Napachanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Napachanie
wieś
Ilustracja
Pałac w Napachaniu z końca XIX w.
Państwo

 Polska

Województwo

 wielkopolskie

Powiat

poznański

Gmina

Rokietnica

Sołectwo

Napachanie-Dalekie

Liczba ludności (2021)

787[2]

Strefa numeracyjna

61

Kod pocztowy

62-090[3]

Tablice rejestracyjne

POZ, PZ

SIMC

0594057

Położenie na mapie gminy Rokietnica
Mapa konturowa gminy Rokietnica, na dole znajduje się punkt z opisem „Napachanie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Napachanie”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Napachanie”
Położenie na mapie powiatu poznańskiego
Mapa konturowa powiatu poznańskiego, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Napachanie”
Ziemia52°29′11″N 16°43′25″E/52,486389 16,723611[1]

Napachaniewieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Rokietnica.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Napachanie położone jest w północno–zachodniej części powiatu poznańskiego, ok. 16 km od Poznania. Przez wieś przebiega droga ekspresowa oraz droga wojewódzka 184 PrzeźmierowoSzamotułyWronki.

Przynależność administracyjna[edytuj | edytuj kod]

Napachanie
Okres Jednostka administracyjna
1975–1998 województwo poznańskie gmina Rokietnica
1999– województwo wielkopolskie powiat poznański

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwa wsi wywodzi się najprawdopodobniej od słowa napachać czyli nawąchać się (ze względu na okoliczne łąki) lub od słowa pchać (od sposobu wykonywania orki)[potrzebny przypis].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Napachanie (w źródłach od 1394) to stara wieś o metryce z czasów późnośredniowiecznej kolonizacji na prawie niemieckim (ślady osadnictwa tego terenu pochodzą z okresu wczesnego średniowiecza)[5].

Według źródeł historycznych tutejszy majątek cały czas był własnością prywatną, odnotowywano także częste zmiany właścicieli[5]. W dokumencie z 1417 wymieniany jest najstarszy właściciel wsi Wincenty de Napachanie[5].

W 1580 wieś liczyła 12 łanów (1 łan nieosadzony), 2 zagrodników, 3 komorników i jednego kolonistę a właścicielem dóbr był Andrzej Przecławski[6].

We wsi urodził się kaznodzieja Antoni z Napachania (1494−1561), syn tutejszego sołtysa, późniejszy kapelan króla Zygmunta Augusta[5].

Pod koniec XIX w. wieś liczyła 124 mieszkańców[6].

Po zakończeniu okupacji niemieckiej (1945) majątek upaństwowiono, działał tu m.in. Kombinat Ogrodniczy Naramowice (1968−1977) oraz gospodarstwo Zespołu Szkół Rolniczych z Rokietnicy[5].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty wpisane w rejestr zabytków województwa wielkopolskiego[7]: Zabytek Zabytek

  • zespół pałacowy:
    • Pałac w Napachaniu (1897, 1900), eklektyczny, wzorowany na architekturze angielskiego pałacu „królowej Anny” z XVII w., wzniesiony dla ówczesnego właściciela Napachanina Rudolfa Griebla[5],
    • park (poł. XIX w.), pozostałości starego zadrzewienia m.in. aleja bukowa, drzewa o rozmiarach pomnikowych[5].

Pozostałe[5]:

  • zespół zabudowań folwarcznych (k. XIX w.),
  • kamienny dom robotników folwarcznych „Kamionka” (1875−1877),
  • tablica pamiątkowa Antoniego z Napachania na murze szkoły (1994), fund. Antoni Adamczak.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 85885
  2. Wieś Napachanie w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-10-29] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 816 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, t. I, Wielkopolska, Warszawa 1883, s. 9.
  5. a b c d e f g h Paweł Anders, Tablica w Napachaniu, „Kronika Wielkopolski” (2), 1995, s. 118-120, ISSN 0137-3102.
  6. a b Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom VI, dir.icm.edu.pl, 1885 [dostęp 2018-08-17] (pol.).
  7. Zestawienia zabytków nieruchomych [online], www.nid.pl [dostęp 2018-08-17] [zarchiwizowane z adresu 2021-01-27].