Krzyż prawosławny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nie mylić z: Krzyż rosyjski.
Krzyż prawosławny

Krzyż prawosławny – w prawosławiu najbardziej rozpowszechniony jest krzyż o ośmiu końcach[1]. Takie przedstawienie zgodne jest z najstarszą tradycją, uważaną za najbardziej autentyczną zarówno przez kościoły wschodnie, jak i zachodnie. Na zachodzie krzyż ten nazywany jest często krzyżem słowiańskim[2][3], ponieważ używany jest on w Cerkwiach słowiańskich, podczas gdy pozostałe Cerkwie prawosławne posługują się symbolem krzyża greckiego. Ten nazywany jest krzyż bizantyjski lub krzyż rosyjski[4][5][6].

Krzyż rosyjski

Ten krzyż jest symbolem Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego[7][8][9].

Budowa[edytuj | edytuj kod]

Na osi wertykalnej znajdują się trzy belki poprzeczne:

  • górna – oznacza tabliczkę (filakterium) z napisem, który do krzyża kazał przybić Piłat, wskazującym na winę skazanego: Jezus Nazarejczyk Król Żydowski.
  • środkowa – dla rąk ukrzyżowanego Chrystusa
  • dolna – belka pod nogi Chrystusa (łac. suppedaneum) – inaczej niż w tradycji katolickiej, nogi Chrystusa przebite są nie jednym gwoździem lecz dwoma – każda noga oddzielnie. Jeden koniec dolnej belki jest podniesiony. Ten koniec pokazuje na niebo, dokąd udał się Dobry Łotr, ukrzyżowany razem z Chrystusem. Drugi koniec – opuszczony – wskazuje na piekło, miejsce dla drugiego łotra, który nie wyraził skruchy.[potrzebny przypis]

Pod krzyżem czasem jest umieszczany wizerunek czaszki. Ma być to czaszka Adama, który według źródeł apokryficznych (Ewangelia Nikodema i Życie Adama i Ewy) miał być pochowany pod Golgotą – Miejscem Czaszki. Szczegół ten służy uwypukleniu dogmatycznego znaczenia Ukrzyżowania: odkupienie pierwszego człowieka krwią Chrystusa, Nowego Adama, który stał się człowiekiem, aby zbawić rodzaj ludzki.

W zestawie znaków Unicode krzyż prawosławny jest oznaczony kodem U+2626 (☦).

Galeria[edytuj | edytuj kod]



Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Monika Chrzanowska: Tajemnice krzyży. Co tak naprawdę znaczą chrześcijańskie symbole?. deon.pl, 2018-03-01. [dostęp 2018-10-12].
  2. Linda DeLaine: Origins of the Slavic Cross (ang.). russianlife.com, 15 marca 2007. [dostęp 9 czerwca 2010].
  3. Orthodox Faith (ang.). St. Mary's Antiochian Orthodox Christian Church in Mississauga. [dostęp 17 czerwca 2010].
  4. Patriarcha Cyryl konsekrował cerkiew Zmartwychwstania na cmentarzu ofiar, eKAI.pl - Portal Katolickiej Agencji Informacyjnej
  5. Ivkovskaya O. Krzyże ormiańskie. Symbole religijne, Nextews
  6. Lingua Latina Omnibus
  7. Святейший Патриарх Московский и всея Руси Кирилл. Воздвижение Честного и Животворящего Креста Господня // Тихвинский листок №41, 27 Сентября 2017.
  8. Фещин А. Довірся Хресту // Християнский голос. — 2002. — № 18 (2854). С. 232.
  9. Liungman C. G. Symbols — Encyclopedia of Western Signs and Ideograms. Ionfox AB. — HME Publishing, 2004. P. 140. ISBN 978-91-972705-0-2.