Powiat poznański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy współczesnego powiatu. Zobacz też: inne znaczenia.
Powiat poznański
powiat
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
TERYT 4.30.39.21.00.0
Siedziba Poznań
Starosta Jan Grabkowski
Powierzchnia 1899,95 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności

369 868[1]
• gęstość 194,7 os./km²
Urbanizacja 38,4[2]%
Tablice rejestracyjne POZ i PZ
Adres urzędu:
ul. Jackowskiego 18/20
60-509 Poznań
Szczegółowy podział administracyjny
Plan powiatu poznańskiego
Liczba gmin miejskich 2
Liczba gmin miejsko-wiejskich 8
Liczba gmin wiejskich 7
Położenie na mapie województwa
POL województwo wielkopolskie powiat poznański map.svg
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Powiat poznański
Powiat poznański
52°24′N 16°55′E/52,400000 16,916667
Strona internetowa
Portal Portal Polska
Mapa powiatu

Powiat poznańskipowiat położony w zachodniej Polsce, w centralnej części województwa wielkopolskiego. Tworzy go 17 gmin otaczających miasto Poznań. Jest to największy pod względem powierzchni powiat w województwie wielkopolskim (1900 km²), a także powiat o najwyższej liczbie ludności w Polsce – 369,9 tys. mieszkańców. Spośród wielkopolskich powiatów (nie wliczając miast na prawach powiatu) wyróżnia go także najwyższa gęstość zaludnienia na 1 km² – 195 osób.

Siedzibą władz powiatu jest Poznań (miasto na prawach powiatu), mimo że sam do niego nie należy.

Powiat poznański został utworzony w 1999 r. w ramach reformy administracyjnej.

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Gminy powiatu poznańskiego
Nazwa gminy Rodzaj gminy Powierzchnia 2014[3]
[km²]
Ludność
(31 grudnia 2013)[4]
Gęstość zaludnienia[3]
[osób/km²]
Buk gmina miejsko-wiejska 90,58 12 348 136
Czerwonak gmina wiejska 82,48 26 750 324
Dopiewo gmina wiejska 108,02 21 489 199
Kleszczewo gmina wiejska 74,46 6951 93
Komorniki gmina wiejska 66,41 23 210 349
Kostrzyn gmina miejsko-wiejska 154,81 17 465 113
Kórnik gmina miejsko-wiejska 186,12 23 075 124
Luboń gmina miejska 13,51 30 676 2271
Mosina gmina miejsko-wiejska 171,43 29 824 174
Murowana Goślina gmina miejsko-wiejska 172,23 16 663 97
Pobiedziska gmina miejsko-wiejska 189,58 18 814 99
Puszczykowo gmina miejska 16,39 9819 599
Rokietnica gmina wiejska 79,30 14 565 184
Stęszew gmina miejsko-wiejska 175,02 14 791 85
Suchy Las gmina wiejska 116,01 15 971 138
Swarzędz gmina miejsko-wiejska 101,78 46 530 457
Tarnowo Podgórne gmina wiejska 101,75 23 454 231

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnia powiatu wynosi 189 995 ha (1 899,95 km²)[5].

Użytki rolne zajmują 48,0% obszaru (91 270 ha), lasy – 22,0% (41 737 ha), a tereny zurbanizowane – 16,1% (30 655 ha)[5].

Łączny udział obszarów objętych różnymi formami ochrony (parki narodowe i krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, rezerwaty przyrody, użytki ekologiczne) w ogólnej powierzchni powiatu kształtuje się na poziomie 28,0% (53 202 ha)[5].

Sąsiednimi powiatami powiatu poznańskiego są: gnieźnieński, wrzesiński, średzki, śremski, kościański, obornicki, grodziski, szamotulski, nowotomyski, wągrowiecki.

Ludność[edytuj | edytuj kod]

Pod koniec 2012 r. powiat poznański zamieszkiwało 344,7 tys. osób[2].

Mieszkańcy powiatu poznańskiego (31 XII 2012 r.)[2]
Liczba % mieszkańców Mężczyźni Kobiety
Ogółem 344 752 100% 167 734 177 018
Miasto 132 380 38,4% 63 629 68 751
Wieś 212 372 61,6% 104 105 108 267

W roku 1995 powiat poznański zamieszkiwało 240,7 tys. osób, a w 2012 roku – już 344,7 tys. osób. Oznacza to, że w ciągu 17 lat przybyło aż 104,0 tys. nowych mieszkańców (wzrost liczby ludności o 43,2%). Największe przyrosty występują w gminach: Dopiewo, Kleszczewo, Komorniki, Rokietnica, Suchy Las i Tarnowo Podgórne[6].

Wskaźnik urbanizacji w powiecie poznańskim wynosi 38,4% – oznacza to, że większość ludności tego obszaru (61,6%) mieszka na wsi[2]. Wiele podpoznańskich miejscowości, mimo że nie posiada praw miejskich, zamieszkiwane jest często nawet przez 4-7 tys. osób.

Najliczniej zamieszkane miejscowości powiatu poznańskiego[2][7]:

  1. miasto Swarzędz – 31 100 mieszkańców (XII 2012)
  2. miasto Luboń – 30 297 mieszkańców (XII 2012)
  3. miasto Mosina – 12 941 mieszkańców (XII 2012)
  4. wieś Koziegłowy – 11 440 mieszkańców (VI 2012)
  5. miasto Murowana Goślina – 10 437 mieszkańców (XII 2012)
  6. miasto Puszczykowo – 9 787 mieszkańców (XII 2012)
  7. miasto Kostrzyn – 9 426 mieszkańców (XII 2012)
  8. miasto Pobiedziska – 8 997 mieszkańców (XII 2012)
  9. miasto Kórnik – 7 351 mieszkańców (XII 2012)
  10. wieś Plewiska – 6 647 mieszkańców (VI 2011)
  11. wieś Suchy Las – 6 318 mieszkańców (XII 2011)
  12. miasto Buk – 6 220 mieszkańców (XII 2012)
  13. wieś Przeźmierowo – 6075 mieszkańców (XII 2010)
  14. wieś Komorniki – 6 011 mieszkańców (VI 2011)
  15. miasto Stęszew – 5 824 mieszkańców (XII 2012)
  16. wieś Czerwonak – 5 642 mieszkańców (I 2012)
  17. wieś Skórzewo – 5 456 mieszkańców (II 2013)
  • Piramida wieku mieszkańców powiatu poznańskiego w 2014 roku[1].


Piramida wieku powiat poznanski.png

Urbanizacja[edytuj | edytuj kod]

Miasta powiatu poznańskiego: Luboń, Puszczykowo, Buk, Kostrzyn, Kórnik, Mosina, Murowana Goślina, Pobiedziska, Stęszew, Swarzędz.

