wyczyn Roku – za zdobycie Korony Himalajów i Karakorum[40]
Życie zawodowe
[edytuj | edytuj kod]Dorota Rasińska-Samoćko ma wykształcenie prawnicze[1][6], przez wiele lat pracowała jako dyplomatka[1], była m.in. I sekretarzem ds. politycznych oraz rzecznikiem prasowym Ambasady RP w Serbii[41], jak też radcą ds. politycznych w Stałym Przedstawicielstwie RP przy UE w Brukseli[42].
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Oprócz uprawiania himalaizmu nurkuje, jeździ na nartach i podróżuje (zwiedziła około 140 krajów na wszystkich kontynentach, głównie samotnie, indywidualnie, tylko z plecakiem). Zwiedzała Australię, Nową Zelandię, Falklandy, Ziemię Ognistą, a również regiony bardzo egzotyczne i odległe, np. położone w Oceanii. Napisała dwie książki o swoich wyprawach – „Moja Azja. Dora na szlaku”[6][11][7] oraz „Australia i coś więcej”, jak też "Speed Lady. Moja Korona Himalajów i Karakorum" o swojej pasji, filozofii życia oraz jak osiągnęła Koronę Himalajów i Karakorum.[43]
Eksploracje, podróże i inne osiągnięcia
[edytuj | edytuj kod]- Weszła na Mauna Kea i Mauna Loa w 2015 roku, Fudżi w 2017 roku, wulkan Bromo w 2017 roku, dokonała 60-godzinnego przejścia Northern Circuit na Wyspie Północnej w Nowej Zelandii w 2018 roku, przeszła trekking po pięciu wulkanach na Reunionie w 2019 roku, weszła na Pico del Teide na Teneryfie, na Grossglockner w 2020 roku, na Szczyt Lenina w 2021 roku, na Kala Pattar i Lobuche East w 2021 roku.
- Przeszła samotnie i jednocześnie Tour du Mont Blanc oraz Haute Route (od Chamonix do Zermatt) w 2020 (ponad 360 km w dwa tygodnie), pokonała Alta Via II we Włoszech w 15 dni (185 km, wspinając się po drodze na bocznych ferratach).
- Eksplorowała Amerykę Południową i w niecałe trzy miesiące zwiedziła Ekwador (w tym Wyspy Galapagos), Peru, Boliwię, Chile w 2002.
- Zwiedziła USA w niecałe trzy miesiące w 2006 roku, pokonując autem ponad 30000 km, a potem USA i Kanadę w 2015 roku, odwiedzając też każdy stan USA i pokonując autem 45700 km, a na przełomie 2017 i 2018 przez dwa miesiące eksplorowała Australię, pokonując 13500 km oraz Nową Zelandię w 2018 roku (5000 km w miesiąc).
- Samotnie podróżowała Koleją Transsyberyjską z Moskwy do Irkucka, eksplorując potem okolice jeziora Bajkał oraz wchodząc w 2017 na Szczyt Czekanowskiego i Szczyt Czerskiego (w ramach rocznej podróży dookoła świata 2017–2018).
Publikacje[44]
[edytuj | edytuj kod]- Dora Rasińska: Moja Azja. Dora na szlaku. Poznań: Wydawnictwo Nowoczesne, 2019. ISBN 978-83-950523-0-9.
- Dora Rasińska: Australia i coś więcej. Poznań: Wydawnictwo Nowoczesne, 2024. ISBN 978-83-67260-00-8.
- Dorota Rasińska-Samoćko: Speed Lady. Moja Korona Himalajów i Karakorum. Warszawa: Wydawnictwo Muza, 2025. ISBN 978-32-87-330-5-3, 419 stron.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Krzysztof Nepelski, Dorota Rasińska-Samoćko leci do Nepalu zdobyć kolejny szczyt Dhaulagiri [online], RMF 24, 14 września 2022 [dostęp 2022-12-23] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-23].
