Joaquín Rodrigo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pomnik Joaquína Rodrigo

Joaquín Rodrigo, markiz de los Jardines de Aranjuez[1] (ur. 22 listopada 1901 w Sagunto, zm. 6 lipca 1999 w Madrycie) – jeden z najwybitniejszych hiszpańskich kompozytorów XX wieku, twórca słynnego Concierto de Aranjuez.

Urodził się w Sagunto, niedużym mieście na wybrzeżu Hiszpanii, nieopodal Walencji. Był najmłodszym synem właścicieli ziemskich, Vicenta Rodrigo Peitras i Juany Ribelles. W wyniku przebytej w 1905 roku błonicy utracił wzrok. Nieszczęście miało ogromny wpływ na losy przyszłego kompozytora, jak wspominał po latach: "Myślę, że ta choroba, utrata wzroku, była wehikułem, który poprowadził mnie na drogę muzyki".

Wkrótce rodzina Rodrigo przeniosła się do Walencji, a Joaquin rozpoczął naukę w szkole dla dzieci niewidomych. Bardzo wcześnie zaczął wykazywać zainteresowanie muzyką. Pierwsze lekcje pobierał od nauczycieli z konserwatorium w Walencji (prof. Izquierdo). Harmonii i kompozycji uczył się u Francisca Anticha, uczęszczał też do klas prowadzonych przez Enrique Gomá oraz Eudarda Lópeza Chávariiego. Rozwijanie zainteresowań muzycznych ponad poziom oczekiwany przez rodziców Rodriga, wywołało ich sprzeciw i dezaprobatę do tego stopnia, że odmówili przyjścia na pierwszy koncert kompozytorski syna w Paryżu w 1929 roku. Na tym koncercie poznał Rodrigo swoją przyszłą żonę, pianistkę Wiktorię Kamhi, którą poślubił w 1933 roku.

Drugą gałęzią zainteresowań młodego Rodriga była literatura. W ten świat, trudno dostępny dla niewidomego dziecka, wprowadzał go Rafael Ibáñez, człowiek, który w początkowych latach życia kompozytora pełnił rolę nauczyciela i przewodnika, z biegiem lat zostając jego sekretarzem, kopistą, a także wieloletnim przyjacielem.

W 1991 zaszczycony przez króla Juana Carlosa I tytułem markiza[2].

Pierwsze utwory[edytuj]

Na początku lat dwudziestych Joaquin posiadał już spore umiejętności muzyczne, zarówno jako kompozytor, jak i pianista. Jego pierwsze kompozycje to utwory na obsadę kameralną – pierwszym numerem opusowym oznaczył Dwa szkice na skrzypce i fortepian z 1923 r. Natomiast najwcześniejszym jego dziełem napisanym na orkiestrę była kompozycja Juglares, której prawykonanie odbyło się już w 1924 r. Wykonawcą była orkiestra symfoniczna w Walencji, prowadzona przez Enrique Izquierdo. W następnym roku Rodrigo skomponował Pięć utworów dziecięcych, a następnie wysłał je na ogólnohiszpański konkurs kompozytorski. Utwory te, wykazujące już większą swobodę w posługiwaniu się przez młodego twórcę aparatem orkiestrowym, spotkały się z dużym zainteresowaniem i uznaniem jury. Również ich premierowe wykonania – w Walencji w 1927 r., a następnie w Paryżu w 1929 r. – okazały się dużym sukcesem.

Przypisy

Najważniejsze utwory[edytuj]

  • Concierto de Aranjuez na gitarę i orkiestrę (1939)
  • Concierto Andaluz na cztery gitary i orkiestrę (1969)
  • Fantasia para un Gentilhombre na gitarę i orkiestrę (1954)
  • Concierto serenata na harfę i orkiestrę (1954)
  • Invocación y Danza na gitarę solo (1961)
  • Concierto Madrigal na dwie gitary i orkiestrę (1968)

Linki zewnętrzne[edytuj]