Jaskinia Raptawicka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jaskinia Raptawicka
Wnętrze Jaskini Raptawickiej
Wnętrze Jaskini Raptawickiej
Plan jaskini
Plan Jaskinia Raptawicka
Plan Jaskini Raptawickiej
Państwo  Polska
Położenie Tatry Zachodnie
Dolina Kościeliska
Raptawicka Turnia
Długość 536 m
Głębokość 16 m
Deniwelacja 27 m
Wysokość otworów 1146, 1151 m n.p.m.
Data odkrycia znana od dawna
Ochrona
i dostępność
udostępniona do zwiedzania
Kod E-8.3
Położenie na mapie Tatr
Mapa lokalizacyjna Tatr
Jaskinia Raptawicka
Jaskinia Raptawicka
Ziemia49°14′23″N 19°51′44″E/49,239722 19,862222

Jaskinia Raptawickajaskinia w Dolinie Kościeliskiej w Tatrach. Wraz z Jaskinią Mylną i Jaskinią Obłazkową jest częścią systemu Jaskinie Pawlikowskiego[1]. Ścieżka prowadząca do niej znajduje się w odległości 4,4 km od Kir, 100 m powyżej Skały Pisanej, w wapiennej turni, zwanej Raptawicką Turnią, po zachodniej stronie doliny. Otwór jaskini, położony na wysokości ok. 180 m powyżej koryta Kościeliskiego Potoku (1146 m n.p.m.), widoczny jest z drogi prowadzącej dnem doliny[2]. Jaskinia udostępniona jest dla turystów, można ją zwiedzać samodzielnie, bez przewodnika. Wewnątrz jaskini panuje niska temperatura.

Opis jaskini[edytuj]

Ścieżka w Raptawickiej Turni prowadząca do Jaskini Raptawickiej

Główny wejściowy otwór ma średnicę ok. 3 m. Prowadzi od niego zejście pionowym 4-metrowym progiem po stalowej drabinie do głównej komory. Jest to pojedyncza, duża sala o wysokości 10–15 m i rozmiarach 10 × 40 m. W jej stropie znajdują się otwory dwóch małych studzienek. Od sali prowadzi kilka bocznych korytarzy.

Na końcu korytarza odchodzącego w lewo (Lewy Korytarz) znajduje się lejkowate zagłębienie stanowiące połączenie z Jaskinią Mylną. Przejście zostało zasypane w trosce o bezpieczeństwo turystów. W prawo od połączenia z Mylną znajduje się szczelina, przez którą można dostać się do Dolnej Komory.

Idąc korytarzem w prawo (Prawy Korytarz) od sali (w bok odchodzi szeroki i wysoki korytarz do Dolnej Komory), dochodzi się do obszernego chodnika (16 m wysokości i od 9 do 5 m szerokości) prowadzącego do studzienki (4 metry głębokości). Trawersując ją, można dojść do następnej studzienki (4,5 metrów głębokości), na której dnie znajduje się Sala pod Zawaliskiem. Z sali prowadzą trzy korytarze kończące się ślepo. Nie schodząc do studzienki, tylko idąc dalej, dochodzi się do następnej studzienki, na której dnie znajduje się korytarz kończący się zawaliskiem.

Dolna Komora. Idąc boczną odnogą Prawego Korytarza, dochodzi się do Dolnej Komory. Jest to największa sala w jaskini. Ma nieregularny kształt o wymiarach 15 × 20 m i wysokość miejscami do 10 m. Jej dno pokrywają różnych rozmiarów wanty. Od sali prowadzi parę korytarzy. W lewo obszerny korytarz łączy Dolną Komorę z Lewym Korytarzem przy połączeniu z Jaskinią Mylną. W zachodniej ścianie komory znajduje się niskie wejście do Partii Zachodnich. Partie te to szereg korytarzyków prowadzących do niedużej salki, a także do Korytarza z Kotłami Wirowymi.