- ↑ a b c d Maciej Skorupa, Pierwsza Polka z Koroną Himalajów i Karakorum! To się naprawdę stało, brawo! [online], przegladsportowy.onet.pl, 9 października 2024 [dostęp 2024-10-09].
- ↑ a b Shisha Pangma: Dorota Rasińska-Samoćko wchodzi na szczyt i zdobywa Koronę Himalajów i Karakorum [online], wspinanie.pl, 9 października 2024 [dostęp 2024-10-09].
- ↑ a b c d Gasherbrum I: Dorota Rasińska-Samoćko na swoim 13. ośmiotysięczniku [online], wspinanie.pl, 28 lipca 2024 [dostęp 2024-07-29].
- ↑ a b c Apel wspinaczy w sprawie etyki oraz rzetelności w relacjonowaniu dokonań górskich [online], Wspinanie.pl, 1 października 2025 [dostęp 2025-10-01].
- ↑ a b c d e Paulina Grzesiok, Dorota Rasińska-Samoćko – Zaczęłam od Mount Everestu. Nie idę na ośmiotysięczniki po żaden rekord [online], Magazyn Na Szczycie, 9 października 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-10-26].
- ↑ a b c d e f g h i j k Dorota Rasińska-Samoćko w miesiąc na 4 ośmiotysięczniki – Annapurna, Kanczendzonga, Lhotse i Makalu [online], Wspinanie.pl, 7 czerwca 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-06-08].
- ↑ Dorota Rasińska-Samoćko [online], Onet Kobieta, 9 października 2024 [dostęp 2025-01-22].
- ↑ Dorota Rasińska-Samoćko zapisała się w historii. Polka skompletowała Koronę Himalajów i Karakorum [online], Polskie Radio 24 [dostęp 2025-01-22].
- ↑ Wielka chwila polskiego himalaizmu! Dorota Rasińska-Samoćko jako pierwsza Polka w historii zdobyła Koronę Himalajów i Karakorum. W środę 9 października weszła na Sziszapangmę (8013 m n.p.m.). [online], onet.pl [dostęp 2025-01-22].
- ↑ a b c d e f Krystian Walczak, Ta kobieta ma szansę przejść do historii polskiego himalaizmu [online], RedBull, 28 października 2022 [dostęp 2022-12-18].
- ↑ a b Emil Hoff, Kolejna Polka na szczycie K2. Dorota Rasińska-Samoćko pokonała groźny żleb i zdobyła drugą najwyższą górę świata [online], Gazeta Wrocławska, 28 lipca 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-29].
- ↑ a b Dagmara Pakuła, Czasem myślisz, że mijasz kogoś, kto sobie usiadł. Z bliska widzisz, że nie żyje [online], Onet, 6 lipca 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-16].
- ↑ Trudno zaistnieć bez medialnego nazwiska [online], Magazyn Góry, 28 września 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-02].
- ↑ a b Ascents – Autumn 2021: Manaslu (** indicates fore-summit only) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Rafał Kazimierczak, Dorota Rasińska-Samoćko zdobywając Sziszapangmę jako pierwsza Polka skompletowała Koronę Himalajów i Karakorum [online], eurosport.tvn24.pl, 24 listopada 2024 [dostęp 2025-01-25].
- ↑ a b c d e f g h i j K2: tym razem na szczycie Dorota Rasińska-Samoćko! [online], Wspinanie.pl, 28 lipca 2022 [dostęp 2022-12-23] [zarchiwizowane z adresu 2022-07-28].
- ↑ Emil Hoff, Polka zdobyła K2. Monika Witkowska weszła na szczyt drugiej najwyższej góry świata [online], Gazeta Wrocławska, 22 lipca 2022 [dostęp 2022-12-23] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-21].
- ↑ Krzysztof Nepelski, Wejście na szczyt Dhaulagiri Doroty Rasińskiej-Samoćko na razie odwołane [online], RMF 24, 3 października 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-18].
