Gołotczyzna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gołotczyzna
Willa „Krzewnia”, siedziba Muzeum Pozytywizmu
Willa „Krzewnia”,
siedziba Muzeum Pozytywizmu
Państwo  Polska
Województwo mazowieckie
Powiat ciechanowski
Gmina Sońsk
Liczba ludności (2011) 801[1][2]
Strefa numeracyjna 23
Kod pocztowy 06-430
Tablice rejestracyjne WCI
SIMC 0126161
Położenie na mapie gminy Sońsk
Mapa lokalizacyjna gminy Sońsk
Gołotczyzna
Gołotczyzna
Położenie na mapie powiatu ciechanowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu ciechanowskiego
Gołotczyzna
Gołotczyzna
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Gołotczyzna
Gołotczyzna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Gołotczyzna
Gołotczyzna
Ziemia52°47′19″N 20°41′23″E/52,788611 20,689722

Gołotczyznawieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk. Gołotczyzna leży nad rzeką Soną, ok. 11 km na południowy wschód od Ciechanowa. Wieś sąsiaduje z: Sońskiem, Marusami, Strusinem, Damiętami.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Nazwa wsi wywodzi się prawdopodobnie od słowa „gołota". Tym mianem określano ubogą szlachtę, zapewne zamieszkującą te tereny w czasach powstania wsi.

Od drugiej połowie XVIII w. przez następne 100 lat wieś należała do szlacheckiego rodu Ostaszewskich herbu Ostoja: w 1757 r. zakupił ją od Wawrzyńca Celińskiego, skarbnika czernichowskiego, Florian Antoni Ostaszewski (zm. 1770), skarbnik bracławski, a następnie wojski ciechanowski[3]. Jego synami byli m.in. Nereusz Ostaszewski, poseł na Sejm Czteroletni, Tomasz Ostaszewski, biskup płocki i Jan Ostaszewski, chorąży przasnyski, ten ostatni właściciel Gołotczyzny. Po Janie, ożenionym z Józefą Okęcką, majątek otrzymał ich syn Józef Ostaszewski (1796-1852), ożeniony z Joanną Ostaszewską (1807-1849). Po Józefie i Joannie Ostaszewskich dobra w Gołotczyźnie odziedziczyła ich jedyna córka, Waleria (1827-1854), zamężna od 1846 roku z Sewerynem Ciemniewskim, który po śmierci żony został jedynym właścicielem tego majątku.

W 1880 majątek ziemski w Gołotczyźnie zakupiła Aleksandra z Sędzimirów Bąkowska (1851-1926). W 1909 r. założyła szkołę gospodarstwa domowego dla dziewcząt wiejskich, a 3 lata później, wspólnie ze Świętochowskim, szkołę rolniczą dla chłopców. Nazwa tej szkoły Bratne ma związek z ideą, która legła u jej podstaw: każdy z jej uczniów miał po jej ukończeniu wychodzić w kraj jako „dla ziemi syn, dla ludu brat". We wsi 27 lat życia spędził Aleksander Świętochowski – pisarz, publicysta, jeden z głównych przedstawicieli polskiego pozytywizmu.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Współczesność[edytuj | edytuj kod]

Gołotczyzna stanowi lokalny ośrodek kulturalno-oświatowy.

We wsi działa Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego im. A. Świętochowskiego kształcący młodzież ponadgimnazjalną. Szkoła ta jest jedyną szkołą rolniczą w powiecie ciechanowskim. Szkoła dysponuje kortem do tenisa ziemnego, stadionem sportowym i strzelnicą. Przy szkole funkcjonuje internat. Przed internatem znajduje się arboretum, o które dba młodzież i nauczyciele szkoły, obok arboretum jest park oraz szklarnie w których uczniowie mają praktyki.

W centrum wsi znajduje się duży park, w którym mieści się „Krzewnia" – dom, w którym żył i tworzył A. Świętochowski. Ma tam swoją siedzibę Muzeum Pozytywizmu. Obok muzeum stoi dworek, w którym odbywają się imprezy kulturalne. Mają tu miejsce spotkania z poetami, pisarzami, malarzami, m.in. w ramach Ciechanowskich Spotkań Muzealnych. Przy ulicy Ciechanowskiej stoi dom, w którym ostatnie lata życia spędził A. Świętochowski, dom ten nosi nazwę Alma.

W Gołotczyźnie znajdują się również:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Strona polskawliczbach.pl
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2017-10-16].
  3. Archiwum Główne Akt Dawnych, Księga ciechanowska grodzka wieczysta 129, k. 273: Intromissio Floriano Antonio Ostaszewski in villas Strusin, Strusinek, Gołotczyzna, Pogąsty etc (1757 r.)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]