Przejdź do zawartości

Popowo Kościelne (województwo mazowieckie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Popowo Kościelne
wieś
Ilustracja
Kościół Narodzenia NMP w Popowie Kościelnym
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Powiat

wyszkowski

Gmina

Somianka

Wysokość

54 m n.p.m.

Liczba ludności (2011)

165[2][3]

Strefa numeracyjna

29

Kod pocztowy

07-203[4]

Tablice rejestracyjne

WWY

SIMC

0520248[5]

Położenie na mapie gminy Somianka
Mapa konturowa gminy Somianka, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Popowo Kościelne”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Popowo Kościelne”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Popowo Kościelne”
Położenie na mapie powiatu wyszkowskiego
Mapa konturowa powiatu wyszkowskiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Popowo Kościelne”
Ziemia52°32′10″N 21°11′17″E/52,536111 21,188056[1]
Rozlewiska Bugu w Popowie Kościelnym

Popowo Kościelnewieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Somianka[5][6].

Popowo Kościelne jest siedzibą Parafii Narodzenia Najświętszej Marii Panny należącej do dekanatu serockiego w diecezji płockiej.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie ostrołęckim.

Miejscowość położona przy ujściu rzeki Bug. Od strony południowej otoczona jest rzeką, a od północnej połaciami lasu. Na terenie leśnym znajdują się działki letniskowe i ośrodki wczasowe.

Zabytki

[edytuj | edytuj kod]
  • zespół kościoła pw. Narodzenia NMP
    • kościół murowany neogotycki z 1900-1906 roku, według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego
    • krypta grobowa fundatorów świątyni z 1909 roku
    • cudowny obraz Matki Bożej Popowskiej
  • plebania murowana z 1838 roku
    • budynki gospodarcze z 1905 roku
  • cmentarz grzebalny założony w 1837 roku z kaplicą grobową rodziny Skarżyńskich z 1848 roku
  • cmentarz żydowski z XIX wieku (na wzniesieniu w lasku na północ od cmentarza katolickiego)[7]
  • drewniany dom młynarza z 1912 roku
  • zespół pałacowy w Popowie Parcele (własność Ministerstwa Sprawiedliwości)
    • pałac
    • park

Pochodzenie nazwy

[edytuj | edytuj kod]

Nazwa miejscowości Popowo najprawdopodobniej pochodzi od nazwiska pierwszych właścicieli tych okolic, którymi byli na początku XVI wieku Popowscy. Przypuszcza się również, że może ona mieć swe korzenie w staropolskim słowie "pop" określającym księdza. Za tą etymologią nazwy przemawia związek miejscowości z kościołem praktycznie od samego początku jej istnienia.

Ważne daty z historii miejscowości

[edytuj | edytuj kod]
  • ok. 1203 – Pierwsze wzmianki o Popowie jako własności biskupa płockiego
  • 1410 – przemarsz via serocensis (droga WyszkówSerock) wojsk Witolda na spotkanie z armią Jagiełły w Czerwińsku
  • 13801768 – Popowo jako majątek ziemski rodziny Popowskich herbu Pobóg
  • 17681792 - Popowo jako majątek Michała Kozłowskiego h. Jastrzębiec, Stolnika Owruckiego[8]
  • 1808 - Ślub Franciszki Kozłowskiej córki Michała Kozłowskiego z Tomaszem Skarżyńskim
  • XVII-XX wiek – zamieszkanie wspólnoty żydowskiej, która posiadała własną szkołę, synagogę i cmentarz
  • 18081864 – powstanie i działalność w Popowie urzędu gminy
  • 1813 – Tomasz Skarżyński zostaje posłem ziemi pułtuskiej
  • 18161909 – dynamiczny rozwój Popowa pod patronem rodziny Skarżyńskich
  • 1817 – powstanie szkoły podstawowej
  • 1888 – klęska powodzi i przesunięcie się koryta Bugu o 500 m na południe
  • 1889 – praca pisarza Adolfa Dygasińskiego (1839-1902) na posadzie guwernera u rodziny Skarżyńskich
  • 19391945 – niemiecka deportacja Żydów popowskich do getta w Makowie Mazowieckim

Kilka dat z historii parafii

[edytuj | edytuj kod]
  • XVII wiek – objawienie Matki Bożej; rozwój kultu maryjnego i ruchu pielgrzymkowego wokół słynącego łaskami obrazu Matki Bożej Popowskiej
  • 1655 – wybudowanie pierwszej kaplicy staraniem Popowskich, dziedziców Popowa
  • 28 maja 1743 – konsekracja kaplicy przez biskupa Marcina Załuskiego, sufragana płockiego
  • przed 1768 – erygowanie parafii, fundatorem parafii i kościoła Michał Kozłowski h. Jastrzębiec, Stolnik Owruckiego[9]
  • 1808 – rozpoczyna się rezydowanie proboszcza w Popowie
  • 19001906 – budowa neogotyckiej świątyni według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego staraniem ks. Jana Krzyżewskiego przy współpracy ziemianina Stanisława Skarżyńskiego
  • 29 kwietnia 1909 – konsekrowanie nowej świątyni przez błogosławionego męczennika arcybiskupa Antoniego Juliana Nowowiejskiego
  • 19391945 – kradzież przez Niemców dzwonów i wywóz kamiennych parkanów kościoła i cmentarza, liczne zniszczenia świątyni
  • 14-15 czerwca 1976 – nawiedzenie parafii przez kopię cudownego obrazu Matki Bożej Częstochowskiej
  • 1993 – nawiedzenie parafii przez obraz Jezusa Miłosiernego
  • 10 czerwca 1999 – powstanie punktu duszpasterskiego w Gąsiorowie staraniem ks. Cezarego Siemińskiego i sołtysa Wiesława Żmijewskiego

Szlaki turystyczne[10]

[edytuj | edytuj kod]
  • szlak niebieski rowerowy (szlak ptasi) – długość 30 km, przebieg: Somianka Parcele – Stare Płudy – Wielęcin – Huta Podgórna- Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Dolne – Barcice – Somianka Parcele
  • szlak niebieski pieszy – długość 15 km, przebieg: Wielęcin – Huta Podgórna – Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Dolne – Barcice – Kępa Barcicka – Lasy Państwowe Somianka
  • szlak zielony konny – długość: 17 km, przebieg: Popowo Parcele – Popowo Kościelne – Janki – Jackowo Górne – Barcice – Kępa Barcicka – Lasy Państwowe Somianka

Ciekawostki

[edytuj | edytuj kod]
  • 5 września 1939 r. na lotnisku polowym w Popowie Kościelnym w widłach Bugo-Narwi (35 km na północ od Okęcia) lądowały prototypy samolotów ewakuowanych z Warszawy (Jastrząb, Sum i Kobuz). Następnie wykonały loty w kierunku Lwowa[11].

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 108314
  2. Wieś Popowo Kościelne w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2020-04-12], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  3. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  4. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 954 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  5. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  6. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  7. Cmentarz żydowski w Popowie - Jewish cemetery in Popowo [online], www.kirkuty.xip.pl [dostęp 2017-11-26].
  8. Adam Boniecki, Herbarz Polski, t. XII, s. 97.
  9. Urząd Gminy Somianka: Historia Gminy Somianka. Gmina Somianka.
  10. Ścieżki turystyczne [online], www.somianka.pl [dostęp 2017-11-26] (pol.).
  11. PZL-50 "Jastrząb" [online], Wielka Encyklopedia Uzbrojenia MSWojsk 1918 - 1939 [zarchiwizowane z adresu 2009-07-08].

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]