Li Zongren

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Li.
Li Zongren
Li Zongren
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 李宗仁
Pismo tradycyjne 李宗仁
Hanyu pinyin Lǐ Zōngrén
Wade-Giles Li Tsung-jen
Li Zongren
Data i miejsce urodzenia 13 sierpnia 1890
Guilin
Data i miejsce śmierci 30 stycznia 1969
Pekin
prezydent Republiki Chińskiej
Okres od 21 stycznia 1949
do 1 marca 1950
Przynależność polityczna Kuomintang
Poprzednik Czang Kaj-szek
Następca Czang Kaj-szek

Li Zongren (ur. 13 sierpnia 1890, zm. 30 stycznia 1969) – chiński wojskowy, militarysta, prezydent Republiki Chińskiej od 1949 do 1950 roku.

Urodził się we wsi Xixiang w Guilin w Guangxi, jako drugi syn nauczyciela Li Beiyinga[1]. W 1910 roku wstąpił do republikańskiej Ligi Związkowej.

Ukończył szkołę wojskową w Guilin. W okresie zamętu po śmierci Yuan Shikaia przyłączył się do militarystów, od 1924 roku był dowódcą kliki Guangxi[2]. Od 1923 należał do Kuomintangu i walczył po jego stronie w czasie ekspedycji północnej[1].

Po rozłamie w Kuomintangu w 1929 Li brał udział w walkach z siłami Czang Kaj-szeka aż do ich zakończenia w 1932 roku.

W czasie wojny chińsko-japońskiej (1937-1945) Li był jednym z dowódców chińskiej armii. Dowodził wojskiem m.in. podczas zwycięskiej bitwy pod Tai’erzhuang w 1938 roku[3].

28 kwietnia 1948 został wybrany wiceprezydentem Republiki Chińskiej[1]. Zaliczał się do przeciwników Czang Kaj-szeka, sprzeciwiających się bezsensownemu oporowi i opowiadających się za porozumieniem z komunistami. W lipcu 1948 podczas spotkania z ambasadorem amerykańskim Leightonem Stuartem Li zwierzył mu się, że sytuacja rządu Kuomintangu jest beznadziejna, zaatakował także Czanga[4].

21 stycznia 1949 roku Czang zrezygnował z funkcji prezydenta Republiki, przekazując to stanowisko Li Zongrenowi. Li zaproponował komunistom porozumienie, jednocześnie znosząc stan wyjątkowy, zwalniając więźniów politycznych i rozwiązując tajną policję[5]. Z rozkazu Li przerwano działania wojenne, a w Nankinie utworzono Komitet na Rzecz Pokoju. 24 kwietnia 1949 Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza wkroczyła do porzuconego przez siły Kuomintangu stołecznego Nankinu, a w miesiąc później w podobnych okolicznościach do Szanghaju. Li wraz z rządem republikańskim przeniósł się do Kantonu.

Po upadku Kantonu w listopadzie 1949 Czang sformował nowy rząd w Chongqingu, natomiast wciąż formalnie będący prezydentem Li udał się Stanów Zjednoczonych, oficjalnie na leczenie. Podczas pobytu w USA Li prowadził kampanię przeciwko Czangowi, w czym miał zapewnione poparcie CIA i sekretarza stanu Marshalla. Ostatecznie rząd amerykański nie udzielił reżimowi Kuomintangu żadnej pomocy. W międzyczasie w grudniu 1949 Czang wraz z ostatnimi siłami nacjonalistycznymi wycofał się na Tajwan.

Po przybyciu na Tajwan Li został decyzją parlamentu złożony 1 marca 1950 z urzędu pod zarzutem dezercji, a funkcję prezydenta ponownie objął Czang Kaj-szek[6]. W 1954 roku Li został pozbawiony także funkcji wiceprezydenta.

20 lipca 1965 w porozumieniu z premierem ChRL Zhou Enlaiem Li powrócił na kontynent, co w Chinach kontynentalnych uznano za przejaw patriotyzmu, zaś na Tajwanie za zdradę[1]. Li zmarł w szpitalu w Pekinie 30 stycznia 1969, prawdopodobnie otruty z rozkazu Kang Shenga[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Li Zongren - Prominent Warlord and Military Commander during the Republic of China (ang.). history.cultural-china. [dostęp 8 czerwca 2010].
  2. a b Jakub Polit: Chiny. Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, s. 401. ISBN 83-88542-68-0.
  3. Jakub Polit: Chiny. Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, s. 160. ISBN 83-88542-68-0.
  4. Jakub Polit: Chiny. Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, s. 183. ISBN 83-88542-68-0.
  5. Jakub Polit: Chiny. Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, s. 185. ISBN 83-88542-68-0.
  6. Jakub Polit: Chiny. Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, s. 238. ISBN 83-88542-68-0.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia historyczna świata. Tom X. Kraków: Wydawnictwo Opres, 2002. ISBN 83-85909-72-9.