W obrębie powiatu poznańskiego, Poznania oraz gmin: Oborniki, Skoki, Szamotuły i Śrem rozwija się aglomeracja poznańska.

Administracja i samorząd[edytuj | edytuj kod]

Siedzibą władz powiatu jest Poznań. Organem uchwałodawczym samorządu jest Rada Powiatu w Poznaniu, w której skład wchodzi 29 radnych[8]. Rada wybiera organ wykonawczy, którym jest Zarząd Powiatu w Poznaniu składający się z 4 członków. Na czele zarządu stoi Starosta Poznański[9].

Urząd Starosty Poznańskiego od 1999 r. sprawowali:

Podział mandatów w Radzie Powiatu w Poznaniu (2014)[10]
Komitet Wyborczy Liczba radnych
KW Platforma Obywatelska
13 / 29
KWW Niezależni dla Powiatu
8 / 29
KW Prawo i Sprawiedliwość
6 / 29
KW Polskie Stronnictwo Ludowe
2 / 29

Budżet powiatu poznańskiego w 2013 r. zamknął się dochodami w wysokości 213,7 mln zł oraz wydatkami w wysokości 220,4 mln zł. Deficyt budżetu wyniósł 6,7 mln zł. Zadłużenie samorządu na koniec roku wyniosło 48,6 mln zł, co stanowiło 22,73% wartości wykonywanych dochodów powiatu[11][12].

Komunikacja publiczna[edytuj | edytuj kod]

Komunikacja autobusowa[edytuj | edytuj kod]

W listopadzie 2010 r. powołano Związek Międzygminny „Transport Aglomeracji Poznańskiej” który zajmuje się organizacją wspólnego transportu publicznego w podpoznańskich gminach. Obecnie trwa proces integracji podmiejskich linii autobusowych z systemem miejskim. Miasto Poznań na podstawie porozumień międzygminnych przejmuje odpowiedzialność za kolejne linie autobusowe – ZTM obsługuje m.in. wszystkie połączenia w Luboniu oraz gminach Komorniki i Suchy Las. Zimą 2013 r. funkcjonowało 29 linii aglomeracyjnych (27 dziennych i 2 nocne), które wybiegały poza obszar stolicy Wielkopolski[13]:

  • linie dzienne – 53, 55, 70, 72, 73, 527, 602, 603, 610, 611, 614, 616, 651, 691, 701, 702, 703, 710, 716, 718, 719, 901, 902, 904, 905, 907, 911
  • linie nocne – 237, 243

Połączenia te obsługuje poznańskie MPK oraz lokalni przewoźnicy (m.in. P.T. Translub z Lubonia, P.U.K. Komorniki oraz Z.K.P. Suchy Las). Na wszystkich liniach obowiązuje taka sama taryfa („A” – miasto Poznań; „A+B” – miasto Poznań i ościenne miejscowości; „A+B+C” – miasto Poznań, ościenne miejscowości i miejscowości nie graniczące z Poznaniem), te same bilety i wspólna numeracja połączeń[13].

Gminy graniczące z Poznaniem posiadają również własnych przewoźników, którzy obsługują lokalne linie autobusowe (XI 2013 r.):

Komunikację międzygminną obsługują również prywatni przewoźnicy operujący przede wszystkim busami.

Większość linii autobusowych łączących podpoznańskie miejscowości ze stolicą Wielkopolski kończy swój bieg na 6 dworcach i pętlach: dworzec Górczyn, dworzec Os. Jana III Sobieskiego, dworzec Rondo Rataje, dworzec Rondo Śródka, pętla Dębiec, pętla Ogrody.

Mieszkańcy gmin położonych dalej od Poznania (m.in. Buk, Kostrzyn, Mosina, Pobiedziska i Stęszew) korzystają z licznych połączeń realizowanych przez PKS Poznań[24].

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Bliskość Poznania, który jest ośrodkiem gospodarczym oraz dużym rynkiem zbytu, powoduje że inwestorzy wybierają także okoliczne gminy na miejsce prowadzenia działalności gospodarczej[25].

Inwestycje gminne[edytuj | edytuj kod]

W latach 2008-2012 powiat poznański oraz wchodzące w jego skład gminy wydały na inwestycje łącznie 1 601 mln zł, co daje wynik 4 644 zł na mieszkańca. Zbliżone kwoty na inwestycje przeznaczyły w tym okresie samorządy takich miast, jak Katowice (1 527 mln zł – 4 969 zł/mieszk.), Lublin (1 362 mln zł – 3 919 zł/mieszk.) i Szczecin (1 644 mln zł – 4 020 zł/mieszk.)[26][2].

Większe inwestycje drogowe[edytuj | edytuj kod]

W czerwcu 2012 r. oddano do użytku wschodnią obwodnicę Poznania. Projekt obejmował budowę dwujezdniowej trasy ekspresowej o długości 34,6 km, budowę dwujezdniowej drogi przyspieszonej o długości 4,5 km oraz budowę węzła autostradowego "Poznań Wschód". Całość inwestycji kosztowała ok. 1 400 mln zł[27]

W 2012 r. oddano do użytku dwa odcinki zachodniej obwodnicy Poznania o łącznej długości 21,9 km. Cały projekt obejmuje budowę dwujezdniowej trasy ekspresowej o długości 27,2 km oraz budowę węzła autostradowego "Poznań Zachód". Koszt obecnie zrealizowanej części inwestycji (etapy I i IIa oraz węzeł autostradowy) wyniósł ok. 1 056 mln zł. Budowa brakującego środkowego odcinka obwodnicy (etap IIb) o długości 5,3 km rozpoczęła się wiosną 2013 r. Nowa trasa będzie kosztować ok. 108 mln zł[28].

W czerwcu 2012 r. oddano do użytku 9,3-kilometrową obwodnicę Murowanej Gośliny wyprowadzającą poza miasto ruch z dróg wojewódzkich nr 196 i nr nr 187. Budowa jednojezdniowej trasy kosztowała ok. 90,5 mln zł[29].

W grudniu 2011 r. oddano do użytku przebudowany 5-kilometrowy fragment drogi wojewódzkiej nr 307 na odcinku od granic miasta Poznania do węzła z zachodnią obwodnicą Poznania w Zakrzewie. Budowa dwujezdniowej drogi kosztowała ok. 44 mln zł[30].

Większe inwestycje kolejowe[edytuj | edytuj kod]

Wiosną 2013 r. rozpoczęła się modernizacja 32-kilometrowego fragmentu linii kolejowej E 59 Wrocław – Poznań na odcinku od stacji Poznań Dębiec do stacji Czempiń. Koszt inwestycji szacuje się na ok. 940 mln zł[31].

