Mihrimah

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mihrimah Sultan
Devletlu İsmetlu Mihrimah Valide Sultan Aliyyetü'ş-Şân Hazretleri
ilustracja
Portret namalowany przez Cristofana dell'Altissimo w XVI wieku
Valide Sultan
Okres panowania od 7 września 1566
do 15 grudnia 1574
Jako żona Rüstema Paszy
Poprzedniczka Ayşe Hafsa
Następczyni Nurbanu
Dane biograficzne
Dynastia Osmanowie
Data i miejsce urodzenia 21 marca 1522
Stambuł
Data i miejsce śmierci 25 stycznia 1578
Stambuł
Miejsce spoczynku Meczet Sulejmana
Ojciec Sulejman Wspaniały
Matka Roksolana
Mąż Rüstem Pasza
Dzieci Ayşe Hümaşah

Sultanzade Murad Bey Sultanzade Mehmed Bey

Mihrimah, osm. مهر ماه سلطان (ur. 21 marca 1522 w Stambule, zm. 25 stycznia 1578 tamże) – córka sułtana Sulejmana Wspaniałego i jego żony Roksolany znanej też jako Hürrem[1]. Jej imię bywa wymawiane również jako Mihrumah, Mihr-î-Mâh, Mihrî-a-Mâh lub Mehr-î-Mâh. Mehr-î-Mâh znaczy „Słońce (lit. łaskawość, współczucie, czułość, miłość) i Księżyc”.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Portret namalowany przez Tycjana ok. 1555 roku
List Mihrimah do Zygmunta Augusta napisany w 1548 roku

Mihrimah podróżowała po całym Imperium Osmańskim z ojcem, kiedy wizytował swój kraj i kiedy podbijał nowe ziemie. W perskiej literaturze opisano, jak wraz z ojcem ruszała do walki na arabskim ogierze o imieniu Batal podczas bitwy pod Gizą w północnym Egipcie. 26 listopada 1539 roku w Stambule wyszła za mąż za Damata Rüstema Paszę (1505 – 10 lipca 1561), wielkiego wezyra za panowania Sulejmana. Chociaż małżeństwo to nie było szczęśliwe, Mihrimah spełniała się jako patronka sztuki i nadal podróżowała z ojcem aż do śmierci męża.

Znane są fakty, że Mihrimah zachęcała swojego ojca do ataku na Maltę, obiecując wybudowanie 400 galer na swój koszt, że tak jak jej matka pisała listy do polskiego króla Zygmunta Augusta i że w dniu śmierci Sulejmana pożyczyła swojemu bratu sułtanowi Selimowi II 50 000 złotych suwerenów na pokrycie najpilniejszych wydatków, pokazują polityczne wpływy, które posiadała.

Była nie tylko księżniczką, ale sprawowała też funkcję Valide Sultan (stanowisko to zwykle pełniła żyjąca matka panującego sułtana) swojego brata Selima II panującego w latach 1566 - 1574. W osmańskiej Turcji valide sultan tradycyjnie miała dostęp do dużych środków ekonomicznych i często finansowała wielkie projekty architektoniczne. Najbardziej znane fundacje Mihrimah to dwa stambulskie kompleksy meczetowe noszące jej imię, oba zaprojektowane przez głównego architekta jej ojca, Sinana. Meczet Mihrimah Sultan przy bramie Edirne, znajdującej się na zachodnim odcinku murów starego miasta był jednym z najbardziej pomysłowych projektów Sinana. Używając nowych systemów nośnych i bocznych pomieszczeń, powiększył powierzchnie przeznaczone na okna. Drugim jest meczet Mihrimah Sultan w dzielnicy Üsküdar, znany też jako meczet İskele, będący jednym z najbardziej charakterystycznych obiektów tej dzielnicy.

Meczet Mihrimah Sultan przy bramie Edirne w Stambule.

Śmierć i miejsce pochówku[edytuj | edytuj kod]

Mihrimah zmarła w Stambule 25 stycznia 1578 i została pochowana w meczecie Sulejmana.

Jej starszy brat Mehmed zmarł w 1543 roku. Miała również czterech młodszych braci: Abdullaha (zm. w 1525 roku), Selima (zm. w 1574 roku), Bajazyda (zm. w 1561 roku) i Cihangira (zm. w 1553 roku).[2] Miała też przyrodniego brata (syna Sulejmana Wspaniałego i jego konkubiny Mâhidevrân) Mustafę (zm. w 1553 roku).

Kultura masowa[edytuj | edytuj kod]

Mihrimah jest ważną postacią w tureckim hicie eksportowym Wspaniałe stulecie. Zagrały ją kolejno:

Znaczenie tej postaci było niewielkie, dopóki nie dorosła.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Leslie P. Peirce, The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire, (Oxford University Press, 1993), 18, 201.
  2. The Imperial House of Osman: Genealogy". Archived from the original on May 2, 2006.