Partie Przystropowe. Szereg korytarzy długości 71 metrów, do których wejście znajduje się w stropie prawego korytarza na jego początku. Znajduje się tu najwyższy punkt jaskini[3][1].

Przyroda[edytuj]

Górna część jaskini powstała w wyniku zapadnięcia się leżących poniżej komór. Dolna część jaskini ma odmienny charakter. Ściany są gładkie, a w stropie widać kociołki wirowe, świadczące o przepływie wody pod ciśnieniem. Dno jaskini pokryte jest skałami wapiennymi, otoczakami i namuliskiem, w którym znaleziono szczątki zwierząt z okresu plejstocenu. Próby osadów są przechowywane w Muzeum Ziemi w Warszawie[1].

Jaskinię zamieszkują nietoperze.

Historia odkryć[edytuj]

Jaskinia znana była od dawna. Po raz pierwszy opisał ją Jan Gwalbert Pawlikowski w 1887 r.

W 1938 r. dentysta z Zakopanego, usiłując popełnić samobójstwo, zamurował się w końcowym korytarzyku; zrezygnował jednak z tego zamiaru i na pamiątkę wmurował w ścianę obraz Matki Boskiej, wykuł napis i pozostawił lichtarz ze świeczką[1].

W latach 2013 i 2014 F. Filar wraz z M. Parczewskim w trakcie wykonywanych na potrzeby TPN pomiarów jaskini odkryli i udokumentowali nowe partie jaskini. Część z nich prawdopodobnie była znana wcześniej, lecz nie była zmierzona. W wyniku tych odkryć i pomiarów długość jaskini została określona na 536 m. Wcześniej posługiwano się wartością 150 m, wynikającą z planów Stefana Zwolińskiego i Kazimierza Kowalskiego pochodzących z 1943 i 1952 r. Nowe plany obejmują m.in. wcześniej nieopisywane Partie Przystropowe[4].

W lutym 2015 roku połączono koniec Lewego Korytarza Jaskini Raptawickiej z korytarzykiem nad Kominem Połączeniowym w Jaskini Mylnej[5].

Szlaki turystyczne[edytuj]

szlak turystyczny czarny – do jaskini prowadzi czarny szlak turystyczny. Początkowo biegnie on wspólnie z czerwonym szlakiem, prowadzącym do Jaskini Mylnej, potem szlaki rozdzielają się. Czas podejścia do Jaskini Raptawickiej ok. 15 min. Końcowy odcinek podejścia ubezpieczony łańcuchem, zejście tą samą drogą lub przez Jaskinię Mylną.

Przypisy

  1. a b c d Jaskinie, Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy, jaskiniepolski.pgi.gov.pl [dostęp 2016-02-22].
  2. Jaskinie Tatr, Krakowski Klub Taternictwa Jaskiniowego,, www.kktj.pl [dostęp 2016-02-22].
  3. Jerzy Grodzicki (red.), Jaskinie Tatrzańskiego Parku Narodowego. Jaskinie zachodniego zbocza Doliny Kościeliskiej, PTPNoZ, Warszawa, 1993
  4. Jaskinia Raptawicka, Polska Strona Taternictwa Jaskiniowego pod patronatem KTJ PZA
  5. „Jaskinie” – kwartalnik Polskiego Związku Alpinizmu. Nr 1 (78)/2015. ISSN 1234-4346

Bibliografia[edytuj]

  1. Krakowski Klub Taternictwa Jaskiniowego – Jaskinie Tatr. [dostęp 02.06.2008].
  2. Oficjalna Polska Strona Taternictwa Jaskiniowego przy KTJ PZA – opis jaskini, zdjęcia, plan. [dostęp 02.06.2014].
  3. Filip Filar. Raptawicka przedłużona. „Tatry TPN”. 48, s. 36, 2014. Tatrzański Park Narodowy. ISSN 0867-4531.