W grudniu 2011 r. otwarto zmodernizowany 50-kilometrowy fragment linii kolejowej nr 356 na odcinku od stacji Poznań Wschód do stacji Wągrowiec. Inwestycja kosztowała ok. 154 mln zł[32].

W marcu 2011 r. rozpoczęła się modernizacja 73-kilometrowego fragmentu linii kolejowej nr 357 na odcinku od stacji Luboń k/Poznania do stacji Wolsztyn. Inwestycja kosztować będzie ok. 84 mln zł[33].

Specjalna strefa ekonomiczna[edytuj | edytuj kod]

W Swarzędzu i Stęszewie znajdują się podstrefy Kostrzyńsko-Słubickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej (KSSSE). Firmy, które zainwestują na tych terenach kwotę co najmniej 100 tys. EUR, uprawnione będą do skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego CIT w wysokości 40-60% wartości poniesionych nakładów inwestycyjnych lub 40-60% wartości dwuletnich kosztów pracy. Ulgi te przysługiwać będą do 2026 r.[34]

Podstrefa swarzędzka KSSSE obejmuje obszar 49,0 ha (wolne tereny). Grunty inwestycyjne znajdują się przy szlaku kolejowym E20 (ParyżMoskwa) oraz w pobliżu dwujezdniowej drogi krajowej nr 92 (BerlinWarszawa). Obszar ten należy do Centrum Logistyczno-Inwestycyjnego Poznań (CLIP). W okolicy znajdują się liczne zakłady produkcyjne i magazyny oraz centrum logistyczne[35].

Podstrefa KSSSE w gminie Stęszew to działki inwestycyjne w miejscowościach Strykowo i Strykówko, o łącznej powierzchni 30 ha (wolne tereny). Zlokalizowane są one przy drodze krajowej nr 32 (Poznań – Gubin) oraz linia kolejowa nr 357 (Poznań – Sulechów). Do 2017 r. powstanie tu "Węzeł Stęszew" stanowiący skrzyżowanie z dwujezdniową drogą ekspresowej S5. W okolicy znajdują się zakłady produkcyjne i magazyny[35].

Firmy[edytuj | edytuj kod]

Na terenie powiatu istnieje dobrze rozwinięta sieć instytucji wspierania przedsiębiorczości (m.in. centra doradztwa, fundusze pożyczkowe, instytuty naukowo-badawcze, ośrodki innowacji, centra informacyjne oraz izby branżowe)[36].

Pod koniec 2012 r. w powiecie poznańskim działało 50,8 tys. podmiotów gospodarczych, z czego osoby fizyczne prowadzące własną działalność gospodarczą stanowiły 40,7 tys. podmiotów (80,1%). Zbliżona liczba firm zarejestrowana jest w Bydgoszczy (43,4 tys.), Katowicach (44,0 tys.) i Lublinie (42,3 tys.)[6].

Najwięcej firm funkcjonuje w gminach Swarzędz (6 949 firm), Luboń (4 527 firm), Tarnowo Podgórne (4 489 firm), Mosina (3 851 firm), Komorniki (3 643 firmy), Kórnik (3 362 firmy), Czerwonak (3 227 firm), Suchy Las (3 129 firm) i Dopiewo(3 128 firm)[37].

W powiecie poznańskim ulokowało się 947 spółek handlowych z udziałem kapitału zagranicznego – najwięcej w gminach Tarnowo Podgórne (243) i Swarzędz (146)[37].

Z grona 55 największych firm aglomeracji poznańskiej w 2012 r. aż 24 przedsiębiorstwa mają swoją siedzibę na terenie powiatu poznańskiego.[potrzebny przypis]

Pracujący, bezrobocie i dojazdy do pracy[edytuj | edytuj kod]

Pod koniec 2011 r. w powiecie poznańskim pracowało łącznie 104,5 tys. osób (w firmach zatrudniających co najmniej 10 osób). Zbliżony poziom zatrudnienia odnotowano w Szczecinie – 109 tys. osób[6].

Według danych za 2012 r. najwięcej miejsc pracy (w firmach zatrudniających co najmniej 10 osób) znajduje się w gminach: Tarnowo Podgórne (18,7 tys.), Swarzędz (13,7 tys.), Kórnik (11,1 tys.), Komorniki (9,9 tys.), Czerwonak (6,5 tys.) i Suchy Las (6,3 tys.)[26].

Pod koniec 2011 r. w powiecie poznańskim najwięcej osób pracowało[26]:

  1. w przemyśle i budownictwie (46,2 tys. osób)
  2. w handlu i naprawach, transporcie i magazynowaniu, zakwaterowaniu i gastronomii, informacji i komunikacji (33,4 tys. osób)
  3. w pozostałych usługach – m.in. nauka, administracja publiczna, ochrona narodowa, opieka zdrowotna i kultura (14,2 tys. osób)
  4. w rolnictwie (9,3 tys. osób)
  5. w działalności finansowej i ubezpieczeniach oraz w obsłudze nieruchomości (1,4 tys. osób)

Poziom bezrobocia w powiecie poznańskim należy do najniższych w kraju – pod koniec 2012 r. stopa bezrobocia wynosiła 4,6% (7,1 tys. osób bezrobotnych)[6].

Z badań poznańskiego Ośrodka Statystyki Miast przeprowadzonych w 2006 r. wynika, że w aglomeracji poznańskiej występuje przepływ siły roboczej – oznacza to, że znacząca część mieszkańców tego obszaru dojeżdża do pracy w innej gminie niż ta, w której mieszkają[38]:

Dojazdy do pracy w Poznaniu i powiecie poznańskim (2006 r.)[38]
Miasto / powiat WYJEŻDŻAJĄCY do pracy PRZYJEŻDŻAJĄCY do pracy bilans
Poznań 14 209 61 488 +47 279
Powiat poznański 30 588 26 523 –4 065

W 2006 r. 14,2 tys. mieszkańców Poznania dojeżdżało do pracy w innych gminach. Większość z nich (71,9%) było zatrudnionych w miejscowościach oddalonych od centrum miasta o maks. 30 km. Jest to spowodowane wysokim poziomem rozwoju powiatu poznańskiego, w którym działa wiele firm zatrudniających poznaniaków. Z drugiej strony do stolicy Wielkopolski dojeżdżało w celach zarobkowych 61,5 tys. osób. Z tej liczby 65% stanowiły osoby przyjeżdżające do pracy w Poznaniu z miejscowości oddalonych od centrum miasta o maks. 50 km (powiaty: kościański, obornicki, poznański, szamotulski, śremski i wągrowiecki)[38].

