Marek Trojanowicz

Marek Trojanowicz
Data i miejsce urodzenia	30 kwietnia 1944 ; Warszawa
Data śmierci	10 czerwca 2025
	Profesor nauk chemicznych
	Specjalność: chemia analityczna
Alma Mater	Uniwersytet Warszawski
Doktorat	1974
Habilitacja	1981
Profesura	28 października 1991
	Nauczyciel akademicki
Uczelnia	Uniwersytet Warszawski
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Strona internetowa

Marek Andrzej Trojanowicz (ur. 30 kwietnia 1944 w Warszawie, zm. 10 czerwca 2025^[1]) – polski chemik, profesor nauk chemicznych specjalizujący się w chemii analitycznej^[2], pracownik naukowy i kierownik Pracowni Analizy Przepływowej i Chromatografii na Wydziale Chemii Uniwersytetu Warszawskiego. Profesor w Instytucie Chemii i Techniki Jądrowej w Warszawie.

Biografia naukowa

W 1966 roku ukończył studia na Wydziale Chemii Uniwersytetu Warszawskiego. W 1974 pod kierunkiem prof. Adama Hulanickiego obronił doktorat na UW z zakresu chemii analitycznej na temat teorii miareczkowań kompleksometrycznych z detekcją potencjometryczną. Habilitował się także na UW w 1981 rozprawą na temat membranowych elektrod jonoselektywnych i ich zastosowań w analizie wód. W 1991 roku otrzymał tytuł profesora nauk chemicznych. Od 1992 roku zajmował stanowisko profesora zwyczajnego. Był profesorem wizytującym w około 20 uniwersytetach i placówkach badawczych na całym świecie (m.in. w Japonii, Francji, Wlk. Brytanii, Austrii, Danii, Włoszech, Brazylii, USA i Australii). W latach 2003–2004 stypendysta Programu Fulbrighta na University of California (Riverside, USA)^[3]. W latach 1966–2014 pracował naukowo na Wydziale Chemii Uniwersytetu Warszawskiego, a od roku 1992 także w Zakładzie Chemii Analitycznej Instytutu Chemii i Techniki Jądrowej w Warszawie.

Należał bądź należy do kolegiów redakcyjnych następujących międzynarodowych periodyków naukowych: Journal of Biochemical and Biophysical Methods oraz Talanta (Elsevier), Analytical Letters (Marcel Dekker), Microchimica Acta (Springer) oraz Journal of Flow Injection Analysis (Japonia). W latach 1992–2003 pełnił funkcję sekretarza naukowego Komitetu Chemii Analitycznej PAN. Był członkiem Polskiego Towarzystwa Chemicznego, International Electrochemical Society oraz Society of Environmental Toxicology and Chemistry.

Zainteresowania badawcze

Opublikował ok. 300 prac naukowych. W roku 1988 opublikował pracę nt. konstrukcji bioczujnika enzymatycznego, w którym unieruchomiony w hydrofobowej fazie pasty grafitowej enzym, dzięki aktywności biokatalitycznej, umożliwiał oznaczanie glukozy^[4]. W 1989 opublikował w czasopiśmie Analytical Chemistry pracę na temat metody detekcji elektrochemicznej w chromatografii jonowej poprzez wymianę jonów przez tubularne membrany z zastosowaniem detekcji potencjometrycznej^[5]. W 2001 w Journal of Chromatography opublikował wraz z zespołem pracę na temat jednoczesnego pomiaru zawartości optycznych izomerów kilku neuroprzekaźników w płynach fizjologicznych metodą elektroforezy kapilarnej, przy jednoczesnym oznaczeniu wszystkich diastereoizomerów efedryny^[6]. Był autorem 6 patentów, zgłoszonych m.in. w Polsce, Finlandii, Unii Europejskiej i USA.

Miejsce spoczynku

Pochowany na cmentarzu Bródnowskim w Warszawie (kwatera 17A-5-2)^[7].

Nagrody i odznaczenia

Za swą działalność naukową był wielokrotnie wyróżniany polskimi i zagranicznymi nagrodami i odznaczeniami, m.in. Medalem Wiktora Kemuli Polskiego Towarzystwa Chemicznego (2009), Scientific Honor Award of Japan Association of Flow-Injection Analysis (2003), Nagrodami Ministra Edukacji Narodowej (1975, 1980, 1991), Nagrodą Ministerstwa Ochrony Środowiska (1972) oraz Nagrodą Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (2012)^[8]. W 2012 roku otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski za całokształt działalności zawodowej i społecznej.

