Hun Sen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Hun Sen
Hun Sen1.jpg
Data i miejsce urodzenia 4 kwietnia 1951
Kâmpóng Cham
Kambodża Premier Kambodży
Okres od 14 stycznia 1985
Przynależność polityczna Kambodżańska Partia Ludowa
Poprzednik Chan Sy
Kambodża Przewodniczący Kambodżańskiej Partii Ludowej
Okres od 20 czerwca 2015
Poprzednik Chea Sim

Sâmdech ("Jego Ekscelencja") Hun Sen (ur. 5 sierpnia 1951, oficjalnie 4 kwietnia 1951, w Kâmpóng Cham), kambodżański polityk, premier Kambodży nieprzerwanie od 14 stycznia 1985, co czyni z niego jednego z najdłużej urzędujących liderów politycznych świata[1]. Minister spraw zagranicznych w latach 1979-1986 i 1987-1990, przewodniczący Kambodżańskiej Partii Ludowej od 20 czerwca 2015.

Młodość i wojna w Kambodży[edytuj | edytuj kod]

Hun Sen po zakończeniu nauki w szkole w rodzinnej miejscowości, w 1965 roku rozpoczął naukę w liceum Lycée Indra Devi w Phnom Penh.

W 1970 roku, w wieku 19 lat Hun Sen dołączył do wojsk Czerwonych Khmerów, walczącymi wówczas z generałem Lon Nolem, który dokonał puczu wojskowego. 17 kwietnia 1975 roku Czerwoni Khmerzy zajęli Phnom Penh i obalili władzę Lon Nola. Dzień wcześniej, w trakcie ofensywy na stolicę, Hun Sen w wyniku działań militarnych, został zraniony w lewe oko i z tego powodu do dnia dzisiejszego zmuszony jest nosić szklaną protezę oka.

Po zdobyciu władzy w Kambodży przez Czerwonych Khmerów i rozpoczęciu przez nich masowych represji, Hun Sen zmienił pozycję na scenie politycznej. Zagrożony czystkami przeprowadzanymi we wschodnich prowincjach Kambodży wobec żołnierzy Czerwonych Khmerów, wraz z podległymi jednostkami, zdezerterował w 1977 roku do Północnego Wietnamu. W 1978 roku był jednym z założycieli Zjednoczonego Frontu Narodowego Wybawienia Kampuczei, który podjął walkę z reżimem Pol Pota razem z siłami komunistycznego Wietnamu. W styczniu 1979 roku siły te wkroczyły do Phnom Penh i przejęły władzę w kraju.

Kariera polityczna[edytuj | edytuj kod]

Po obaleniu reżimu Czerwonych Khmerów w 1979 roku, Hun Sen z poparciem Wietnamu odegrał wiodącą rolę w powstawaniu Ludowej Republiki Kambodży. W 1979 roku objął funkcję ministra spraw zagranicznych, którą sprawował aż do 1986 roku i ponownie od 1987 do 1990 roku. Jako minister spraw zagranicznych miał znaczący wpływ na rozmowy pokojowe w Paryżu na temat zakończenia walk w Indochinach. 14 stycznia 1985 roku, po śmierci Chan Sy, został premierem Ludowej Republiki Kambodży.

Po ustanowieniu w kraju w 1993 roku rządów demokratycznych, od 2 lipca 1993 do 7 lipca 1997 roku był jednym z dwóch współpremierów, obok księcia Norodoma Ranariddha.

7 lipca 1997 roku Hun Sen przeprowadził w stolicy Kambodży krwawy zamach stanu, w wyniku którego pozbawił władzy księcia Ranariddha. W odpowiedzi na plany Ranariddha przyjęcia do swojej partii FUNCINPEC byłych członków Czerwonych Khmerów, wojsko dokonało morderstw i aresztowań działaczy partii FUNCINPEC. W trakcie dwóch dni pogromów zginęło około 50 osób[2]. Nowym współpremierem na miejsce Ranariddha został wyznaczony dyspozycyjny Ung Huot.

Wybory parlamentarne w lipcu 1998 roku ugruntowały władzę Kambodżańskiej Partii Ludowej. 30 listopada 1998 roku Hun Sen już samodzielnie objął obowiązki szefa rządu, a Kambodżańska Partia Ludowa utworzyła koalicję z partią FUNCINPEC. W kolejnych wyborach 27 lipca 2003 Kambodżańska Partia Ludowa również odniosła zwycięstwo i w 2004 roku raz jeszcze uformowała koalicję rządową z partią Funcinpec z Hun Senem jako premierem.

Wybory parlamentarne 27 lipca 2008 roku ponownie wygrała Kambodżańska Partia Ludowa, zdobywając 90 mandatów w 123-osobowym Zgromadzeniu Narodowym[3]. 25 września 2008 roku Hun Sen oficjalnie został mianowany szefem rządu na kolejną kadencję[4].

Organizacje praw człowieka wskazują na nieustanne łamanie wolności obywatelskich przez rząd Hun Sena, poprzez zastraszanie, niesprawiedliwe wyroki (sądy działają na rzecz rządzącej partii), rozpędzanie protestów, ograniczenia wolności słowa[5].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Hun Sen jest żonaty z Bun Rany, przewodniczącą Kambodżańskiego Komitetu Czerwonego Krzyża. Poznał ją w 1973 roku w trakcie działań wojskowych i poślubił w styczniu 1976 roku. Hun Sen i Bun Rany mają trzech synów i trzy córki, w tym jedną adoptowaną.

W październiku 2007 roku Hun Sen publicznie ogłosił, że jego adoptowana córka jest lesbijką, po czym wyrzekł się jej i wydziedziczył[6].

Tytuł Sâmdech ("Jego Ekscelencja") został mu przyznany w 1993 roku przez króla Norodoma Sihanouka. Jest to tytuł wyłącznie honorowy.

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Wielki Order Narodowej Zasługi (Kambodża, 1996)

Przypisy

  1. Brat Adams. 10,000 Days of Hun Sen. „The New York Times”, 31 May 2012. 
  2. "Butchers on a Smaller Scale: Hun Sen and the Cambodian People's Party", mekong.net.
  3. "Cambodian rulers claim poll win ", BBC News, 27 lipca 2008.
  4. "Hun Sen elected as Cambodian PM for five more years", yahoo.news, 25 września 2008.
  5. World Report 2012. [dostęp 2012-11-22].
  6. "Hun Sen disowns his lesbian daughter", Bangkok Post, 31 października 2007.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]