Przemysł[edytuj | edytuj kod]

Poznań razem z pięcioma najbardziej uprzemysłowionymi gminami powiatu poznańskiego – Czerwonak, Komorniki, Luboń, Swarzędz i Tarnowo Podgórne – tworzą Poznański Okręg Przemysłowy[potrzebny przypis].

Do większych zakładów produkcyjnych działających na obszarze powiatu poznańskiego zaliczyć można m.in. (XI 2013): ArjoHuntleigh, Curtis Health Caps, Deceuninck, Dramers, Forte Sweden, Hammer, Hempel Paints, Hilding Anders, Imperial Tobacco, Kimball Electronics, MAN Bus, Marmite, Mondelēz, Mondi Poznań, Novol, PF Logo Express, R.Twining & Company, Schattdecor, Sokołów, Solaris Bus & Coach, Stora Enso, Strauss Cafe, TFP, Volkswagen Poznań, Wavin Metalplast-Buk, EVER Power Systems czy Zakłady Drobiarskie "Koziegłowy".

Magazyny i logistyka[edytuj | edytuj kod]

Z raportu sporządzonego przez firmę doradczą Cushman & Wakefield wynika, że pod koniec 2012 r. aglomeracja poznańska dysponowała 1 027 000 m² nowoczesnej powierzchni magazynowej. Dominującymi najemcami są operatorzy logistyczni i firmy handlowe. Zajmują się one dystrybucją towarów zarówno na obszarze województwa wielkopolskiego, jak i w północno-zachodniej Polsce, czy na terenie całego kraju. Nowo powstające hale magazynowe mają przede wszystkim charakter obiektów typu build-to-suit (BTS), czyli magazynów budowanych na zlecenie przyszłych najemców. Na przełomie 2012 i 2013 r. w budowie znajdowało się kolejne 30 000 m² nowoczesnej powierzchni magazynowej[39].

Rok 2014 był rekordowy pod względem powierzchni nowo powstałych hal magazynowych. Tylko 3 największe projekty zwiększyły podaż aż o 196 000 m² – Amazon.com (Sady, 92 000 m²), Grupa Muszkieterów (Swadzim, 74 000 m²) i Volkswagen Group Polska (Komorniki, 30 000 m²).[potrzebny przypis]

Parki magazynowe w regionie poznańskim skoncentrowane są przede wszystkim na przedmieściach stolicy Wielkopolski – wzdłuż autostrady A2 oraz przy równoległej do niej drodze krajowej nr 92. Obiekty te funkcjonują (lub powstają) w Bugaju, Gądkach, Jasinie, Komornikach, Koninku, Kostrzynie, Luboniu, Niepruszewie, Paczkowie, Plewiskach, Robakowie, Sadach, Sierosławiu, Swadzimiu, Wysogotowie i Żernikach. Obecnie inwestorzy interesują się również terenami przy nowo powstałych drogach ekspresowych – zachodniej obwodnicy Poznania (S11) i wschodniej obwodnicy Poznania (S5)[39][40].

W grudniu 2013 r. firmy spedycyjno-logistyczne z Poznania i okolic miały do dyspozycji 7 przeładunkowych terminali kolejowych. Cztery z nich znajdowały się na terenie powiatu poznańskiego:

  1. Cargosped (PKP Cargo Logistics) – Gądki (powierzchnia 10 300 m², możliwość składowania 1000 kontenerów)[41],
  2. Cargosped (PKP Cargo Logistics) – Kobylnica (powierzchnia 9300 m², możliwość składowania 500 kontenerów)[41],
  3. CLIP Logistics – Swarzędz (powierzchnia 6500 m², możliwość składowania 800 kontenerów)[42],
  4. Polzug Intermodal Polska – Gądki (powierzchnia 320 000 m², możliwość składowania 1500 kontenerów)[43].

Działająca w Jasinie firma STS Logistic Sp. z o.o. prowadzi jedno z większych w Europie Środkowo-Wschodniej centrów logistyki samochodów osobowych i dostawczych. Mieści się ono na obszarze 30 ha i dysponuje miejscami postojowymi dla 15 000 samochodów. Przedsiębiorstwo zajmuje się transportem pojazdów, dostawą do dealerów, magazynowaniem, ekspedycją samochodów drogą kolejową oraz doposażaniem pojazdów. W 2009 r. firma dostarczyło dystrybutorom i dealerom ponad 400 000 samochodów[44].

Ze względu na strategiczne położenie oraz dużą ilość działających tu firm produkcyjnych i handlowych – swoje bazy w rejonie Poznania ulokowały wszystkie znaczące firmy spedycyjno-logistyczne i kurierskie.[potrzebny przypis] Należą do nich: Anton Röhr (Mosina), Dachser (Gądki), DB Schenker (Tarnowo Podgórne), DHL (Głuchowo), DPD (Komorniki), DSV (Sady), FedEx Express (Poznań), Gefco (Plewiska), GLS (Głuchowo), JAS-FBG (Sady), K-EX (Poznań), Kuehne+Nagel (Gądki), Nagel (Komorniki), Raben (Gądki), Röhlig Suus (Tarnowo Podgórne), Siódemka (Poznań) i UPS (Poznań).

Handel[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na dynamiczny wzrost liczby mieszkańców podpoznańskich miejscowości, powstają tam liczne sklepy spożywcze, dyskonty oraz mniejsze supermarkety. Rozbudowywane i modernizowane są także istniejące już placówki handlowe. Obecnie sklepy dyskontowe i markety budowane są coraz częściej przy trasach wylotowych z Poznania, aby osoby pracujące w stolicy Wielkopolski mogły dokonywać zakupów w drodze powrotnej do domu.[potrzebny przypis]

W powiecie poznańskim funkcjonuje wiele małych i średnich sklepów spożywczych, z których część należy do lokalnych i ogólnopolskich sieci handlowych – m.in. Abc, Chata Polska, Delikatesy 34, Delikatesy Centrum, Freshmarket, Jeżyk, Koniczynka, Krecik, Lewiatan, Małpka Express, Odido, Primo, Rabat, Si Market, Sklep dla Ciebie, Sklep Polski, czy Żabka. Listę tą uzupełniają placówki należące do lokalnych spółdzielni – Społem PSS Poznań i Społem PSS Puszczykowo.

W większych miejscowościach (Buk, Dopiewo, Kostrzyn, Koziegłowy, Kórnik, Luboń, Mosina, Murowana Goślina, Przeźmierowo, Stęszew, Swarzędz i Tarnowo Podgórne) działają również targowiska.

Na terenie wyścigowego Toru Poznań w Przeźmierowie funkcjonuje giełda i kiermasz części samochodowych. Zarządcą obiektu jest Automobilklub Wielkopolski. Na giełdzie handluje regularnie około 3,5 tys. osób, z czego około 1 tys. stanowią sprzedawcy samochodów[45].