Książki – redakcje prac zbiorowych

Advances in Flow Analysis, Wiley-VCH, Marek Trojanowicz (red.), Weinheim, 2008, s. 702,
Analiza przepływowa. Metody i zastosowania, P. Kościelniak, M. Trojanowicz (red.), Tom I, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, 2005, s. 256,
Analiza przepływowa. Metody i zastosowania, P. Kościelniak, M. Trojanowicz (red.), Tom II, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, 2008, s. 262,
Analiza przepływowa. Metody i zastosowania, P. Kościelniak, M. Trojanowicz (red.), Tom III, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013, s. 295,
Flow Injection Analysis. Instrumentation and Applications. World Scientific Publishing, Singapore, 2000, s. 481,
Automatyzacja w analizie chemicznej, WNT, Warszawa, 1992, s. 514.

Przypisy

↑ Odszedł Prof. Marek Trojanowicz – Wydział Chemii Uniwersytetu Warszawskiego [online], Wydział Chemii Uniwersytetu Warszawskiego [dostęp 2025-06-12] .
↑ Prof. dr hab. Marek Andrzej Trojanowicz, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2012-05-06] .
↑ Marek Trojanowicz [online], beta.chem.uw.edu.pl [dostęp 2020-07-03] .
↑ W. Matuszewski, M. Trojanowicz. Graphite paste based enzymatic glucose electrode for flow injection analysis. „Analyst”. 113 (5), s. 735–738, 1988. DOI: 10.1039/an9881300735.
↑ M. Trojanowicz, M.E. Meyerhoff. Potentiometric pH detection in suppressed ion chromatography. „Anal. Chem.”. 61 (7), s. 787–789, 1989. DOI: 10.1021/ac00182a033.
↑ W. Maruszak, M. Trojanowicz, M. Margasińska, H. Engelhardt. Application of carboxymethyl-β-cyclodextrin as a chiral selector in capillary electrophoresis for enantiomeric separation of selected neurotransmitters. „J. Chromatogr. A”. 926 (2), s. 327–336, 2001. DOI: 10.1016/S0021-9673(01)01076-7.
↑ Marek Trojanowicz [hasło w wyszukiwarce cmentarnej] [online], brodnowski.grobonet.com [dostęp 2025-06-25] .
↑ Laureaci nagród ministra nauki 2012. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. [dostęp 2013-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-24)].

Linki zewnętrzne

[1] Odszedł Prof. Marek Trojanowicz – Wydział Chemii Uniwersytetu Warszawskiego [online], Wydział Chemii Uniwersytetu Warszawskiego [dostęp 2025-06-12] .

[LN-2] Prof. dr hab. Marek Andrzej Trojanowicz, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2012-05-06] .

[3] Marek Trojanowicz [online], beta.chem.uw.edu.pl [dostęp 2020-07-03] .

[Analyst-4] W. Matuszewski, M. Trojanowicz. Graphite paste based enzymatic glucose electrode for flow injection analysis. „Analyst”. 113 (5), s. 735–738, 1988. DOI: 10.1039/an9881300735.

[AnalChem-5] M. Trojanowicz, M.E. Meyerhoff. Potentiometric pH detection in suppressed ion chromatography. „Anal. Chem.”. 61 (7), s. 787–789, 1989. DOI: 10.1021/ac00182a033.

[Chromatogr-6] W. Maruszak, M. Trojanowicz, M. Margasińska, H. Engelhardt. Application of carboxymethyl-β-cyclodextrin as a chiral selector in capillary electrophoresis for enantiomeric separation of selected neurotransmitters. „J. Chromatogr. A”. 926 (2), s. 327–336, 2001. DOI: 10.1016/S0021-9673(01)01076-7.

[7] Marek Trojanowicz [hasło w wyszukiwarce cmentarnej] [online], brodnowski.grobonet.com [dostęp 2025-06-25] .

[nagroda_MNiSW-8] Laureaci nagród ministra nauki 2012. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. [dostęp 2013-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-24)].

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]