Luzino

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Luzino
Kościół pw. Św. Wawrzyńca w Luzinie
Kościół pw. Św. Wawrzyńca w Luzinie
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat wejherowski
Gmina Luzino
Liczba ludności (2011) 7560
Strefa numeracyjna (+48) 58
Kod pocztowy 84-242
Tablice rejestracyjne GWE
SIMC 0166930
Położenie na mapie gminy Luzino
Mapa lokalizacyjna gminy Luzino
Luzino
Luzino
Położenie na mapie powiatu wejherowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wejherowskiego
Luzino
Luzino
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Luzino
Luzino
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Luzino
Luzino
Ziemia 54°33′46″N 18°06′11″E/54,562778 18,103056
Strona internetowa miejscowości

Luzino (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Lëzëno, niem. Lusin) – duża wieś kaszubska o charakterze małomiasteczkowym w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Luzino, nad rzeką Bolszewką w pobliżu drogi krajowej nr 6.

Według danych z 17 października 2011 roku w Luzinie było 7560 osób zameldowanych na pobyt stały[1].

Miejscowość jest siedzibą gminy Luzino. Znajduje się tu również Gimnazjum im. Pisarzy Kaszubsko-Pomorskich z halą widowiskowo-sportową oraz Szkoła Podstawowa im. Lecha Bądkowskiego. W Luzinie znajduje się parafia pod wezwaniem MB Różańcowej i parafia pod wezwaniem św. Wawrzyńca oraz cmentarz katolicki.

Położenie[edytuj]

Wieś znajduje się na trasie linii kolejowej nr 202 Gdańsk - Słupsk - Stargard Szczeciński, ze stacją Luzino oraz w pobliżu drogi krajowej nr 6.

Kolejowy ruch pasażerski obsługiwany jest przez trójmiejską SKM.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

W sąsiedztwie wsi znajdują się pozostałości wczesnośredniowiecznego grodziska z IX wieku. Podczas zaboru pruskiego wieś nosiła nazwę niemiecką Lusin. Podczas okupacji niemieckiej nazwa Lusin w 1942 została przez nazistowskich propagandystów niemieckich (w ramach szerokiej akcji odkaszubiania i odpolszczania nazw niemieckiego lebensraumu) zweryfikowana jako zbyt kaszubska i przemianowana na nowo wymyśloną i bardziej niemieckąFreienau, którą w 1943 roku po raz kolejny zmieniono na Lintzau.[2]

Demografia[edytuj]

Dane historyczne
Data Ludność Zm., %
1910 1223
1945 960 –21,5%
1963 2160 125%
1973 3573 65,4%
1984 4220 18,1%
1993 5169 22,5%
2000 6086 17,7%
2001 6187 1,7%
2002 6264 1,2%
2003 6436 2,7%
2004 6573 2,1%
2005 6666 1,4%
2006 6742 1,1%
2007 6844 1,5%
2008 7056 3,1%
2010 7116 0,9%
2011 7560 6,2%
lata 1963-2010: dane z 31 grudnia; 1945[1] i 1910[potrzebny przypis] bez szczególnej daty

Luzino jest wsią charakteryzującą się dużym przyrostem ludności spowodowanym wysokim przyrostem naturalnym oraz migracją ludzi z sąsiednich miejscowości, szczególnie z terenów powiatu wejherowskiego i Trójmiasta. Luzino jest jedną z największych wsi w województwie pomorskim, a także jedną z większych w Polsce.

Zabytki[edytuj]

  • Kościół św. Wawrzyńca zbudowany w latach 1733-1740 i rozbudowany (przedłużenie prezbiterium ku wschodowi) w pierwszej połowie XX wieku; z bogatym barokowym wyposażeniem wewnętrznym. Na dachu kościoła znajduje się chorągiewka z datą 1689 pochodząca z poprzedniego kościoła drewnianego . Wewnątrz zwracają uwagę liczne rzeźby z XVIII w., droga krzyżowa z XIX w., XVIII-wieczna chrzcielnica oraz wykuta z kamienia średniowieczna kropielnica pochodząca z poprzedniego kościoła. Na frontonie znajduje się fresk upamiętniający "marsz śmierci" i kanonizację o. Maksymiliana Kolbego pędzla artysty Edmunda Szyftera. Na wieży kościelnej znajdują się 4 dzwony: zabytkowy z gdańskiego warsztatu E. Lindemana z 1793 roku, dzwon "Niemiec" z 1895 r. (przeniesiony z kościoła ewangelickiego), dzwon "Maryja" (1950) oraz dzwon okrętowy; a także czynny zegar mechaniczny z 1912 roku. Na południowej ścianie kościoła umieszczono zegar słoneczny.

Atrakcje turystyczne[edytuj]

  • Muzeum Kaszubskie przy ul. Ofiar Stutthofu (w budynku posterunku policji). W muzeum znajdują się eksponaty z typowej wsi kaszubskiej oraz historyczne urządzenia codziennego użytku. Muzeum składa się z dwóch części: w budynku - część muzealna oraz na wolnym powietrzu - skansen
  • Park Dendrologiczny przy siedzibie Nadleśnictwa Strzebielino, w którym podziwiać można niespotykane na co dzień rzadkie okazy drzew i krzewów.
  • Grodzisko położone w południowo-wschodniej części Luzina, w lesie nad rzeką Bolszewką.

Galeria[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b Uchwała Nr XII/122/2011 Rady Gminy Luzino z dnia 17 października 2011 r. w sprawie uchwalenia "Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych Gminy Luzino na 2012 rok".. 2011-11, s. 3, seria: Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr XII/122/2011 Rady Gminy Luzino z dnia 17 października 2011 r.. [dostęp 2011-11-02].
  2. Familienforschung in Westpreußen (niem.). [dostęp 2015-08-15].

Linki zewnętrzne[edytuj]