W styczniu 2013 r. na obszarze gmin powiatu poznańskiego funkcjonowały:[potrzebny przypis]

  • 34 sieciowe stacje paliw
  • 30 salonów samochodowych
  • 40 dyskontów
  • 48 marketów spożywczo-przemysłowych
  • 1 hipermarket spożywczo-przemysłowy
  • 4 duże i 5 mniejszych marketów budowlanych
  • 2 elektromarkety
  • 4 wolnostojące sklepy wielkopowierzchniowe innych branż
  • 3 większe centra handlowe
  • 10 mniejszych galerii handlowych
  • 1 centrum wyposażenia wnętrz

W aglomeracji poznańskiej trwa obecnie nowy na polskim rynku trend[46][47] – lokowanie supermarketów i dyskontów w mniejszych miejscowościach oraz na wsi. Nowoczesne sklepy (m.in. Aldi, Biedronka, Chata Polska, Carrefour Market, Dino, Ledi, Lidl, Netto, Piotr i Paweł, Stokrotka, czy Tesco Supermarket) powstały już w Biedrusku, Czerwonaku, Dąbrowie, Dąbrówce, Dopiewie, Kamionkach, Komornikach, Koziegłowach, Plewiskach, Przeźmierowie, Rokietnicy, Skórzewie, Suchym Lesie oraz Tarnowie Podgórnym.

Budownictwo mieszkaniowe[edytuj | edytuj kod]

Charakterystyczną cechą poznańskiego rynku nieruchomości jest fakt, iż od 2008 r. na obszarze gmin powiatu poznańskiego powstaje więcej nowych domów i mieszkań, aniżeli w samym Poznaniu. Sytuacja ta jest ewenementem w skali ogólnopolskiej, gdyż w gminach otaczających pozostałe duże miasta liczba nowych lokali mieszkalnych jest zawsze mniejsza od tej w stolicy danego regionu.

Nowe mieszkania i domy w Poznaniu i powiecie poznańskim (lata 2009-2016)[6]
Lokalizacja 2009 r. 2010 r. 2011 r. 2012 r. 2013 r. 2014 r. 2015 r. 2016 r.
Poznań 3 531 3 180 2 499 2 734 2 597 3 642 3 629 2 920
Powiat poznański 3 972 3 803 4 328 3 886 3 597 3 318 3 815 4 099
RAZEM 7 503 6 983 6 827 6 620 6 194 6 960 7 444 7 019

W powiecie poznańskim 57,0% lokali mieszkalnych powstałych w 2012 r. stanowiły domy jednorodzinne, a kolejne 43,0% – mieszkania na sprzedaż lub wynajem w budynkach wielorodzinnych[6].

Najwięcej nowych mieszkań i domów powstaje w gminach:

  1. Komorniki
  2. Dopiewo
  3. Swarzędz
  4. Rokietnica
  5. Kórnik
  6. Mosina
  7. Tarnowo Podgórne
  8. Luboń

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Odwiedzić tu można obszary ochrony przyrody – park narodowy, parki krajobrazowe oraz rezerwaty przyrody. Przebiegają tędy trasy turystyczne: Szlak Piastowski, Szlak Romański, Trasa Kórnicka oraz Wielkopolska Droga św. Jakuba. Wokół stolicy Wielkopolski wytyczono tzw. Pierścień Rowerowy Dookoła Poznania połączony z centrum miasta siedmioma szlakami dojazdowymi[48].

Turyści zatrzymujący się w powiecie poznańskim korzystają zarówno z atrakcji turystycznych pobliskiego Poznania, jak i z licznych punktów wartych odwiedzenia na terenie samego powiatu. Należą do nich m.in.:

Turyści[edytuj | edytuj kod]

W 2012 r. z rejestrowanej bazy noclegowej na terenie powiatu poznańskiego skorzystało łącznie 181,3 tys. osób, w tym 17,8 tys. turystów z zagranicy. Przeciętny turysta przebywał w powiecie średnio 1,75 doby[6].

Turyści korzystający z rejestrowanej bazy noclegowej w powiecie poznańskim (lata 2008-2012)[6]
Rodzaj danych 2008 r. 2009 r. 2010 r. 2011 r. 2012 r.
Turyści (ogółem) 140 886 140 934 158 309 171 910 181 293
w tym turyści zagraniczni 14 429 13 859 13 899 14 394 17 823

W tym samym okresie z obiektów noclegowych zlokalizowanych w Poznaniu skorzystało łącznie 621,8 tys. turystów, w tym 175,0 tys. osób z zagranicy. Przeciętna długość pobytu wynosiła 1,68 doby[49].

Turyści korzystający z rejestrowanej bazy noclegowej w Poznaniu (lata 2008-2012)[6]
Rodzaj danych 2008 r. 2009 r. 2010 r. 2011 r. 2012 r.
Turyści (ogółem) 532 704 496 286 582 975 605 337 621 836
w tym turyści zagraniczni 159 472 153 484 163 071 150 772 175 012

Baza noclegowa[edytuj | edytuj kod]

W powiecie poznańskim zlokalizowane są liczne hotele, motele, pensjonaty, gospodarstwa agroturystyczne oraz ośrodki wypoczynkowe, uzupełniające ofertę noclegową Poznania.

Zarejestrowane obiekty noclegowe w Poznaniu i powiecie poznańskim (stan w dniu 31 VII 2012 r.)[6]
Lokalizacja Obiekty ogółem Obiekty całoroczne Hotele Miejsca ogółem Miejsca całoroczne Miejsca w hotelach
Poznań 89 89 48 8 065 8 065 5 615
Powiat poznański 74 65 29 4 124 3 663 2 121
RAZEM 163 154 77 12 189 11 728 7 736

Hotele i motele (gościńce, zajazdy) w powiecie poznańskim – dysponujące co najmniej 10 pokojami (XI 2013 r.)[50]:

  1. Gościniec Pod BrzozamiSkórzewo, ul. Malwowa 148; 20 pokoi, 45 miejsc noclegowych
  2. Gościniec MarzymiętaCzmoniec 59; 11 pokoi, 28 miejsc noclegowych
  3. Hotel 3 (**) – Swarzędz, ul. św. Marcina 1; 41 pokoi, 58 miejsc noclegowych
  4. Hotel 500 (***) – Tarnowo Podgórne, ul. Poznańska 139; 170 pokoi, 198 miejsc noclegowych
  5. Hotel Adler (**) – Swarzędz, ul. Cieszkowskiego 108; 30 pokoi, 53 miejsca noclegowe
  6. Hotel Alexandra (***) – Pobiedziska, ul. Radosna 6; 14 pokoi, 30 miejsc noclegowych
  7. Hotel Amaryllis (****) – Swarzędz / Jasin, ul. Poznańska 39; 39 pokoi, 74 miejsca noclegowe
  8. Hotel Angie (**) – Puszczykowo, ul. Sobieskiego 50; 18 pokoi, 38 miejsc noclegowych
  9. Hotel Atrium (nieskat.) – Puszczykowo, ul. 3 Maja 42A; 33 pokoje, 68 miejsc noclegowych
  10. Hotel Bachus (**) – Pobiedziska, Rynek 3; 12 pokoi, 25 miejsc noclegowych
  11. Hotel Blue Door (**) – Przeźmierowo, ul. Poznańska 1; 12 pokoi, 28 miejsc noclegowych
  12. Hotel Daglezja (**) – Kórnik, ul. Woźniaka 7; 36 pokoi, 72 miejsca noclegowe
  13. Hotel Dąbrówka (nieskat.) – Dąbrówka, ul. Parkowa 3; 20 pokoi, 42 miejsca noclegowe
  14. Hotel Delicjusz (***) – Trzebaw, ul. Poznańska 1; 105 pokoi, 172 miejsca noclegowe
  15. Hotel Edison (***) – Baranowo, ul. Wypoczynkowa; 60 pokoi, 110 miejsc noclegowych
  16. Hotel Ego (*****) – Dębogóra, ul. Wiązowa 7; 14 pokoi, 48 miejsc noclegowych, Spa
  17. Hotel Eurohotel (***) – Swarzędz, ul. Cieszkowskiego 33; 47 pokoi, 74 miejsca noclegowe
  18. Hotel Glamour (***) – Przeźmierowo, ul. Rynkowa / Łanowa; 21 pokoi, 42 miejsca noclegowe, Spa
  19. Hotel Gościniec Sucholeski (***) – Suchy Las, ul. Sucholeska 6; 21 pokoi, 42 miejsca noclegowe
  20. Hotel Green (****) – Komorniki, ul. Jeziorna 1A; 43 pokoje, 82 miejsca noclegowe
  21. Hotel Hot_elarnia (****) – Puszczykowo, ul. Morenowa 33; 16 pokoi, 32 miejsca noclegowe, Spa
  22. Hotel Inter Szablewski (***) – Dymaczewo Nowe, ul. Pod Topolami 1; 96 pokoi, 150 miejsc noclegowych
  23. Hotel Jaśmin (***) – Owińska, ul. Dworcowa 19; 13 pokoi, 30 miejsc noclegowych
  24. Hotel Lake (***) – Dymaczewo Nowe, ul. Mosińska 2; 35 pokoi, 70 miejsc noclegowych
  25. Hotel Margarita (**) – Buk, pl. Reszki 23; 10 pokoi, 21 miejsc noclegowych
  26. Hotel Max (***) – Luboń, ul. Kościuszki 79; 32 pokoje, 56 miejsc noclegowych
  27. Hotel Melodia (***) – Buk, ul. Lipowa 28; 12 pokoi, 25 miejsc noclegowych
  28. Hotel Morena (*) – Mosina, ul. Konopnickiej 1A; 13 pokoi, 26 miejsc noclegowych
  29. Hotel Ogród Przysmaków (**) – Chludowo, ul. Dworcowa 6; 10 pokoi, 20 miejsc noclegowych
  30. Hotel Orange (***) – Przeźmierowo, ul. Poznańska 14A; 42 pokoje, 83 miejsca noclegowe
  31. Hotel Ossowski (***) – Kobylnica, ul. Dąbrówki 1; 79 pokoi, 150 miejsc noclegowych
  32. Hotel Pałac Biedrusko (nieskat.) – Biedrusko, ul. 1 Maja 82; 40 pokoi, 90 miejsc noclegowych
  33. Hotel Pałac w Krześlicach (nieskat.) – Krześlice 1; 20 pokoi, 42 miejsca noclegowe
  34. Hotel Pałacyk Pod Lipami (nieskat.) – Swarzędz, ul. Poznańska 35; 19 pokoi, 36 miejsc noclegowych
  35. Hotel Poznański (***) – Luboń, ul. Krańcowa 4; 107 pokoi, 214 miejsc noclegowych
  36. Hotel Przylesie (**) – Sierosław, ul. Bukowska 2A; 35 pokoi, 76 miejsc noclegowych
  37. Hotel Relax (***) – Murowana Goślina, ul. Poznańska 47; 15 pokoi, 25 miejsc noclegowych
  38. Hotel Rezydencja Kamińsko (***) – Kamińsko 4; 24 pokoje, 57 miejsc noclegowych
  39. Hotel Rodan (***) – Skrzynki, ul. Poznańska 5D; 29 pokoi, 58 miejsc noclegowych, Spa
  40. Hotel Sierosław (**) – Sierosław, ul. Bukowska 1; 32 pokoje, 64 miejsca noclegowe
  41. Hotel Wzgórze Toskanii (***) – Przeźmierowo, ul. Poznańska 35; 20 pokoi, 47 miejsc noclegowych, Spa
  42. Hotel Vector (**) – Tarnowo Podgórne, ul. Rokietnicka 21; 10 pokoi, 17 miejsc noclegowych
  43. Hotel Złoty Róg (***) – Kostrzyn, ul. Rynek 5A; 22 pokoje, 29 miejsc noclegowych
  44. Motel 2000Stęszew, ul. Kościańska 89; 32 pokoje, 64 miejsca noclegowe
  45. Motel A&BStęszew, ul. Narutowicza 2; 24 pokoje (domki), 60 miejsc noclegowych
  46. Motel CometPrzeźmierowo, ul. Rynkowa 138; 12 pokoi, 27 miejsc noclegowych
  47. Motel OnyksTarnowo Podgórne, ul. Owocowa 18; 19 pokoi, 38 miejsc noclegowych
  48. Zajazd Non-StopGądki, ul. Dworcowa 1; 25 pokoi, 55 miejsc noclegowych

Niektóre z hoteli nie mają przyznanej kategorii ze względu na niezłożenie wniosku do urzędu marszałkowskiego. Obiekty te świadczą jednak usługi na konkretnym poziomie określonym przez portale turystyczne.