- ↑ Zakończyła się 3. edycja Festiwalu „Sport i zdrowie – w głowie. Gala Podróżników” [online], rmf24.pl [dostęp 2025-01-22].
- ↑ Dorota Rasińska-Samoćko pierwszą Polką, która zdobyła Koronę Himalajów i Karakorum. Bez wsparcia sponsorów [online], tvn24.pl, 30 marca 2025 [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Dorota Rasińska-Samoćko zdobyła Koronę Himalajów [online], magazynnaszczycie.pl, 9 października 2024 [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Himalaistka po zdobyciu Nanga Parbat z wizytą u marszałka – Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego w Lublinie [online], www.lubelskie.pl [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Krzysztof Nepelski, Dorota Rasińska-Samoćko stanęła na szczycie Denali [online], rmf24.pl [dostęp 2024-02-06] (pol.).
- ↑ Dorota Rasińska-Samoćko pierwszą Polką, która zdobyła Koronę Himalajów i Karakorum. Bez wsparcia sponsorów [online], tvn24.pl, 30 marca 2025 [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Ascents – Spring 2022: Annapurna I [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Ascents – Spring 2022: Kangchenjunga (continued) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Ascents – Spring 2022: Lhotse (continued) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Ascents – Spring 2022: Makalu (continued) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ a b c Cho Oyu: to 11. szczyt 8000 dla Doroty Rasińskiej-Samoćko [online] [dostęp 2024-02-06].
- ↑ Ascents – Spring 2023: Dhaulagiri I [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Ascents – Autumn 2023: Manaslu (** indicates fore-summit only) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Ascents – Autumn 2023: Cho Oyu (continued) [online], himalayandatabase.com [dostęp 2025-01-23] (ang.).
- ↑ Rasińska-Samoćko weszła na Makalu. Miotk zrezygnował. Kowalewski w akcji [online], wspinanie.pl, 14 maja 2024 [dostęp 2024-08-01].
- ↑ Znamy laureatów [online], kolosy.pl [dostęp 2023-03-27] (pol.).
- ↑ Korona Marzeń – Korona Himalajów i Karakorum, Dorota Rasińska-Samoćko – Kultowy Klub Wędrówki [online] [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Korona Marzeń – Korona Himalajów i Karakorum, Dorota Rasińska-Samoćko – Kultowy Klub Wędrówki [online] [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Korona Marzeń – Korona Himalajów i Karakorum, Dorota Rasińska-Samoćko – Kultowy Klub Wędrówki [online] [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Laureaci Kolosów za rok 2023 [online], kolosy.pl, 24 marca 2024 [dostęp 2025-03-30].
- ↑ Laureaci 27. Ogólnopolskich Spotkań Podróżników, Żeglarzy i Alpinistów [online], kolosy.pl, 23 marca 2025 [dostęp 2025-03-30].
- ↑ Aldona Minorczyk-Cichy, Łukasz Krajewski: Śmierć w drodze do domu. Dziennik Zachodni, 2008-07-11. [dostęp 2023-01-15]. (pol.).
- ↑ Pracowała z najważniejszymi politykami świata. Rzuciła to, by zdobywać ośmiotysięczniki [online], Forbes.pl [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Speed Lady. Moja Korona Himalajow i Karakorum | Dorota Rasińska-Samoćko [online], Lubimyczytać.pl [dostęp 2025-08-04].
- ↑ Publikacje Doroty Rasińskiej-Samoćko w katalogu Biblioteki Narodowej [online], Biblioteka Narodowa [dostęp 2025-01-23].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Zdjęcie Rasińskiej-Samoćko w górach
- Zdjęcie Rasińskiej-Samoćko na uroczystości rozdania nagród Kolosy w Gdyni w 2023
- Zdjęcie Rasińskiej-Samoćko na Festiwalu Górskim w Lądku-Zdroju
- Wielkie sukcesy polskich himalaistów [online], halotu.polsat.pl, 19 października 2024 [dostęp 2025-01-22] (pol.).