Przypisy

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/powiat_poznanski, w oparciu o dane GUS.
  2. a b c d e f GUS, Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 XII 2012 r., 2013-06-05, http://stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/LU_ludnosc_stan_struktura_31_12_2012.pdf.
  3. a b Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2014 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-07-24. ISSN 1505-5507.
  4. Ludność. Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2013 r. (Stan w dniu 31 XII 2013 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-06-05. ISSN 1734-6118.
  5. a b c Biuletyn Informacji Publicznej – Powiat Poznański, Ogólna charakterystyka Powiatu Poznańskiego, http://bip.powiat.poznan.pl/plik,6305,2-ogolna-charakterystyka-powiatu-poznanskiego.pdf; Plan Rozwoju Lokalnego Powiatu Poznańskiego w latach 2007-2013, http://bip.powiat.poznan.pl/plik,10614,wstep-ii-sytuacja-spoleczno-gospodarcza-powiatu-poznanskiego-1-polozenie-geograficzne-i-podzial-administracyjny-powiatu-poznanskiego.pdf.
  6. a b c d e f g h i j GUS - Bank Danych Lokalnych, 13.11.2013, .
  7. Informacje o liczbie ludności: Gmina Dopiewo (28 II 2013) – http://www.dopiewo.pl/frontend.php?m=63,12,72,0&t=Liczba,mieszkancow; Gmina Komorniki (30 VI 2011) – http://www.komorniki.info/ile-nas-bylo-w-gminie-a-ile-nas-jest/; Gmina Tarnowo Podgórne (31 XII 2010) – http://www.tarnowo-podgorne.pl/fileadmin/pliki/pdf/ludnosc2011.pdf; Gmina Suchy Las (31 XII 2011) – http://portal.suchylas.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=159&Itemid=114; Gmina Czerwonak (30 VI 2012) – http://www.czerwonak.pl/mieszkaniec/pl/niezbednik/charakterystyka.html.
  8. Zarządzenie Nr 79/14 Wojewody Wielkopolskiego z dnia 14 lutego 2014 r. ws. ustalenia liczby radnych (Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2014 r. poz. 998)
  9. Uchwała Nr XXXVI/354/IV/2014 Rady Powiatu w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2014 r. ws. ustanowienia Statutu Powiatu Poznańskiego (Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2014 r. poz. 1631)
  10. Obwieszczenie Komisarza Wyborczego w Poznaniu z dnia 22 listopada 2014 r. o wynikach wyborów do rad na obszarze województwa wielkopolskiego (Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2014 r., poz. 6303)
  11. Działalność informacyjna» Wykonanie budżetów js» 2013» IV kwartał» Zobowiązania (tabela9). Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu, 2014-03-25. [dostęp 2014-10-03].
  12. Działalność informacyjna» Wykonanie budżetów js» 2013» IV kwartał»Wydatki bieżące i majątkowe (tabela5). Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu, 2014-03-25. [dostęp 2014-10-03].
  13. a b Zarząd Transportu Miejskiego w Poznaniu (Komunikacja – Integracja – Proces integracji), 13.11.2013, http://www.ztm.poznan.pl/komunikacja/integracja/proces-integracji/; (Komunikacja – Integracja – Linie aglomeracyjne), 13.11.2013, http://www.ztm.poznan.pl/komunikacja/integracja/linie-aglomeracyjne/
  14. Transkom (Rozkład jazdy z mapą), 18.02.2012, http://cms.mobiinfo.pl/m/m7xp.php?IDKlienta=CZERWONAK_TRANSKOM.
  15. Urząd Gminy Dopiewo (Społeczność – Komunikacja), 18.02.2012, http://www.dopiewo.pl/frontend.php?m=2006,7,106,0,0&t=,Aktualizacja,Komunikacja,publiczna,na,terenie,Gminy,Dopiewo,od,grudnia,2011,.
  16. Gmina Kleszczewo (Informator – Komunikacja gminna), 19.02.2012, http://www.kleszczewo.pl/page.php?o=587.
  17. Kórnickie Przedsiębiorstwo Autobusowe Kombus (Komunikacja – Rozkład jazdy), 19.02.2012, http://kombus.pl/komunikacja/rozklad/.
  18. Urząd Miejski w Mosinie (Komunikacja), 18.02.2012, http://www.mosina.pl/asp/pl_start.asp?typ=14&menu=264&strona=1.
  19. Internetowy Serwis Informacyjny Miasta i Gminy Murowana Goślina (Dla mieszkańców – Komunikacja), 19.02.2012, http://portal.murowana-goslina.pl/dla-mieszkancow/komunikacja---rozklady-jazdy.html.
  20. RokBus (Rozkład jazdy), 19.02.2012, http://www.rokbus.com.pl/rozklad_jazdy/.
  21. Oficjalna Strona Miasta i Gminy Swarzędz (Informator miejski – Komunikacja), 19.02.2012, http://www.swarzedz.pl/index.php?id=35.
  22. TPBUS (Rozkład jazdy), 19.02.2012, http://www.tpbus.com.pl/index.php?id=15.
  23. Eko-Rondo (Rozkład jazdy), 19.02.2012, http://www.eko-rondo.pl/rozklad-jazdy.
  24. PKS Poznań (wyszukiwarka połączeń), 27.03.1012, http://www.pks.poznan.pl/.
  25. Portal "plus-info.com.pl", 01.06.2014, http://www.plus-info.com.pl/.
  26. a b c GUS – Bank Danych Lokalnych – Portret terytorialny (Gminy – Wielkopolskie; Powiaty - Wielkopolskie - Powiat poznański), dane za 2011 i 2012 r., 16.11.2013, http://www.stat.gov.pl/bdl/app/portret.dims.
  27. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad (Oddziały - GDDKiA Poznań - Aktualności), Wschodnia dołączyła do zachodniej, obydwie obwodnice Poznania otwarte, 04-06-2012, http://www.gddkia.gov.pl/pl/a/10995/Wschodnia-dolaczyla-do-zachodniej-obydwie-obwodnice-Poznania-otwarte
  28. Portal "Rynek Infrastruktury" (Drogi), Poznań ma zachodnią obwodnicę. Wkrótce będzie miał wschodnią, 2012-06-04, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/41/1/poznan-ma-zachodnia-obwodnice-wkrotce-bedzie-mial-wschodnia.html; Poznań: Kolejny odcinek zachodniej obwodnicy gotowy, 2012-10-30,http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/52/1/poznan-kolejny-odcinek-zachodniej-obwodnicy-gotowy.html; portal "rynekinfrastruktury.pl", Poznań: Na zachodniej obwodnicy powstaje węzeł w Kobylnikach, 2013-05-13,http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/52/1/poznan-na-zachodniej-obwodnicy-powstaje-wezel-w-kobylnikach.html.
  29. Internetowy Serwis Informacyjny Miasta i Gminy Murowana Goślina (Dla mieszkańców -Wydarzenia), Roma Dukat, Murowana Goślina bez korków. Obwodnica otwarta, 2 lipca 2012, http://portal.murowana-goslina.pl/dla-mieszkancow/wydarzenia/najlepiej-oceniane/item/3208-murowana-goslina-nareszcie-bez-korkow.html
  30. Wielkopolski Zarząd Dróg Wojewódzkich (Inwestycje - WRPO - Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 307 Poznań), 13.02.2012, http://www.wzdw.pl/inwestycje/wrpo/rozbudowa-drogi-307/; informacja o zakończeniu inwestycji, http://www.motofakty.pl/artykul/poznan_zmodernizowana_ul_bukowska_juz_przejezdna.html
  31. Portal "kurierkolejowy.eu", Ruszyły prace na odcinku Poznań – Czempiń, 15.04.2013,http://www.kurierkolejowy.eu/aktualnosci/13566/Ruszyly-prace-na-odcinku-Poznan-Czempin.html.
  32. Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego (Urząd - Aktualności), Linia kolejowa do Wągrowca jak nowa!, 10 grudnia 2011, http://www.umww.pl/urzad/aktualnosci/linia-kolejowa-do-wagrowca-jak-nowa.html
  33. Portal "wnp.pl", Rozpoczęto modernizację linii kolejowej Luboń - Wolsztyn, 14-03-2011, http://logistyka.wnp.pl/rozpoczeto-modernizacje-linii-kolejowej-lubon-wolsztyn,134826_1_0_0.html.
  34. Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna (Oferta – Zwolnienia podatkowe), 18.12.2013, http://www.kssse.pl/pl/oferta/zwolnienia_podatkowe.html; poprawione po uwzględnieniu bardziej aktualnych informacji ze strony Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Invest-Park" (Dla inwestora - Pomoc publiczna), 18.12.2013, http://www.invest-park.com.pl/ulgi_podatkowe; Gazeta Wyborcza, Michał Frąk, Specjalne strefy ekonomiczne do 2026 roku. Czemu to świetna decyzja?, 18.10.2013, http://wyborcza.biz/Firma/1,101618,14802676,Specjalne_strefy_ekonomiczne_do_2026_roku__Czemu_to.html.
  35. a b Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna (Oferta – Tereny inwestycyjne – Oferta inwestycyjna), 18.12.2013, http://www.kssse.pl/pl/oferta/tereny_inwestycyjne.html.
  36. Samorząd Województwa Wielkopolskiego – Wielkopolski Urząd Pracy w Poznaniu, Informator o instytucjach wspierających przedsiębiorczość (województwo wielkopolskie, 2010 rok), 28.08.2011,http://www.wup.poznan.pl/att/informatory/Informator_o_instytucjach_wspierajacych_przedsiebiorczosc.pdf.
  37. a b GUS, Urząd Statystyczny w Poznaniu (Biuletyn Statystyczny - Poznań - archiwum), Biuletyn Statystyczny Poznań – IV kwartał 2012, 16.11.2013, http://www.stat.gov.pl/poznan/69_877_PLK_HTML.htm.
  38. a b c GUS, Urząd Statystyczny w Poznaniu – Ośrodek Statystyki Miast, Przepływy ludności związane z zatrudnieniem w 2006 r., Poznań 2010, http://www.stat.gov.pl/poznan/69_567_PLK_HTML.htm.
  39. a b Cushmann&Wakefield,Marketbeat - Raport o rynku nieruchomości w Polsce, wiosna 2013 (pol.). [dostęp 13.06.2013].
  40. Portal "magazyny.pl" i Jones Lang LaSalle (Magazyny do wynajęcia – Poznań), 13.06.2013, http://magazyny.pl/magazyny-do-wynajecia/poznan/.
  41. a b Cargosped (Oferta handlowa - Terminale przeładunkowe), 18.12.2013, http://www.cargosped.pl/index.php/pl/terminale-przeladunkowe.
  42. CLIP (Terminal kontenerowy), 18.12.2013, http://www.clip-group.com/8,terminal.html.
  43. Portal "rynekinfrastruktury.pl", Hub w Gądkach otwarty, 2011-09-27, http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/66/1/hub-w-gadkach-otwarty.html.
  44. STS (Firma) (pol.). [dostęp 13.06.2013].
  45. Automobilklub Wielkopolski (Giełda, Kiermasz Części), 12.06.2011, http://www.aw.poznan.pl/.
  46. Portal „egospodarka.pl”, Aleksandra Baranowska-Skimina, Powstają kolejne sklepy Tesco, 01.08.2011, http://www.egospodarka.pl/69034,Powstaja-kolejne-sklepy-Tesco,1,78,1.html.
  47. Portal „wiadomoscihandlowe.pl”, Mariusz Sokołowski, Biedronki coraz częściej lądują na wsi, 15.03.2011, http://wiadomoscihandlowe.pl/content/view/23680/143/.
  48. Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Turystyka – Poznaj Poznań, 20 października 2011, http://www.poznan.pl/mim/public/turystyka/?lang=pl.
  49. GUS, Urząd Statystyczny w Poznaniu (Podstawowe dane – Statystyka miejska), Biuletyn Statystyczny – Poznań 2012 (I kwartał), Biuletyn Statystyczny – Poznań 2011 (I, II, III i IV kwartał) i Biuletyn Statystyczny – Poznań 2010 (IV kwartał), 20.07.2012, http://www.stat.gov.pl/poznan/119_PLK_HTML.htm.
  50. Dane z dnia 14.11.2013: Portal Powiatu Poznańskiego „www.powiat.poznan.pl” (Baza noclegowa), http://powiat.poznan.pl/powiat/podmioty.html?cid=15; Urząd Miasta Poznania (www.poznan.pl), Turystyka – Poznaj Poznań – Gdzie spać?, http://www.poznan.pl/mim/public/turystyka/class.html?id_cz=6049&id_klasy=1110&lang=pl; Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego (Turystyka – Baza noclegowa), http://www.umww.pl/turystyka/baza-noclegowa.html; portal „hrs.com” (Hotele Poznań), http://www.hrs.com/pl/europa/polska/poznan/; portal „rezerwuje.com” (Hotele Poznań), http://www.rezerwuje.com/hotel-Poznan; Pascal Travel Club (Do celu – Gdzie spać? – Hotele Poznań), http://hotele.pascal.pl/asystent.php?ind=gdzie_spac&keywords=&province=11964&city=16731; portal „mice.pl” (Wyszukiwarka – Poznań), http://www.mice.pl/component/wyszukiwarka; portal „booking.com” (Szukaj noclegu w: Poznań), http://www.booking.com/searchresults.pl.html?label=gog235jc;sid=2915b274c286ffd1df5483a97e5ae6de;dcid=1;city=-523642; portal „emeteor.pl” (noclegi Poznań), http://emeteor.pl/noclegi/noclegi_poznan.html.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]